Örnek (2014 • YGS)
Aşağıdakilerden hangisinin atmosferdeki artışı, asit yağmur-
lannın oluşumunun ğ@şUçg nedenidir?
71
A) Karbondioksit
C) Kükürtdioksit
E) Azotlu gübre
Çöz "
B) Ozon
D) Kloroflorokarbon
tabakasının incelip delinmesine neden olur.
Bu durum, güneşin zararlı Işınlarının yeryüzüne daha çok ulaş-
maşına neden olur.
Bunun sonucunda, başta deri kanseri olmak üzere birçok has-
talkların ortaya çıkmasına neden Olur.
DİKKAT
• İnsanların tükettiği fosil yakıtlarının yanması sırasında havaya
kükürtdioksit (S02) ve azotdioksit (N02) içeren zehirli gazlar
yayılır. Bu gazlar havadaki Su buharıyla tepkimeye girerek sül-
firik asit ve nitrik asit gibi bileşiklere dönüşürler. Ancak kükürt-
dioksit asit yağmurlarının başlıca sebebidir.
Karbondioksit artışı sera etkisinin artınasına, ozon miktarın-
daki artış ozon tabakasının kalnılaşmasına, kloroflorokarbon
miktanndaki artış ozon tabakasının incelmesine temel se»
Azotlu gübreler bitki gelişimini olumlu etkiler ancak dolaylı
olarak kirliliğe neden olur.
Cevap C
OZON TABAKASININ İNCELMESİ
Ozon gazı güneşten gelen UV Işınlan ve radyasyonu ffltrele-
yerek yeryüzüne ulaşmasını önler.
Kloroflorokarbon (CFC) gazlanmn sanayide (klima, parfüm,
deodorant, buzdolabı gazları) aşn miktarda kullanılması ozon
Motorlu taşıtlardan çıkan egzoz gazlan diğer gazlarla birleşe-
rek ozon miktarının artlşna da sebep olabilir (ozon kirliliği).
Ozon kirliliği İnsanlarda üst solunum yolu hastalıkları ile bazı
göz problemlerinin Oluşmasına neden olur.
2. Su Kirliliği
72
İnsanların Oluşturduğu kirleticilerin yer aftı ve yer üstü suları-
na kanşarak normal değerlerin üzerine çıkması sonucu su
kirliliği oluşur.
Kirlenen suyun fiziksel, kimyasal ve biyolojik yapısı bozulur.
Su kirliliğine neden olan faktörler:
Sanayi bölgelerindeki fabrikaların atıklarını arıtmadan Su-
lara bırakması
Temizlikte kullanılan deterjan ve çarnaşır sularının işlem
görmeden su kaynaklarına karışması
Kanalizasyon sularının su kaynaklarına karışması
Civa ve kurşun gibi ağır metaller içeren tarım ilaçlarının
yağmur sularıyla taşınarak su kaynaklarına karışması
DİKKAT
Su kirliliğine bağlı ötrötikasyon olayı gerçekleşir.
Su ekosistemlerinde azot ve fosforun artmasına bağlı olarak
alglerin aşn üremesi Olayına Ötrofikasyon denir.