ÖSYM
Duyularımıza genellikle güveniriz ama onların bizi yanılttığı
zamanlar vardır. Örneğin uzaktan bir dostu tanır gibi Olup
yanına gittiğimizde onun yabancı biri Olduğunu görürüz.
Suya batırılan çubuk kırık gibi gözükür, az önce çok tatlı bir
Şey yemişseniz bir elma size daha tatsız gelecektir. Bunlar
duyuların güvenilir olmadığının göstergeleridir. DIŞ dünyaya
ilişkin bilgimiz duyularımız aracılığıyla olur. Orada var olan
dünyanın neye benzediğini veya nasıl Olduğunu, onu gö-
rebildiğim için bilirim. Gördüğüm şeyin orada gerçekten de
olup olmadığından emin değilsem, emin olmak için ona eri-
şir ve dokunurum. Onu görebildiğim Çin masanın üstündeki
tatlıyı bilirim.
Bu parçadaki görüşleri destekleyen yargı aşağıdakiler-
den hangisidir?
A) Duyu ardan gelen bilginin doğruluğunu yine duyulara
dayanarak biliriz.
B) Aklın süzgecinden geçmeyen deneyimler yanlıştır.
C) Duyumlar akılla yorumlandığında anlam kazanır.
D) Duyular sınırlı Olduğu için güvenilir bilgi kaynağı değildir.
E) Herkes için genel geçer bilgiye ulaşılamaz.
3.
2.
bölümdeki sorular
çıktın
paralelinde hazırlanmıştır.
İki zeki genç, küçük bir dereciğin üstündeki köprüde dur-
muş, altlarındaki şuyu seyrediyorlarmış. Bir tanesi: "Bak"
demiş "Şu alttaki minicik balığı görüyor muşun? Ne kadar
da mutlu!" Diğeri: "Sen bir balık değilsin ki bir balığın mut-
lu Olup olmadığım nasıl anlayabilirsin?" diye itiraz etmiş.
Öteki: "Peki sen... Sen de ben değilsin ki. Öyleyse benim
balığın mutlu olup olmadığını, anlayıp anlayamadığımı sen
nasıl anlayabilirsin?" diye karşılık vermiş. Diğeri: "Tamam."
demiş. "Mademki ben şen değilim ve şen olmadığıma göre
de senin anladığını anlayamam. Öyleyse sen de balık olma-
dığına göre balığın ne hissettiğini anlayamazsın,"
Bu parçadan ulaşılabilecek yargı aşağıdakilerden han-
gİsİdİr?
A) Akıl bilgisi diğer bilgilerden üstündür.
B) Herkes için geçerli bilgilere ulaşılamaz.
C) Bilgilerimiz dış dünyayı ayna gibi yansıtır.
D) Gerçekliği filozofların dışında kimse anlayamaz.
E) Sezgilerimiz, kişisel bilgi erin doğu olmayacağını göste-
Duyu verileri ya da algılar kendi başlarına bilgi sağlaya-
mazlar, anlamsız bir veri yığını olarak kalırlar; ancak aklın
katk sıyla bilgi niteliği kazanırlar, anlaşılır Olurlar. Başka bir
ifadeyle algısız kavramlar boş, kavramsız algılar kördür.
z
Bu parçada dile getirilen epistemolojik yaklaşım aşağı-
4.
Bildiğini bilenin arkasından gidiniz, bildiğini bilmeyeni uya-
rınız, bilmediğini bilene Öğretiniz, bilmediğini bilmeyenden
kaçınız,
Bu cümlede savunulan görüş aşağıdakilerden hangi-
siyle paralellik gösterir?
A) İnşan, aklıyla her şeyi bilebilir.
B) Her insan her şeyi öğrenmek zorunda değildir.
C) En doğru bilgi, işimize en çok yarayan bilgidir.
D) Doğru bilgiye yalnızca şüphe edilerek ulaşılır.
E) Eylemlerimizi bilgimizin durumuna göre yönlendirmeli-
yız.
53
dakilerden hangisidir?
A) Kritisizm
C) Rasyonalizm
o
B) Empirizm
D) pozitivizm
E) Fenomenolojizm