örnek 10
EHasas ölçümde kullanılacak sıvılı termometre için ter-
: mometrelerin yapıldığı malzemenin ve malzemenin
ğ içine konulacak sıvıların sıcaklıkla değişimleri grafikler-
' de gösterilmiştir.
Hacim
Sıcaklık
Malzeme
Sıcaklık
Buna göre, hangi malzeme ve sıvı ikilisi bu ölçüm
için en uygun seçim olur?
C) M3veS1
E) W veS2
Öz Isı (Özgül Isı) ve ISI Sığası
özışı (C)
Bir maddenin 1 gramının sıcaklığının 1 'C değiştir-
mek için maddeye verilmesi ya da maddeden alın-
maşı goraken ISI miktarına .
bolü ile gösterilir, Birimi „
denir. Öz ısı c sem-
. yada
Alınan ya da Verilen Isı
Sat bir maddeye ısı verikliğinde veya madde çevresine
ISI verdiğinde (hâl değişimi yokken) maddenin sıcaklığı
değişir. Sıcaklık değişimi (AT), maddenin özısısına (c)
ısı değişimi Q ve madde miktarına (m) bağlıdır. Alınan
veya verilen ISI Q, Q— m.c.AT ile bulunur.
Verilen ısı
Verilen ısı - sıcaklık grafiğinin eğiminden faydalanıla-
rak ISI sığası bulunabilir.
Isı sığası m.c — olduğundan
AT
tan u
Bu durumda maddenin kütlesi bilinirse öz ısı (c) da
bulunabihr.
UYARI
Celsius ölçekli termometrelerde sıcaklık değerleri
ile gösterilirken sıcaklık farkları ise co ile göste-
rilir.
Ornek -11
; Şekildeki tabbda bazı maddelerin öz Işı değerleri veril-
• Şmiştir. Eşit kütleli şu, tahta ve demirin sıcaklıklarını 1 •C
' :arttınnak için gerekli ısılar sırasıyla Ql. Q2 vo tür.
Özışı, maddeler için ayırt edici bir özelliktir.
Eşit kütleli iki maddenin sıcaklığını eşit miktarda ar-
tırmak için özışısı küçük olana verilecek ısı, öz ISISI
büyük olana maddeye verilecek ısıdan daha azdır.
Suyun özışışl, karaların özışısından büyüktür. Bu ne-
donlo denizler karalara göre geç 'Sintr ve daha geç
soğur.
Isı Sığası (C)
Bir maddenin tamamının sıcaklığını 1 Cö değiştirmek
için maddeye verilmesi ya da maddeden alınması
gereken ISI miktarıdır.
Maddenin cinslno vo miktarına bağlıdır. Ayırt edici
bir özellik değildir. Birimi _ veya Isı Sl•
ğası C m.c ile bulunur.
FiziK VİDEO ANLATIM FASİKÜLLERİ
Madde
su
Tahta
Demir
Öz IS' (caVg.•C)
0,42
0,11
Buna göre, Ql, Q2 ve 03 arasındaki büyüklük ilişki-
si nasıldır?
C)Qı-Q2ZQ3
Isı - Sıcaklık
