ÖSYM s
EKSTREM DOĞA OLAYLARI VE KÜRESEL İKLİM DEĞİŞİMİ
2.
osyv
KÖŞESİ
Ekstrem doğa olaylarının büyük çoğunluğu Dünya'nın
doğal sistemleri ile ilişkilidir. Ancak Dünya için
astronomik kökenli etkenler de büyük tehlikelere neden
olabilmektedir. Örneğin atmosfere giren büyük gök
taşları veya dev astroitler yer kabuğuna çarptıklarında
onlarca atom bombası şiddetinde patlamalara neden
olabilir.
Bu ekstrem doğa olayının yaşanması durumunda
aşağıdaki olaylardan hangisinin gerçekleşmesi
beklenmez?
A) Yeryüzünde krater oluşumu
B) Mega tsunami oluşumu
C) Güneş'teki patlamaların artması
D) İklim değişikliği
E) Kitlesel yok oluş
AYT - 2022
Kyoto Protokolü, sera etkisi yaratan gazların salımların
(emisyon) kısmak üzere sanayileşmiş ülkelere çeşit'"
hedefler belirleyen uluslararası bir anlaşmadır. Anlaşma,
uluslararası hukuk içinde bağlayıcı olabilmek için, 1990'da
sera etkisi yaratan gaz salımlarının en az yüzde 55'inden
sorumlu olan ülkelerin imza atmış olmasını şart
koşmuştur.
Buna göre, harita üzerinde gösterilen alanların
hangilerinin sera gazları salınımından daha-fazla
sorumlu olduğu söylenebilir?
3.
4.
Sanayi devrimi ile birlikte dünyanın her yerinde madenler
ve fosil yakıtlar başta olmak üzere doğal kaynak tüketimi
hızlanmıştır. Nüfusun hızla artmasıyla orman ve tarım
alanları azalmış sanayi ve kent alanları genişlemiştir.
Dünya Bankası verilerine göre: 2000 yılı dünya nüfusu 6
milyar 54 milyon olup, 2025 yılında ise bu sayı 8 milyarı
aşmış olacaktır. Kentleşme, kitlesel üretim ve ulaşım
teknolojisindeki gelişmeler, altyapı yatırımlarını, mal ve
hizmet taleplerini de hızlandırmıştır. Talepteki hızlı artış
gerek coğrafi gerekse teknolojik olarak yeni enerji
kaynaklarının aranmasını gündeme getirmiştir.
Karbondioksit ve diğer bazı gazların emisyonunun artması
"sera etkisine” yol açarak, küresel ısınmaya ve kutup
buzullarının erimesine yol açmaktadır. Tropikal ormanların
hızla yok edilmesi ise dünyadaki toplam yağmur
miktarının azalmasına, dünyanın her geçen gün
çölleşmesine ve sulardaki tuzluluk oranının artmasına yol
açmaktadır.
Yukarıdaki parçaya göre sözü edilen olayların
l. biyoçeşitlilik,
II. su ekosistemi,
ekonomik faaliyet,
insan sağlığı
durumlarından hangileri üzerinde, olumsuz etkide
ulunacağından bahşedilmemiştir?
A) Yalnız II
B) Yalnız IV
E) III ve ıv
İklim değişikliğinin etkilerinden kaynaklanan aşırı ve
değişken hava olayları, özellikle "Sahel" olarak bilinen
Sahra Çölü'nün kuzey bölümündeki yarı kurak kesim ve
Güney Asya gibi bölgelerde kuraklığa bağlı sorunların
daha ciddi boyutlara gelmesine yol açıyor.
Yukarıdaki metne göre, aşağıdakilerden hangisinin
kuraklığın yaşandığı alanlarda görülmesi beklenmez?
A) I veli
B) ive IV
C) ııvelV
A)
B)
C)
D)
E)
Tarımsal fiyatlarda artış
Temiz su kaynaklarına ulaşmada zorluk
Yetersiz ve sağlıksız beslenme
Kurakçıl ürünlerin üretiminde artış
Tarımsal üretimde azalış
