O) BENİM
HOCAM
BİLİME HİZMET EDEN DÖRT BİLİM İNSANI
1. OKTAY SİNANOĞLU (1935 - 2015)
• Babasının başkonsolos ola-
rak görev yapmasından dolayı
İtalya'nın Bari kentinde doğdu.
Kaliforniya Üniversitesi Berke-
ley Kimya Mühendisliği'ni bi-
rincilikle bitirip Yale Universite-
sinde yardımcı profesör olarak
çalışmaya başladı "Atom
(ögecik) ve moleküllerin (özdecik) elektronlu (eksicikli) ku-
ramı" çalışmasıyla dünyanın en genç yaşta profesör olan
kişisi oldu, (26 yaşında) 50 yıldır çözülemeyen bir matema-
tik kuramını çözen Sinanoğlu, Harvard Üniversitesinde
kendisinin bulduğu 'Yeni kuantum kimyası ve fiziği" üzerine
dersler verdi. Yine DNA'nın sarmal yapısının nedenleri,
maddeyi oluşturan temel taneciklerden sekizi ve özellikler
kuramını buldu, 1966'da TÜBİTAK Bilim Ödülü'nü alan ilk
kişi oldu. Ayrıca atom fiziği üzerine çalışmalar yapan Sina-
noğlu, matematiksel kimyanın ortaya çıkmasına Ön ayak
oldu. Almanya'nın en yüksek ödülü olan "Alexander van
Humbolt Bilim Ödülü"nü aldı.
2. AZİZ SANCAR
Aziz Sancar, Mardin'de sekiz
çocuklu bir ailenin yedinci ço-
cuğu olarak dünyaya geldi,
1969da İstanbul Tıp Fakülte-
sini bitirdi. Dallas Teksas Üni-
versiteşinde Moleküler Biyoloji
dalında doktorasını yapıp Yale
Üniversitesinde DNA onarımı,
hücre dizilimi, kanser tedavisi ve biyolojik saat ile ngili çalış-
malar yapıp 415 bilimsel makale ve 33 adet kitap yayımladı.
• Sancar, özellikle DNA'nın kendisini nasıl onardığı sorusuna
cevap aramıştır ve araştırmalarını bu yönde geliştirmiştir,
Kendisi ilk olarak Yale Universitesinde E.coli bakterisini
buldu, daha sonra ultraviyole radyasyonlarının neden oldu-
ğu mutasyonları tanıyan enzimleri keşfetti ve daha sonra
hasarlı genetik kodu kaldırmak için DNA'yı kesti.
• 2015'te ise "hücrelerin hasarlı DNA'yı nasıl onardıkla-
n ve genetik bilgiyi nasıl koruduklarını moleküler dü-
zeyde belirleme" alanında yaptığı çalışmalarından dolayı
Tornas Lindahl ve Paul Madrich ile birlikte Nobel Kimya
Ödülü'ne layık görülmüştür. Kendi alanında ödül kazanan
ilk Türk olmuştur.
küreselleşem (1990 - 2023)
3. FUAT SEZGİN (1924 - 2018)
24 Ekim 1924'te Bitlis'te doğan
Sezgin, İstanbul Üniversitesi
Şarkiyat Araştırmaları Ensti-
tüsüne kaydolmuştur ancak
II, Dünya Savaşı sırasında AI-
man ordularının Bulgaristan'ı
ele geçirmesiyle Türkiye'deki
üniversite öğretimi askıya alın-
mıştır, Kendisi bunun üzerine
hocasının tavsiyesi üzerine Arapça öğrenmeye başlamıştır,
1947'de bedi ilminin tekamülü konusundaki tezini bitirdikten
sonra "Buhari'nin Kaynakları Hakkında Araştırmalar"
adındaki takdim tezini 1956'da yayımlamıştır,
19M Askeri Datbesi sonucu üniversiteden men edilen Sezgin,
çalışmalarına yun dışında ckvam etmiş ve özelhkle 1965 yılında
ünlü kimyacı Cabir İbn-i Hayyan konusunda ikinci doktora tezi
İle ünlenerek Frankfurt Universİteşİnde profesör olmuştur,
Fuat Sezgin, insanlık tarihinin başlangıcından bugüne kadar
sahasında yazılan en kapsamlı eser olan 17 ciltlik Arap - İslam
Bilim Tarihi kitabını ise 1967de yayımlamıştır. 1978'de Kral
Faysa İslami İlimler Ödülü alan Sezgin 1982'de ise Goethe
Üniversitesine bağlı olan "Argo - İslam İlimleri Tarihi Enstitü-
sü"nü kurmuştur. Kendisi Frankfurt'ta İslam Bilim Tarihi Müze-
si ve 2008 yılında İse İstanbul Gülhane Parkı'nda yaklaşık 700
eseri bulunduran ikinci bir müze açmıştır.
Bu müzelerde Müslüman bilim İnsanlarının İcatları, keşifleri
ve bunların Avrupa'ya geçişi ve gelişimi gösterilmektedir.
Yine bu müzelerde aletlerin tanıtımı İçin Fuat Sezgin tara-
fından yapılmış olan 5 ciltlik toplamda 1121 sayfa "İslam'da
Bilim ve Teknik" adlı bugüne kadar ilk defa yazılan müze
kataloğu da yer almıştır,
Yurt içi ve yurt dışı birçok özel ödüle layık görülen Prof. Dr.
Fuat Sezgin, 30 Haziran 2018 tarihinde vefat etmiştir, Bu-
nun üzerine 2019 yılı ülkemizde "Fuat Sezgin Yılı" olarak
İlan edilmiştir.
4. GAZİ YAŞARGiL
6 Temmuz 1925'te Diyarbakır
Lice'de doğdu. 1949'da İsviçre
Basel Üniversitesinden mezun
oldu, 1953'te Zürih Üniversite-
sinde Beyin Cerrahisi Kliniğin-
de uzmanlığını yaptı, 1960'da
doçent, 1965'te profesör,
1973'te ordinaryus profesör
oldu. 1967'te üç damarı tıkalı
bir hastaya yeni bir atardamar
bağlamayı başardı. Mikro nöroşirurji üzerine kitaplar yazan
Yaşargil'e "Yüzyılın Beyin Cerrahı” ve "Dünya tıp tarihi-
ne geçen 50 hekimden biri" ünvanl verilmiştir,
