MS 2. (ORTA ÇAĞ) FELSEFESİ -TEST q
2.
Farabi, din ve felsefenin konu ve amaçlarının aynı oldu-
ğu görüşündedir. Felsefe ve dinin çeliştiğini söyleyen biri-
nin öncelikle dini anlamadığını belirtir. Konuya bu açıdan
yaklaşan birinin dine körü körüne bağlandığını ve bunun
doğru bir davranış olmadığını belinen Farabi, inanç ve ak-
la dayalı bilgilerin amacının insanın en yüksek mutluluğu-
na hizmet etmek olduğunu ileri sürer. O, aklın pratik ve te-
orik her türlü bilgiyi kavrayabileceğini belidir ve aklın doğ-
ru şekilde işletildiğinde hakikati vereceğini söyler. Aklın ka-
nıtlama kabiliyeti olduğunu ve inanca ait bilgileri kanıtlaya-
bileceğini ifade eder.
Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
A) İnançlar akıl ile anlaşılabilir.
B) Vahiy bilgisini akılla temellendirmek mümkündür.
C) Aklın ve vahyin ifade ettiği hakikat bir ve aynıdır.
D) İnsanın mutluluğu inanç ve akli bilgiye göre yaşamayla
olur.
E) Din ile akıl bilgisi hiçbir şekilde uzlaştırılamaz
Tanrı, ya kötülükleri ortadan kaldırmak ister de, Alldıra-
maz; veya kaldırabilir, ama kaldırmak istemez; ya o,' ne
kaldırmak ister ne de kaldırabilir, yahut da hem kaldırma'"
ister hem de kaldırabilir. Eğer Madan kald'
kaldıramıyorsa, O güçsüzdür; ki bu durum Tan. "'nın karax-
teriyle uyuşmaz; eğer ortadan kaldırabiliyor fan Ht kaldır-
mak istemiyorsa, O kıskançtır; ki bu
nı şekii.'e Tan-
rı ile uyuşmaz; eğer O ne ortadan *Idırı, 'l istiyor , de
kaldırabiliyorsa, hem kıskanç her
zsü: 'lir. bu dl'.um-
3. Augustinus'a göre Tanrı insanı kendisinde hiçbir günah
olmaksızın yaratmıştır ve onu kötülüklerden yalıtılmış bir
dünyaya yerleştirmiştir Ama insan Tanrı vergisi özgürlüğü-
nü bilerek kötüye kullanmış ve günaha düşmüştür. Bazı in-
sanlar bu nedenle ancak Tanrı'nın lütfuyla affedilecek, di-
ğerleri cezaya tabi tutulacaktır Bu durum da Tanrı'nın hem
iyiliğini hem adaletini ortaya çıkaracaktır.
Bu parçaya göre kötülük problemi hakkında aşağıda-
kilerden hangisi söylenebilir?
A) Tanrı kötülüğü bir cevher olarak yaratmıştır.
B) Kötülük insanın yar ' 'ara uymamayı seçmesi sonucu
ortaya çıkmıştır
C) Kötülük Tanrı” „
Nem nlarak ortaya çıkmaktadır.
D) Kötülü ur alemi k eve ur irade problemiyle
ilişkili bir
ımdur.
E) Kötül('kler e
'de iyi erin anlaşılmasını kolaylaş-
4.
da da, Tanrı değildir; eğer hem orta,
istiyor
hem de kaldırabiliyorsa yalnızca bu
'rı'ya uygundur,
o zaman kötülüklerin -
-7 Ya kötülükleri ni-
çin ortadan kaldırmamad 'dır?
Bu parçaya göre kötülü 'roblemi. kaynağında aşa-
ğıdakilerden hangisi yei naktadli
A) Var olan kötülükler ile iyi
lamaması
*üncesinin bağdaştın
B) insan iradesiyle kötülük arasında bir ilişkinin kurulması
C) İnsanın denetimi dışında olan olaylar ile irade özgürlü-
ğü çatışması
D) Tanrı düşüncesinin evrene içkin olarak kabul edilmesi
E) Tanrı'nın ilmi ve gücü ile kötülükler arasındaki uyum-
SUZIUk düşüncesi
Günce' Anunm ViDeOLAR1
"OCALARA "İDİK
tırm
Farabi'ye göre aynı hakikati farklı terim ve yöntemler-
le değişik kesimlere aktaran din ile felsefe arasında bir
uçurum yoktur.
İbn Sina bir yandan Helenistik felsefeyi kendi içinde
tutarlı ve rasyonel bir sistem haline getirmeye, diğer
yandan da temelde akla dayanan bu felsefeyi İslâm
inançlarıyla uyumlu hale getirmeye çalışmıştır.
İbn Rüşd'e göre aklın ortaya koyduğu bilginin dinin ge-
tirmiş olduğuna aykırı olmaz. Çünkü hakikat; hakîkata
ters düşmez; biri diğerini doğrulayıp pekiştirir.
Bu görüşlerden yola çıkarak filozoflar hakkında aşağı-
dakilerden hangisi söylenebilir?
A) insan irade sahibi bir varlık olarak seçim yapabileceğini
kabul etmişlerdir.
B) Akıl ile inanç arasında derin bir ayrılık görmeyip ikisini
uzlaştırmışlardır.
C) Akli bilginin dini bilgiden daha üstün olduğunu kabul
etmişlerdir.
D) Dini hakikatlerin akıl ile tam olarak anlaşılamayacağını
ileri sürmüşlerdir.
E) Din ile akıl farklı olup biri diğeri ile uzlaşmaz olduğunu
savunmuşlardır
121
