22 OYKEI
10.
'Neden olmak" eylemi olumsuz durum-
larda kullanılması gereken bir eylemdir.
İnsanların kirlilikle savaşmaları olumlu bir
durumdur. O nedenle bu cümlede "neden
olmak" yerine "sağlamak eylemi kullanıl-
malıydı. Olumlu bir anlam içeren bir cüm-
lede "neden olmak' eyleminin kullanılması
anlatım bozukluğuna yol açmıştır.
CEVAP: E
Öncülde verilen parçadaki ses olayları şu
Ünlü düşmesi
seyredildiğinde seyir + et 4 -il- + -dik +
Ünsüz yunluşamast
seyredildiğinde —s seyir + et + -il- 4 -dik +
ördüğü Ör- + -dük -ü
Ünlü daralması
arıyordur ara- + -yor + -dur
Ünsüz düşmesi
ufacık -4 ufak + -cık
Buna göre parçada ünsüz türemesini
örneklendiren herhangi bir kullanım yok-
tur. Ünsüz türerneSİ, Arapçadan dilimi-
ze girmiş bazı sözcüklerde görülür. Arap-
çadan dilimize giren ve özgün biçimlerin-
de sonunda ikiz ünsüz bulunan kelimeler
Türkçede tek ünsüzle kullanılır. Bu kelime-
ler ünlüyle başlayan ek veya yardımcı fiille
kullanıldıklarında sondaki ünsüz İkizleşir.
Bu olaya aynı zamanda ünsüz ikizleşmesi
de denir. Örnek: hak (hakkı), his (hissi), ret
(reddi); af (affetmek, zan (zannetmek) vb.
CEVAP: A
12.
Parçada l. cümlede geçmişin kültürel ve
sanatsal değerlerinden yararlanmanın nor-
mal olduğu, III. cümlede bu kültürel ve
sanatsal değerlerle var olduğumuz, IV.
cümlede başka kültürlerle ilgilensek, onla-
rı taklit etsek bile kendi kültürel ve sanat-
sal değerlerimizden kopamayacağımız, V.
cümlede bunlardan koparsak ulus olmak-
tan çıkıp yok olacağımız anlatılmakta-
dır. Yani bu cümlelerin hepsinde ulus İçin
kültürel ve sanatsal değerlerin önemi ve
gerekliliği vurgulanmıştır. Ancak II. cümle
"Bir toplumun kendi geçmişiyle hesaplaş-
maşı en çok şiir alanında kendisini göste-
rİr," cümlesi diğer cümlelerdeki düşünce-
den başka bir düşünceye yer vermektedir,
Bu cümlenin parçanın bütününde vurgula-
nan düşünceyle anlam ilişkisi yoktur.
CEVAP: B
Öncülde verilen parçanın l, II ve III numa•
rall cümlelerinde entelektüel tarih ile ilgili
çeşitli bilgiler verilmiş ve böylece bir konu
bütünlüğü yakalanmıştır. Ancak parçanın
IV numaralı cümlesinden itibaren "fikirler"
konu edilerek bu konu hakkında bilgi akta-
rımı ve değerlendirmeler yapılmıştır. Böy-
'ece IV, V, VI ve VII numaralı cümleler
kendi aralarında konu bütünlüğü sağlamış-
tır. Bu durumda parça IV numaralı cümle-
den itibaren ikinci paragrafa ayrılabilir.
CEVAP: B
