NİCELEME MANTIĞI - TEMEL KURALLAR - DENETLEMELER
Özeneme: Öznesi belirsiz olan açık önermedeki değişkenin yerine evrende bulunan değerlerin (terimlerin), bir varlığın
konulmasıdır. Bu şekilde elde edilen önermeye özelleme önermesi denir.
Ornek:
x canlıdır.
Ahmet canlıdır.
Kedi canlıdır.
Ayşe canlıdır.
E: (Ahmet, kedi, Ayşe, bardak, ağaç)
Öne
Gerçekleme: Evrene ait değerlerden birinin veya birden fazlasının özelleme önermesini doğrulamasıdır.
Ornek:
x terzidir.
E: (Ahmet, kedi)
"Ahmet terzidir." özeneme doğrudur. (gerçekleme)
"Kedi terzidir." özelleme yanlıştır.
Açılım: Bir açık önermenin özenenmiş önermelerinin tamamıdır.
Ornek:
x kanatlıdır.
Martı kanatlıdır.
Serçe kanatlıdır.
Kırlangıç kanatlıdır.
E: (martı, serçe, kırlangıç]
Açılım
NİCELEME MANTIĞINDA TEMEL KURALLAR
Niceleme mantığında iki temel kural vardır. Bu kurallar; a) Niceleyici değilleme kuralları b) Ozelleme kuralları olmak üzere
ikiye ayrılır.
A. Niceleyici Değilleme Kuralları
Tümel ve tikel önermeleri birbirine dönüştürmeyi sağlayan kurallardır. Bu kurallar ile değillenmiş tümel ya da tikel niceleme
önermelerinin önündeki değil sembolü kaldırılır. Niceleyici değilleme kuralları, tümel ve tikel niceleyici değilleme kuralları
olmak üzere ikiye ayrılır.
Tümel Niceleyicinin Değilleme Kuralı: -vx Fx 3x -Fx biçiminde ifade edilir. Değillenmiş tümel niceleme önermesi
yerine eş değeri Olan tikel niceleme önermesi yazılır,
Tümel niceleyici değilleme kuralı
Ornek:
Bütün insanların iyimser olduğu doğru değildir. —vxFx
Bazı insanlar iyimser değildir. 3x-Fx
MEBİ KONU ÖZETLERİ
90
— VX FX
MANTIK - AYT
