örnek -2
Şekil l'de yüklü X çubuğu K elektroskobuna yaklaştırıl-
dığında elektroskobun yapraklarının biraz kapandığı
-Şekil II de İse yüklü Y çubuğunun L elektroskobundan
- uzaklaştırıldığında elektroskobun yapraklarının biraz
daha açıldığı gözleniyor.
şekil ı
Buna göre,
şekil II
I. X çubuğu ile K elektroskobu zıt cins yükle yüklüdür.
II. Y çubuğu ile L elektroskobu aynı cins yükle yüklüdür.
III, X İle Y zıt cins yükle yüklüdür,
yargılarından hangileri doğru olabilir?
A) Yalnız I
D) ı ve III
B) Yalnız II
E) ı, II ve III
Elektroskopta Dokunma İle Elektriklenme
yüklü elektroskobun topuzuna elektroskopla aynı
cins yükle yüklü iletken bir cisim dokundurulduğun-
da aralarındaki yük paylaşımının sonucuna göre üç
farklı durum gözlenebilir,
yük
1. ihtimal; elektroskop ve cismin
oran-
yarıçap
ları eşitse aralarında yük paylaşımı olmamıştır. Bu
durumda elektroskobun yaprakları arasındaki açıklık
değişmez.
yük
2. ihtimal; cismin
oranı elektroskobun-
yarıçap
kinden küçük İse elektroskop yük kazanmıştır. Bu
durum da yapraklar arasındaki açıklık artar.
yük
3. ihtimal; cismin
oranı elektroskobunda-
yarıçap
kinin büyük İse elektroskobun yük miktarı azalır, Bu
durumda yapraklar arasındaki açıklık biraz kapanır.
Yüklü elektroskobun topuzuna, elektroskopla zıt cins
yüklü iletken çubuk dokundurulduğunda cismin ve
elektroskobun yük büyüklüklerine göre elektrosko-
bun yapraklarında üç farklı durum gerçekleşebilir,
1. İhtimal; cisim İle elektroskobun yükleri eşit büyük-
lükte ise toplam yük sıfır olacağından her iki cisim de
nötr Olur. Yapraklar tamamen kapanır.
2. ihtimal; başlangıçta elektroskobun yükü daha faz-
ladır. Bu durumda dokunmadan sonra elektroskobun
yük miktarı azalır. Yapraklar biraz kapanır.
3. İhtimal; cismin yükü elektroskobun yükünden bü-
yüktür. Dokunduktan sonra elektroskobun yükünün
işareti değişir. Bu durumda yapraklar önce kapanır
sonra tekrar açılır.
U Y ARİ
Dokunma ile elektriklenme yükü fazla olandan az
olana değildir, Potansiyeli düşük olandan fazla olana
doğrudur.
9
Örnek- 3
Nötr İletken X küresi, + yüklü K elektroskobunun topu-
zurna dokundurulup ayrıldıktan sonra — yüklü L elekt-
roskobunun topuzuna yaklaştırılıyor.
Buna göre,
I. K nin yapraklan arasındaki açıklık azalır.
II. L nin yaprakları tamamen kapanır.
III. X küresi elektron kaybeder.
durumlarından hangileri gerçekleşebilir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
şekil I
şekil II
TYT FİZİK VİDEO ANLATIM FASİKÜLLERİ
E) ı, II ve III
Elektrostatik
