l.
2.
3.
İLK ÇAĞ FELSEFESİ
Yunan'da felsefe, dini ya da mitolojik düşünceden kopuşun
sonucunda, doğal olaylann, doğaüstü değil de doğal neden-
lerle açıklanması gerektiği inancıyla, insan aklına dayanan
bağımsız bir faaliyet olarak başlamıştır. Thales, Anaksimand-
ros ve Anaksimenes gibi filozoflar eliyle kurulan felsefenin
Yunan'daki doğuşuna damgasını vuran olay, evrenin kökeni
ve doğasıyla, doğal dünyada ortaya çıkan süreçlerle ilgili
problemlere getirilen mitolojik açıklamaların, bilinçli düşünce
düzeyinde bir tarafa bırakılmasıdır.
Buna göre Thales ve arkadaşları hangi nitelikleri ile fel-
şefede Öne çıkmaktadırlar?
4.
5.
Test -4
Felsefenin Yunan'daki doğuşuna damgasını vuran Olay,
evrenin kökeni ve doğasıyla, doğal dünyada ortaya çıkan
süreçlerle ilgili problemlere getirilen mitolojik açıklamanın,
bilinçli düşünce düzeyinde bir tarafa bırakılmasıdır. Thales
ve arkadaşlarını filozof kılan en temel olgu, onların dini ya da
mitolojik açıklamanın yerine, özellikle bilimsel düşüncenin
temelini oluşturan "gözle görünür dünyanın akli ve anlaşılır
bir düzeni gizlediği, doğal dünyanın nedenlerinin yine bu
dünyanın sınırları içinde aranması gerektiği ve başka bir
kaynaktan yardım görmeyen, özerk insan aklının bu arayışta
kendisinden yararlanılabilecek yegâne araç olduğu " inancını
ikame etmiş olmalarıdır.
Buna göre felsefenin doğuşu aşağıda verilenlerden han-
gişine dayandırılmaktadır?
A)
B)
C)
D)
E)
Varlığa dair getirdikleri açıklamalarla
Yerleşik düşünceler karşısında akılcı tavır almalarıyla
Toplumsal nitelikleri göz önünde bulundurmalarıyla
İnşan ilişkilerinde ahlaki unsurları Öne çıkarmalarıyla
Her olayın kaynağında değişmez bir unsur aramalarıyla
"Ey zaman! uçuşunu bir süre durdur." Bir şair mutluluk za-
manını ebedileştirmek ve sembolleştirmek için böyle ifade
etmektedir duygularını. Ancak bu imkânsız bir şeydir. Çünkü
zamanın akışını kim durdurabilir ki?
Bu parça aşağıdaki görüşlerden hangisini açıklamak için
kullanılabilir?
A)
B)
C)
D)
E)
Toplumsal birikimlerin insanları zorunlu olarak soru sor-
maya yöneltmesine
Yerleşik düzene geçişin var olan her şeyi sorgulamayı
gerekli kılmasına
Evrenin ilk ana maddesinin ne Olduğu sorusunun siste-
matk Olarak araştırılmasına
Doğal olayların, doğaüstü değil de doğal nedenlerle
açıklanması gerektiği inancına
insanları anlamak için soru sormanın öneminin fark edil-
A)
B)
C)
D)
E)
Pyrrhon'un septisizmini
Locke'un deneyciliğini
Herakleitos'un Oluş düşüncesini
Leibniz'in monadlannı
Sartre'ın öz kavramını
Anaxagoras'a göre nasıl bir balçık yığını kendiliğinden bir
heykel olamazsa, bunun için nasıl bir heykelcinin çalışıp bu
balçık yığınına bir biçim kazandırması gerekirse, bunun gibi,
tohumların kaosu, kendiliğinden, gördüğümüz düzen", belirli
nesnelerin dünyasını meydana getirmiş olamaz. Bunun için
düzenleyici, biçimlendirici bir kuwet olan Nous'un işe karış-
maşı gerekir.
Anaxagoras'ın bu görüşünden aşağıdakilerden hangisi
çıkarılabilir?
Filozofun bir insan olduğu, belli bir biyolojik-fizyolojik yapıya,
belli bir psikolojiye sahip olduğu, belli bir sınıfın mensubu
olarak belli bir zamanda ve belli bir mekânda, belli bir eğitim
almış olarak ortaya çıktığı açıktır. Öte yandan onun içinde
yaşadığı anda toplumda belli siyasal, sosyal, kültürel olayların
cereyan ettiği de açıktır. Sonuçta bu filozof dünya, inşan, in-
sanın bu dünyadaki yeri vb. hakkında bazı şeyler söyleyecek,
bazı açıklamalarda bulunacak, bazı öneriler ortaya atacaktır.
Filozofun yaşadığı dönem ve ileri sürdüğü sözleri, açıklamaları,
önerileri felsefe tarihçisinin ilgi alanını oluşturmaktadır.
Buna göre bir felsefe tarihçisinin ilgi alanında aşağıdaki-
'erden hangisi yer alır?
A)
B)
C)
D)
E)
Nesnelerin var olması soyut düzenleyiciler gerektirir.
Varlık kendiliğinden meydana gelmemiştir.
Evrende her Şey varlığını bir savaşa borçludur.
Evren idealar dünyasından alınan pay ile var olur.
Evrendeki her varlık varlığını yine kendisine borçludur.
A)
B)
C)
D)
E)
Filozofun fikirlerinin ortaya çıkışına yol açan etkenleri
hesaba katması
Felsefi düşünceleri Objektif bir şekilde kayda geçirmesi
Felsefenin ortaya çıkış koşullarını ayrıntılı olarak ele alması
Filozofların düşüncelerinin toplumsal yaşamda ne kadar
etkili olduğunun belirlenmesi
Her düşüncenin içinde doğduğu koşulların niteliklerinin
belirlenmesi
15
