6.
7.
8.
o
Hani bir gün seninle Topkapı'dan,
Geliyorduk yol üstü meydan,
Bir çınar gördük enli, boylu, vakur...
Bir ağaç hiç eğilmemiş mağrur
Koca bir gövde belki altı asır
Belki ondan da fazla, dalgın, ağır
Kaygısız bir Ömür sürüp gelmiş
Öyle serpilmiş, Öyle yükselmiş
Tevfik Fikret'in "Çınar" şiirinden alınan bu parçada
şair, "çınar" ağacını alegorik bir unsur olarak Osmanlı
İmparatorluğu'nun yerine kullanıyor ve şiir boyunca çına-
rın çeşitli özelliklerini sıralayarak bu imgeyi şiirin tama-
mına yayıyor.
Bu şekilde yapılan mecaz ve somutlama yolu aşağı-
dakilerden hangisidir?
A) Temsilî İstiare
B) Teşbihibeliğ
C) Teımih
D) Teşhis ve intak
E) Akis
Bir yastığa sığan başım
Bir yere sığmıyor sensiz
Çağdaş şairlerimizden Mahir Sürmelibey'e ait Olan bu
İki dizede görülen edebi sanatlar aşağıdakilerin han-
gİsİnde verilmiştir?
A) Hüsnütalil — Tezat
B) Tezat - Tecahülüarif
C) Mübaıağa - Tezat
D) Teımih - Terdit
E) Teşbih - Teşhis
Bizdik 0 hücumun bütün aşkıyla kanatlı
Bizdik 0 sabah İlk atılan şafta yüz atlı
Uçtuk Mohaç ufkunda görünmek hevesiyle
Canlandı 0 meşhur ova at kişnemesiyle
Gül yüzlü bir afet ki her busesi lale
Girdik zaferin koynuna, kandık o visale
Yahya Kemal'in "Mohaç Türküsü" adil şiirinden alınan
beyitlerde aşağıdaki edebî sanatlardan hangisi
9.
10.
Dedim dilber niçin sararıp soldun
Dedi çekticeğim dil yaresidir
Bu dizelerdeki altl çizili söz hem "konuşma organı" hem
de eski Türkçedeki anlamıyla "gönül" karşılığında kullanıl-
mış Olup birinci anlamı kelimenin akla gelen ilk ve yakın
anlamıdır. ikinci anlamı ise düşününce bulunabilen uzak
anlamıdır.
Bu açıklamaya dayanarak beyitte yapılan söz sanatı—
mn aşağıdakilerden hangisi olduğu söylenebilir?
A) Kinaye
D) Telmih
B) İstiare
C) Tevriye
E) Tenasüp
Şakaklarıma kar mı yağdı ne var
Benim mi Allah'ım bu çizgili yüz
Ya gözler altındaki mor halkalar
Neden böyle düşman görünürsünüz
Yıllar yılı dost bildiğim aynalar
Cahit Sıtkı'nın 'Otuz Beş Yaş"ından alınan yukarıdaki
parçada aşağıdakilerden hangisi yoktur?
A) Açık istiare
B) Tecahülüarif
C) Tezat
D) Teşhis
E) Hüsnütalil
tur?
A) Tekrir
B) Teşbih
D) Mübaıağa
C) İstiare
E) Tecahülüarif
Ne efsunkâr İmişsin ah ey didar-l hürriyet
Eşir-İ aşkın Olduk gerçi kurtulduk esaretten
Tanzimat şairi Namık Kemal'in Hürriyet Kasidesihden alı-
nan bu beyitte şair, "Ey hürriyetin güzel yüzü, sen Öylesine
büyüleyicisin ki biz esaretten kurtulduk ama bu sefer de
senin aşkının esiri olduk!" diye seslenmektedir.
Bu açıklamalar Işığında beyitte başvurulan edebî sa—
natlar, aşağıdakilerin hangisinde bir arada verilmiş-
tir?
A) Tezat— Teşhis— Nida
B) Tezat — Telmih — İstiare
C) Teşhis — Tevriye — Kinaye
D) Teşhis — Tariz — Tekrir
E) Tecahülüarif - Tezat — Telmih
122
