NÜFUS ve YERLEŞME
Harita 2: Türkiye'de İllere göre nüfus yoğunluğu (km21klşl)
Çatalca • Kocaeli Bölümü, Türkiye'nin en yoğun nüfuslu bölümüdür. İstan-
bul gibi büyük bir kentin olduğu bu bölümde sanayi, ticaret, turizm, ulaşım
va diğer ekonomik etkinliklerin gelişmesi nedeniyle nüfus yoğunluğu
fazladır.
Ege Bölümü'nde sanayi, ticaret, turizm, tarım ve ulaşım gibi ekonomik
etkinliklerin gelişmesi nüfusun toplanmasını sağlamıştır.
Çukurova'da, tarım ve sanayinin gelişmesi; Akdeniz kıyı kesimlerinde
iklim koşullarının elverişli olması, turizm ve tanrnsal etkinliklerin gelişrnesi
nüfus yoğurduğunu artırmıştır.
Orta ve Doğu Karadeniz kıyı kesimlerinde, daha çok tarımsal etkinlikler
nüfusun yoğunlaşmasının nedenidir.
İç kesimlerdeki alüvyal ovalarda, verimli toprakların varlığı tarımsal etkin-
liklerin gelişmesi nüfusun toplanrnasını sağlamıştır.
Türkiye'de Seyrek Nüfuslu Alanlar
— Doğu Karadeniz'in iç kesimleri (yerşekillerinin engebeli olması),
Döğü Anadolu Bölgesi'ndeki yüksek platolar (sıcaklık ortalamalarının
düşük olması),
— Hakkari Bölümü (yarşekillerİnİn engebeli olması ve sıcaklık ortala-
malarının düşük olması),
- Menteşe Yöresi (yarşekillarinin engebeli olması),
— Teke ve Taşeli Platoları (yerşekillerinin engebeli olması),
— Yıldız Dağlan Bölümü (yerşekİIIerİnİn engebeli olması ve Önemli ulaşım
yollarına uzak kalması),
— Tuz Gölü çevresi (yağış miktarının az olması, kuraklık, toprakların verim-
siz olması).
Coğrafya 1-2 Konu Anlatımlı / Soru Bankası
13
60
107
163
334
ÖRNEK SORU:
Türkiye'de sıcakhk oralamalanmn yüksek.
yağış mikünnm fazla olduğu kesimlerde
nüfus yoğunluğu fazladır.
Aşağıdakilerden hangisi bu genelle.
meye uymaz?
A) Gediz vadşİ
B) Menteşe Yöresi
C) Çukurova Yöresi
D) Çatalca Yarımadası
E) Samsun çevresi
ÇÖZÜM'.
Menteşe Yöresrnde sıcaklık ortalarnahn
yüksek ve yağış miktan fazla olmasına
karşın seyrek nüfuslu Bu
yörede yerşekİllerİnİn dağlık nede-
niyle nüfus seyrektir.
YANIT: B
NÜFUS YERLEŞME
GÖÇLER
İnsanlarm yaşadklan yerlerden çeşitli nedenlerle ayrılıp başka bir yere
geçici veya kalıcı süreyle gitrnelerine göç adı verilir. Göçler iç göçler ve diş
göçler olmak üzere iki gruba ayrılır.
a. İç Göçler
Bir üthenin şuurları içinde yapılan göçlere iç göç denir. Sürekli ve mevsim-
göşer üzere Ndye ayrılır.
1. Sürekli Göçler
İnsanların ettiği yerden başka bir yere yerleşme amacıyla, kalıcı
dayak gitmderine sürekli göç adl verilir. Türkiye'de sürekli göçler genel
olarak kırsal kesimden kentlere yapılmaktadır.
Göçün nedenleri:
— Kırsal kesirnlerde, hızlı nüfus anışı ve geçim kaynaklarının yetersiz
— Tanrn topraklarmın miras yoluyla bölünmesi ve tanmsal verimin azalrnası,
— Tanmda makineleşmeyle işsizüğin artması,
— Erozyonla tarım topraklarının daralması veya Miminin azalması ,
— Kırsal keşiml«de eğitimi , sağlık ve sosyal hizmetlerin yetersiz olması,
- ŞeMIerde iş olanaklarının daha fazla olması.
GÖÇ veren başlıca bölge ve iller: Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgeleriyle
İç Anadolu'nun doğu kesimleri göç verir. Tunceli, Ardahan, Sinop, Kils,
Kastamonu, Artvin, Bartın, ve Sivas illeri göç vererek nüfusunda azalma
dan başlıca illerdir.
Göç alan başlıca bölge ve İller: Başta Marmara olmak üzere, Ege,
Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgeleri göç alan bölgelerdir. Antalya,
Adıyaman, Şanlıurfa, Kocaeli, İstanbul, Hakkari, Bursa, Şırnak, Yalova,
Tekirdağ ve Van göç alarak nüfusu artan merdir.
Göçün sonuçlan:
— Şehirlerin nühlşu ve kapladığı alan artar.
Kentlerde çarpık yapılar ve gecekondu sorunu doğar.
— Belediye hizmetleri (yol, su, elektrik. kanalizasyon) yetersiz kalır.
— Okullar yetersiz kalır ve kapasitelerinin üzerinde öğrenci alır.
— Çevre Miliğ anar.
—407—
Uyan:
İç göçlerle ülke nüfusunda değişim mey-
dana gelmez. Ancak ülke içerisinde nü-
füsun dağılışında değişim gerçekleşir.
ÖRNEK SORU:
Aşağıdakilerden hangisi kırsal keşimler-
den kentlere yapılan göçlerin sonuç-
'arından biri değildir?
A) Konut ihtiyacının amnaş'
B) Çevre sorunlarının artması
C) Altyapı yetersizliğinin Ortaya çıkması
D) Toprakların miras yoluyla parçalan-
E) Eğitim ve sağlık hizmetlerinin yetersiz
ÇÖZÜM:
Toprakların miras yoluyla parçalanması,
kırsal kesimden kentlere yapılan göçler/n
sonucu değil, nedenidir.
YANIT: D
Coğrafya I -2 Konu Amlaömh Soru Bankası
