OSMANLI İMPARA TORLUĞUNDA BUHRAN VE DEĞİŞİM
NOT.
ARİ
DERS
OT
Osmanlı'nın Viyana'dan sonra yaşadığı bozgun yıllarında önemli toprak kayıpları olmasına rağmen Belgrad,
Niş ve Semendire'yi geri kazanması ve II. Mustafa döneminde gerçekleştirilen başarılı iki Macaristan seferi
Osmanlı'nın gücünü hâlâ koruduğunun göstergesidir.
Üçüncü Avusturya Seferi (Zenta Muharebesi)
II. Mustafa'nın komutası altında 100 binin üzerindeki Osmanlı ordusu Macaristan seferine çıktı. 11 Eylül 1697'de
öğleden sonra başlayan muharebe gün batarken bitmişti. 20 bin askerimiz savaş meydanında, 10 bin kadarı da
nehirde şehit olmuştu. Osmanlılar'ın, Zenta Muharebesindeki en büyük kaybı komutan kadrosunda olmuştu.
Osmanlı ordusu asker kaybının yanısıra önemli sayıda subayını kaybetmişti. Birinci, ikinci ve üçüncü sınıf subay-
ların önemli bir kısmı şehit düşmüştü.
Aralannda sultanın görkemli otağ-1 hümâyûnu olmak üzere tüm çadırlar, 87 top, 58 çift kanca; çıkan bir patla-
mada büyük bir kısmı kaybedilen sayısız miktarda barut, cephane ve her türlü erzak stokları; 15 bin öküz, 7 bin
at, birkaç bin deve, 6 bin araba, yüzler- ce sancak, bayrak, mehter ve nihayet 3 milyon gulden tutarında savaş
hâzinesi, yedi tuğ ve daha önce Osmanlılar'a karşı kazanılan ve hiçbir savaşta rastlanmayan sadrazamın göğsün-
de taşıdığı mühür, galiplerin az bir kayıpla elde ettikleri bu parlak zaferin işaretleriydi. 1697 Eylül'ünde Zenta'da
alınan mağlubiyet Viyana bozgun yıllarında bir dönüm noktasıydı. Zenta Muharebesinden sonra umudu kal-
mayan Osmanlı yönetimi barışa yanaştı ve Karlofça Antlaşması imzalandı.
Karlofça Müzakereleri
ö Uzun yazışmalardan sonra Tuna kıyılarında, dağ eteklerindeki Karlofça kasabası iki tarafça da kabul edildi. Kar-
Iofça'daki görüşmelerde Osmanlı İmparatorluğu'nu Reisülküttap Ramî Mehmed Efendi ile Tercüman Aleksand-
re Mavrakordoto, Avusturya'yı C. d'Ottingen, C. de Marsigli, C. de Schlick, Lehistan'ı P. de Posnanie Kojakie Ma-
lacowsky, Venedik'i Ch. Carlo Ruzzini, Rusya'yı Boganovvitsch temsil ediyordu. Ayrıca İngiltere adına William
Paget, Hollanda adına da M. de Colliers görüşmelere katılmıştı.
16 Ekim 1698 Perşembe günü Karlofça'ya gelen heyetlerin müzakereleri görüşmelerin başlamasından 103 gün
sonra, 26 Ocak Pazartesi günü bitti. 26 Ocak saat 10'da antlaşmanın imzası için görüşme çadırında toplanıldı,
merasimin bitmesinden sonra da tüfekler atılarak, antlaşma kutlandı.
Osmanlılar büyük bir hezimete uğramalarına rağmen, antlaşmada mağlubiyetlerinin zararını elden geldiği öl
çüde azaltmaya çalışmışlardı. Görüşmelerde Osmanlılar'ı temsil eden heyetin reisi olan Rami Mehmed Efendi,
müzakerelerin bütün safhalarında soğukkanlılığı, ikna kabiliyeti, sabrı ve konulara olan vukufu ile barış antlaş-
maşında Osmanlı zararlarını asgariye indirdi. Bunda, onun barış antlaşmasının görüşmelerine her meseleyi
iyice araşürarak gelmesinin de önemli bir payı vardır. Ramî Mehmed Efendi, Karlofça'ya gelmeden önceki ant-
laşmaları incelemiş, uzmanlardan gerekli tavsiye ve raporlan almıştı.
Nasıl en aza indirdi örneğin: Osmanlı heyeti, önemli bir kısmı Avusturyalılar'ın eline geçen Tımışvar ile sınırlar-
daki bazı kaleleri geri almaya muvaffak olmuştu. Aynı şekilde Lehistan işgal ettiği Boğdan'l boşaltmış, Venedik de
bazı kaleleri geri verdiği gibi, Ragüza'nın Osmanlı toprakları ile çevrili kalmasını kabul etmişti. Ayrıca bu ülkeler
ile olan sınırlarda Osmanlı İmparatorluğu'nun güvenliğini tehdit eden bazı kalelerin yıkılması da sağlanmıştı.
Karlofça Antlaşmasma göre;
» Banat Yaylası ve Temeşvar dışındaki tüm Macaristan ve Erdel, Avusturya'ya bırakılacak
Podolya ve Ukrayna, Lehistan'a verilecek
www.dizgikitap.com
143
T„ffk.—. SMNLYALÇIN
