OLU
2
ANLATIM BİÇİMLERİ VE DÜŞÜNCEYİ GELİŞTİRME YOLLARI
Örnek Soru
"insanın hayırdan başka söyleyecek sözü nasıl olmaz! Hani
her şey mümkündü Amerikan rüyasında?" diye söylene
söylene yürüyorum nemli yaz havasının bulanıklaştırdığı
caddelerde. Metro istasyonlarının sesini dışarıya taşıran
mazgallar yaşlı birer ejderhaya dönüşmüş. Alev püskürte-
meşeler de yüzüme yüzüme üfledikleri sıcak nefesleri sinir
bozmak için yeterli. Cep telefonum yok ve birine ulaşmak
için lanet olası ankesörlü telefonları kullanmam gerekiyor.
Size 25 cemleri imha edersek tüm Amerikan sistemini
çökertebileceğimizden bahsetmiş miydim?
Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi ygU-
tur?
Çözüm
"Söylene söylene" sözü yinelemeye örnek oluşturduğu
için A seçeneği vardır. "İnsanın hayırdan başka söyleye-
cek sözü nasıl olmaz! Hani her şey mümkündü Amerikan
rüyasında?” ve "Size 25 centleri imha edersek tüm Ame-
rikan sistemini çökertebileceğimizden bahsetmiş miydim
sözleri B seçeneğine örnektir. "Mazgallar yaşlı birer ejder-
haya dönüşmüş” sözü benzetmeye örnek oluşturduğu için
C seçeneği vardır. "Nemli yaz havası” dokunma duyusu,
"metro istasyonlarının sesi" işitme duyusuyla ilgili olduğu
için E seçeneği vardır. Parçada somutlamalara yer veril-
memiştir.
Çözüm
Cevap: D
B)
C)
D)
E)
Yinelemelere yer verme
Konuşma havasıyla oluşma
Benzetmeye başvurma
Somutlamalara yer verme
Birden fazla duyuya seslenme
YGS - 2013
Motorun burnu kıyıya dönük. Çok çok yirmisini yeni geç-
miş gösteren görevli, binme sırası gelene elini uzatıyor.
Genç erkekler, ellerini vermeden atlıyorlar. Yardıma gerek-
sinimi olmadığını düşünen orta yaşlılar da. Kadınların ço-
ğu uzatıyor elini. Kolunu hızla yukarı kaldırıp tuttuğu eli bı-
rakıveriyor görevli, hemen bir arkadakine uzanıyor. Yar-
dımsız binenler, onun yanından atlayıveriyorlar. O zaman
elini geri çekip bir sonrakine uzatıyor görevli. Omzunu kas-
tığı, gücünü koluna, bileğine topladığı anlaşılıyor yüzün-
den. Kimsenin yüzüne bakmadan yapıyor bunları sanki.
Bu parçanın anlatımıyla ilgili olarak aşağıda verilenler-
den hangişi yanlıştır?
Olaylar belli bir sıraya göre verildiği için A seçeneği doğ-
rudur. Kimsenin yüzüne bakmadan yapıyor bunları sanki”
cümlesinde "tahmin" olduğu İçin B seçeneği doğrudur.
Parçada kişisel düşünceler ağırlıklı olduğu için öznellik ağır
basmaktadır, C seçeneği bu sebeple doğrudur. Parçada,
"şıralı", "birleşik", "devrik", "kurallı" cümleler olduğu İçin
farklı türde cümleler vardır, bu sebeple D seçeneği doğ-
rudur. Parçada olay, anlatıcının bakış açısıyla verilmediği
İçin l. kişili anlatım kullanılmamıştır; gözleme dayalı anla-
tım olduğu için III. kişili anlatım kullanılmıştır.
Cevap• E
A)
B)
C)
D)
E)
Olaylar oluş sırasına göre verilmiştir.
Tahmin söz konusudur.
Öznellik ağır basmaktadır.
Farklı cümle türleri kullanılmıştır.
I. kişili anlatım kullanılmıştır.