MİLLÎ EDEBİYAT
Eserde Türk toplumunda Batılılaşma İle birlikte kuşaklar
arasında meydana gelen düşünce, duygu ve dünya gö-
rüşü ayrılıkları, toplumsal çÖzÜlÜş kavramı temel alınarak
bir konağın dağılışı etrafında, Naim Efendi-Servet Bey-
Seniha çerçevesinde verilir. Satılığa çıkarılan konağın,
bu değişimle farklı yerlere savrulmuş bazı kişileri, Tan-
zimat'tan Meşrutiyet'e uzanan bir kopuş süreci içinde,
istanbulin giyen, Ölçülü ve namuslu kişiler olmaktan
çıkıp sırtlarına geçirdikleri redingotlarıyla -romancının
deyişiyle- "riyakâr, yarı uşak ve adi" bir kuşağın temsilcisi
hâline gelirler.
Bu parçada sözü edilen eserin yazarı aşağıdakilerden
hangisidir?
Ünite -5
Test - 8
Etkinlik
2.
3.
4.
5.
Sacide, fakir düşmüş Agâh Efendi'nin kızı İdi. On yedi
yaşına kadar Ömrü Karagümrük'te basık tavanlı, karanlık
bir evde, küçük kardeşlerine dadılık etmekle, tahta ovup
çamaşır yıkamakla geçti. Belki fukaralık, belki görenek,
her ne İse Agâh Efendi'nin bir sürü köhne itikatları vardı.
Kızı bir yere yollamazdı. Ve Sacide'nin biricik emeli, bir
dansing görmek arzusu, İçinde gömülü kaldı.
Bu parçanın alındığı roman aşağıdakilerden han-
gişidir?
A) Yeni Turan
C) Ateşten Gömlek
B) Handan
D) Sinekli Bakkal
A)
B)
C)
D)
E)
Halide Edip Adıvar
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
Reşat Nuri Güntekin
Memduh Şevket Esendal
Sait Faik Abasıyanık
E) Yolpalas Cinayeti
Millî Edebiyat Dönemi sanatçıları, Millî Mücadele'yi konu
alan pek çok roman yazmıştır. Bunlar arasında Yakup
Kadri Karaosmanoğlu'nun Aka Gündüz'ün
Halide Edip Adıvar'ın gibi romanlar gösterilebilir.
Parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakiler-
den hangisinin getirilmesi uygun olur?
Millî Edebiyat Dönemi'nin bu ünlü yazarı, Tanzimat'tan —
1940'11 yıllara kadar geçen zamanı ve bu zaman İçinde
toplumda yaşanan sosyal değişimleri tarihî sırasıyla
işlemiştir. Nesiller arasındaki çatışma, kültürel problemler,
aydın-halk arasındaki kopukluklar bu değişimler arasında
gösterilebilir. Örneğin romanında, Cumhuriyet'in İla-
nından sonraki dönemi ve halkın inkılaplar karşısındaki
tavrını anlatır. Roman, Cumhuriyet'in ilan edilmesiyle
başlayan olayları konu edinir. Milletvekili Olan Neşet Sabit
İle bağ komşusu Olan zengin ama ait Olduğu Orta Ana-
dolu Bölgesi'nin özelliklerini de barındıran Mansurzade
Hüseyin Efendi'nin konuşmalarıyla başlar roman. Neşet
Sabit'in inkılabın kanunlaşmasının da etkisiyle rahat bir
tavır İçinde olması, Hüseyin Efendi'nin değişmeye baş-
layan medeniyet karşısındaki tutumu anlatılır. Romanın
başında, bu iki kişinin karşılaşmaları ve konuşmaları
romanın tamamındaki anlayışa da zemin hazırlar.
Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdaki romanlardan
hangisi getirilmelidir?
A)
Hüküm Gecesi
B) Ankara
C)
Panorama
Sodom ve Gomore
D)
E)
Kiralık Konak
123
A)
B)
C)
D)
E)
Yaban - Dikmen Yıldızı - Ateşten Gömlek
Kiralık Konak - Ankara - Sinekli Bakkal
Sodom ve Gomore - Sürgün - Tatarcık
Yaban - Halas - Türk'ün Ateşle İmtihanı
Kuva-yı Milliye Destanı - Yaban - Dağa Çıkan Kurt
aydın tipi açısından dikkate değer ilk romanıdır.
Yazarın düş gücüyle oluşturduğu siyasal Olaylar ve bu
olayların başkişileri yapıta konu edilmiştir. Bunlardan
Oğuz ve Kaya olumlu, Hamdi Paşa ise Olumsuz tiplerdir.
Türkçülük anlayışına bağlı Olan yazar, bu anlayışına
uygun olarak Oğuz ve Kaya'da milliyetçi birer kişilik şer-
giler. Hamdi Paşa gibi Osmanlıcı aydınların yanlış yolda
olduğunu göstermeye çalışır. Romanın önemli bir yanı
da Berna Moran'ın deyimiyle, "yüceltilmiş kadın kahra-
maniara" yer vermesidir. Böylece yazar, okuyucusuna
kadınların da ülke sorunlarıyla uğraşabileceğini anlatır.
Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıda-
kilerin hangisinde verilenler getirilebilir?
A)
B)
C)
D)
E)
Üç İstanbul - Mithat Cemal Kuntay'ın
Bugünün Saraylısı - Refik Halit Karay'ın
Yeni Turan - Halide Edip Adıvar'ın
Ankara - Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun
Kan Davası - Reşat Nuri Güntekin'in
Aşağıda konusundan ve kahra-
manianndan söz edilen romanı
ayraç İçine yazınız.
Romanın esas konusu, roma-
nın yazılmasıdır. Kendi yazılma
hikâyesini anlatan roman, an-
latıcı-yazar Ahmet Mithat'ın,
çalıştığı gazeteye gitmek
için bindiği bir vapurda tesa-
düfen karşılaştığı kadınların
konuşmalarına kulak misafiri
olmasıyla başlar. Onları takip
etmesi, gün geçtikçe güven-
lerini kazanarak hayatlarına
yaklaşması, hikâyelerini din-
lamesi ve dinledikleriyle son-
rasında tanık olduğu olayları
birleştirerek bir roman hâline
getirmesinin aşamaları konu
alınmıştır. (
Ali Bey, Mahpeyker adında eğ-
lence düşkünü bir kadına henüz
onu tanımadan âşık olur. Fakat
fazla geçmeden kadın onu alda-
tır. Ali Bey daha sonra Dilaşub
adlı bir cariyeyle evlenir. Ama
Mahpeyker bunu kıskanır. Türlü
iftiralar atar. Ali Bey de bunlara
inanır. Buda Ali Bey'in sonu olur.
: İzmirli Ayşe etrafında, Anadolu'da,
: önce çetelerle başlayan, sonra
: düzenli ordu ile devam eden ve
zaferle sonuçlanan Türk Kurtuluş
Savaşı'nın hikâyesi anlatılır. Pe-
• yami, zengin bir ailenin oğludur.
Peyami'nin arkadaş Cemal ise
I. Dünya Savaşı'nda yaralanmış
bir subaydır. (
Cevaplar
1- Müşahedat
2- intibah
3- Ateşten Gömlek