OSMANLI KÜLTÜR VE UYGARLIĞI
TARİ
DERS
OT
Osmanlı Beyliği'nin ilk savaşçı sınıfını, Osman Gazi'nin etrafinda gaza ve ganimet amaçlı toplanan alplar ve ga-
ziler oluşturmuştur. Karamürsel Alp, Konur Alp, Gündüz Alp, Akçakoca, Samsa Çavuş gibi alplar bu silsilenin en
tanınmışlarındandır.
işi NOT.
Ahilik teşkilatının çatısı altına giren esnaf ve zanaatkârlar, mesleki, dinî, ahlaki eğitimden farklı olarak askerî I
talim ve terbiye de görmüştür. Ahilik, Anadolu'da süratle yayılmış, köylerde ve uç bölgelerde büyük nüfuza
sahip olmuştur. Osman Gazi, yoldaşları ve alpları da Ahi teşkilatına mensuptur.
Osmanlı'nın kuruluşunda etkili olan kolonizatörler
Osmanlıların ilk yayılma sürecini genellikle gaza ve cihad anlayışını benimsemiş bir fetih politikası ile açıklarlar.
Bu politika, düzenli ve sürekli silah altında tutulan düzenli bir orduya dayanılarak değil, sefer sırasında toplanan,
Osman Bey ve oğullan etrafinda kümelenmiş bulunan aşiretlerin eli silah tutan insanlarının oluşturduğu bir
askerî güçle sürdürülmüştü. Bu düzensiz orduya Âşık Paşazâde'nin Gâziyân-l" Rûm (Anadolu gâzîleri), Ahîyân-ı
Rûm (Anadolu Ahîleri), Bâciyân-ı Rûm (Anadolu bacıları) ve Abdâlân-l Rûm (Anadolu abdalları) şeklinde anlattığı
dört zümreye mensup insanların da önemli katkılan bulunduğu anlaşılmaktadır.
NOT
M. Fuad Köprülü, "Osmanlı Devleti'nin Kuruluşu” adlı ünlü eserinde, bu dört zümreyi Âşk Paşazâde'nin ver-
diği bilgileri yer yer düzelterek etraflıca incelemiş ve bunların benzerlerinin Osmanlı öncesi Türk ve7klam
devletlerinde de yaygın olarak bulunduğunu ortaya koymuştur.
Osmanlı'nm ilk düzenli birlikleri
Yaya ve Müsellemler Osmanlı Beyliği'nin başlangıçta düzenli askerî birlikleri yani beyliğe bağlı bir ordusu yoktur.
Gerektiğinde, gazilerden oluşan ve tamamı atlı olan aşiret kuvvetlerinin bir yerde toplanması sağlanmış ve se-
fere çıkılmıştır. Savaş bitince bu kuwetler dağılmış ve herkes işinin başna dönmüştür. İşte ilk fetihleri yapanlar,
bu uç Türkmen kuwetleridir.
ö İlk düzenli birlikler, Vezir Alaeddin Paşa ve Bursa Kadısı Çandarlı Kara Halil'in teklifleri doğrultusunda Bursa'nın
fethinden sonra oluşturuldu. Türk gençlerinden meydana getirilen bu düzenli birliklerin atsız askerine "yaya",
atlı askerine de "müsellem" adı verildi.
Azep Teşkilatı
Orhan Gazi'nin kurmuş olduğu, yaya ve müsellemlerden sonra mesleği tamamen askerlik olan Azeb teşkilatı
kurulmuştur. Azebler, gönüllü Türk gençleri arasından seçilerek eyalet yöneticileri olan beylerbeyi komutası al-
tında seferlere karılmıştır. Böylece devlet, askerliği kendine meslek edinmiş kimselerden oluşan disiplinli, savaşa
hazır ve harp kabiliyeti yüksek bir orduya sahip olmuştur.
www.dizgikitapcom