NÜFUS ve YERLEŞME
b. Nüfusun Cinsiyet Yapısı
Genel olarak kadın ve erkek nüfusu eşit veya birbirine yakındır. Ancak
göçler, savaşlar, çeşİüİ hastalıklar bu dengeyi bozan etmenlerdir.
/ Savaş zamanlarında erkek nüfusun silah altına alınması nedeniyle kadm
nüfusunda artış olur.
Genel olarak, kadınlarda ortalama Ömür erkeklerden fazla Olduğu İçin,
İleri yaş gruplarında kadın nüfusu erkek nüfusundan fazladır.
(Mayon kişi)
35
30
25
20
15
10
Grafik- 13: Türkiye'de yıllarına göre kadın ve erkek nüfuslan
Cumhuriyetin İlk yıllarında kadın nüfusu erkek nüfusundan fazlaydı. Bu
durumun nedeni, uzun süren savaşlardan sonra (Balkan, I. Dünya ve
Kurtuluş savaşlan) arkek nüfusun azalmasıdır.
Kadın vo erkek nüfusu arasındaki oransal fark en fazla, 1975 yılında erkek-
terin lehine gerçekleşmiştir (Grafik-13).
12.423232 12.668.718
11.359.494 11.787.190
ORNEK SORU:
Aşağıda, geüşme düzeyleri farklı "n İki
ülkenin gruplanm gösteren bir tablo
l. ülke
Kadın
Gru milyon ki
Erkek
20
36
2
Nüfus ve YERLEŞME
c. Çalışan Nüfusun Ekonomik Faaliyet Kollarına Göre Dağılımı
Çalışal nüh.E genel olarak üç ana sektörde gruplandırılır. Bunlar, tarım,
sanayi ve hizmet (ulaşım, tiEret. eğitim, finansal hizrnetler, güvenlik vb.)
Nüfusun sektörWe göre dağılım, bir ülkenin gelişmişlik düzeyini Ortaya
Tanm Sanayi Hizmetler
Gelişmiş Ülkeler
ORNEK SORU:
30 yaşm altındaki nüfus genç nüfus olarak
kabul edilir. Genç nüfus oranının fazla
olduğu ülkelerde sanayide Çahşan nüfus
Oram olur,
Buna göre, aşağıda nüfus yaş gruplan-
na göre dağılışl verilen beş ülkeden
hangisinde sanayide çalışan nüfus
Oram en azdır?
0-14
15-64
65 +
Gruğu
0-14
15-64
65 +
21
35
4
Fransa
5
7
3
6
26
32
25
33
69
61
72
61
n. ülke
Kadın Erkek
14
38
8
milyon
13
40
5
Tablo-7: Bazı gelişmiş ülkelerde nüfusun ekonomik
faaliyet kollarına göre dağılımı
Gelişniş ülkelerde, tarım sektöründe çahşan nüfusun oranı % 10'Iann altın-
dayken, sanayi sektöründe % 30 ve hizmet sektöründe çalışanlar % 60
Kent
Kır
Yıllar
1935
1950
1985
1930
1930
2000
Erktk
1.969.968
2818318
5.783.813
10.272.130
17.247.553
22427.603
Kadın
1.832674
2.427.019
5022.004
6378.387
16.078.798
21.578.671
Ethek
5.966.802
7.755,
10213.151
11.919.132
Kadın
6.388.574
7947.612
10372.453
11.878.521
Yalnızca tablodaki bilgilerden yararla-
mlarak aşağıdaki sonuçlardan hangisi.
ne ulaşılamaz?
A) Her iki ûkede de 15-64 yaş grubundaki
kadm nüfusu erkek nüfusundan azdır.
B) II. ûlkede doğurganlık oram l. ülkeye
göre daha azdır.
C) L ülkede 0-14 yaş grubundakilerin ülke
nüfusu İçindeki payı IL ülkedekinden
azdır.
D) M. ülkede yaşh nüfusun ülke nüfusu
İçindeki payı L ülkedekinden fazladır.
E) l. Nede toplam kadın sayısı II. û*eye
göre "ha fuladr.
ÇÖZÜM:
Grafik seçeneğinde Ve-
rilen pmwa uh-şthmgz.
YANIT: C
civarındadır (Tablo-7).
ül er
Yunanistan
M Işır
Hindistan
Türkiye
Olan Tanm Sanayi Hizmetler
23
40
67
25,0
25
22
15
52
38
18
13,2 61,8
E)
Tablo.8: Bazı gelişmekte olan ülkelerde nüfusun
ekonomik faaliyet kollarına göre dağılımı
Gelişmekte olan veya geri kalmış Nelerde ise tanm sektöründe çalışan-
lam oranı % 50'Ieri aşar (Tablo-8).
Tarım Sek.
Sek. Hizmet
A)
çözüM:
B)
D)
10 M
Yıllar
1927
1935
1945
1955
1960
1965
1970
1975
1980
1985
1990
2000
2004
89.6
79.9
73.7
77.4
74.9
71.9
702
65.1
625
58.5
505
34.6
25. o
5.6
7.8
8.5
6.7
7.9
10.2
11.5
11.6
13.0
134
152
132
41
12.3
17.8
15.9
17$
202
19.6
23.4
36.1
502
61.8
Tab10•6: Türkiye'de çeşitli göre kırsal
kesimlerde kadm erkek nüfusunun dağılımı
Kadın ve erkek nüüşun kırsal ve kentsel yerleşmelere göre dağılış dikkate
alındığında şehirlerde erkek, kırsal kesimlerde kadın nüfusunun daha fazla
olduğu görülür GabIo-6).
Coğrafya 1-2 Konu Anlatım” I Soru Bankay
Türkiye'de bazı yıllarda çahşan nüfusun
sektörlere göre dağlhml
Türkiye'de çalışan nüfım.ln ekonomik faaüyet kollarına göre dağılım sürek-
ü değim göstermektedir UabIo-9). Bu durum, nüüsun artması, ekonomik
Ve sosyal alandaki ve göçlerle İlgilidir.
71/1.
D seçeneğinde nüfusun yaş gruplarına
göre dağılımı verilen ülkede 30 yaş altın-
daki nüfus oranının yani genç nüfus
oranının fazla olduğu görülmektedir. Bu
nedenle sanayide çalışan nüfus oranı
YANIT: D
Coğrafya 1-2 Konu Anyatl,-rM I Soru Benkaşl
