OLU
4
PARAGRAFTA YAPI -
BOŞLUK VE DİYALOG TAMAMLAMA
DİYALOG TAMAMLAMA
• Bu soru tarzını ÖSYM, TYT'de 2018 ve 2019 yıllarında sordu. Daha önce bu soru tarzı üniversite giriş sınavlarında
sorulmadı. Diyaloglu soruların çözümünde ilk adım; verilen parçalardaki konuyu, konunun limitini (sınırı) ve konuya
yaklaşımı (ana düşünce) belirlemek olmalıdır.
TYT - 2019
Muhabir:
Yönetmen:
— Sinema gerçek hayattan alınmış formlarla uğraşıyor,
onları işliyor. Film yönetmeninin uğraşı, bana beyaz
perdede yeni bir hayatın doğmasıyla bağlantılı olarak
yaratma eylemini hatırlatıyor. Sinemanın bu yönünü di-
ğer sanat dallarına göre daha olağanüstü buluyorum.
Muhabir:
Yönetmen:
— Aralarında bir bağlantı olduğu aşikâr çünkü filmlerim-
deki üç karakter hayatlarındaki dönüm noktalarında
analiz ediliyor. Kahramanların üçü de inançlarından
vazgeçmiyor, kendilerine sadık kalıyorlar. Bu anlamda
bu üç kahraman yani İvan, Rublev ve Kris bir bütün
oluşturuyor.
Bu diyalogda boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden
hangisi sırasıyla getirilmelidir?
A) l. Müzik ve resim çalışmalarınızı yarıda bırakıp sine-
maya yönelmeniz nasıl karşılandı?
II. Filmlerinizdeki üç oyuncunun benzer özelliklere sa-
hip olmasıyla neyi amaçladınız?
B) l. Sinemaya ilginiz ne zaman ve nasıl başladı, sine-
manin yaşamınızdaki yeri nedir?
II. Filmlerinizde erkek karakterlerin psikolojisine ağır-
lık vermenizin nedeni nedir?
C) l. Sinemanın sizin için ifade ettiği anlamı biraz açar
mısınız?
II. Karakterlerinizi sinemaya aktarırken ilham aldığınız
film karakterleri var mı?
D) I. Sinemaya yönelerek film yapmaya başlama gerek-
çeniz neydi?
II. Filmlerinizin üç kahramanı arasındaki ilişkinin nite-
liği hakkında neler söyleyebilirsiniz?
E) I. Filmlerinizdeki hikâyelerin gerçekçi olmasını neye
bağlıyorsunuz?
II. İnsan yaşamının açmazlarını İvan, Rublev ve Kris
karakterleri üzerinden verme fikri nasıl ortaya çıktı?
Çözüm
Konu; parçada geçen şahıslar, varlıklar vb. unsurlardan
oluşur. Limit; parçada geçen zaman, yaş gruplar vb. öge-
'erdir: Ana fikir ise parçada geçen sıfatlar, zarflar vb. ile ya-
plan yorumlardır. Aşağıdaki cümlelerde konu, konunun li-
miti ve ana düşünce belirlenmiştir:
Kitap okumak yararlıdır. (genel bir ifadedir)
Kitap okumak çocuklar için çok yararlıdır.
Konu
Limit
Ana düşünce
Aşağıda konu ve ana düşüncesi aynı, limiti farklı olan cüm-
'eler verilmiştir:
GDO 'lu ürünler kullanmak kadınlar için zararlıdır.
GDO 'lu ürünler kullanmak hamile kadınlar için zararlıdır.
GDO 'lu ürünler kullanmak çocuklar için zararlıdır.
İkinci adım ise verilen parçalardaki ilk sözcüklerin veya söz-
ferin onaylama amacıyla m, reddetme amacıyla m,' kulla-
nıldığını saptamak olmalıdır: Parçada "tabii, olmaz m, ol-
maz olur mu, elbette... gibi sözler onaylama; "hayır, yok,
hiç olur mu... gibi sözler ise reddetme amacıyla kullanılır.
Verilen sorunun ilk parçasında konunun "sinema" ya da "film
yapma" olduğunu görmekteyiz. Parçada sinemanın artda-
rından söz edilmektedir. Parçadaki "olağanüstü buluyorum"
ifadesi bize ana fikri vermektedir. Yönetmen film yapmayı
"yaratma eylemiyle" ilişkilendirmekte ve bunu kendisine da-
ha yakın bulduğunu ifade etmektedir. Bu da yönetmenin ne-
den film yapmayı tercih ettiğini ortaya koymaktadır.
İkinci parçanın ilk cümlesinde geçen "bağlantı" sözü bize bir
ilişkinin sorulduğunu sezdirmektedir. Paçada "üç kahraman"
konu olarak ele alınmaktadır. Yönetmen, üç kahramanı ara-
sında bir ilişki olduğunu belirtmekte ve bu üç kahramamn or-
tak özelliklerini (niteliklerini) sıralamaktadır. Dolayısıyla parça,
üç kahraman (karakter) arasındaki ilişki (bağlantı) ve bu kah-
ramanlann ortak niteliklerinin sorulduğu bir soruya cevaptır.
Buna göre A seçeneğinin l. öncülü "müzik ve resim çalış-
malan" ve "nasıl karşılandı", II. öncülü "neyi amaçladınız"
sözlerinden; B seçeneğinin I. öncülü "ne zaman ve nasıl
başladı", II. öncülü "erkek karakterlerin psikolojisi" sözle-
rinden; C seçeneğinin l. öncülü "biraz açar mısınız”, II. ön-
cülü "ilham aldığınız film karakterleri" sözlerinden; E seçe-
neğinin l. öncülü "gerçekçi olmasını neye bağlıyorsunuz",
II. öncülü "insan yaşarnının açmazları" ve "nasıl ortay çık-
ti" sözlerinden dolayı elenir.
Cevap: D
