5. Lambaların Parlaklığı
Lambaların parlaklığı lambanın birim zamanda açığa çıkardığı
enerjiyle dolayısıyla gücüyle doğru orantılıdır.
Parlaklık Güç V. i
yazılır.
DİKKAT
Lambalar genellikle özdeş verilir. Özdeş lambaların parlaklığı
bulunurken devredeki lambalardan geçen akımlar bulunur.
Akım yerine lambaların potansiyel farkları da bulunabilir. Ba-
zen yalnız akım, bazen yalnız potansiyel fark, bazen de her iki
yöntem uygulanır. Ancak anahtarlı devrelerde potansiyel fark
ile çözmek kolaylık sağlar.
Örne
Şekildeki özdeş lambalarla
kurulmuş devrede lambala-
rın parlaklığı arasındaki iliş-
ki nedir?
Çöz "
XY noktaları arasındaki potan-
siyel fark üstten ve alttan birbi-
rine eşittir. A ile B lambalarının
dirençleri toplamı 2R Olsa, C
minki R'dir. Bundan dolayı üst-
ten i akımı geçerse alttan 2i ge-
çer ve potansiyel farklar eşit
olur. i. (2R) 2i.
s
Özdeş lambalarla kurulmuş şekildeki devrede S anahtarı ka-
patlldlğında L ve M lambalarının parlaklığı nasıl değişir?
Çöz"
Anahtar aqk iken devrede
sadece L ve M lambaları
vardır ve seri bağlıdır. Üre-
tece değer verelim. 6V po-
tansiyel farkı uygun olur. L
ve M lambalarının potansi-
yel farkı 3V, 3V olur.
Anahtar kapalı İken K ve L
den i, M den 2i akım geçer.
K ve L nin potansiyel farkı
V, M ninki 2V Olur.
V + W olur.
3V' 6V den V 2V olur.
K ve L nin son potansiyel
farkı 2V, M'ninki 4V Olur.
Sonuç olarak L'nin parlaklığı azalır, M'ninki artar.
i 3i
2i
c
D lambasından ise i + 2i 3i akım geçer.
O halde PA PB PC PD kıyası yapılır.
D
Z.) İç direnci önemsiz üreteç,
reosta, K ve L lambaları ile
kurulmuş şekildeki devre-
de, reostanın sürgüsü ok
yönünde çekilirse K lamba-
sının parlaklığı artar L'nin-
ki değişmez. Çünkü reos-
ta K lambasına seri bağlı Olup sürgüsü Ok yönünde çekildi-
ğinde direnç azalır ve akım artar. Ancak L lambası doğrudan
üretece paralel bağlıdır ve potansiyel farkı değişmez.