5. Küresel Aynalar
Bir cam kürenin iç kısmı yansıtıcı yapılırsa çukur, dış yüzeyi yan-
şlt1Cl yapılırsa tümsek ayna yapılmış olun
çukur
Tepe
Tepe eksen
Tümsek
Kürenin merkezinden ve küresel aynanın tepe noktasından ge-
çen doğrultuya asal eksen denir.
(D Asal eksene paralel olarak gelen tüm Işık Işınlarının toplandı-
ğ' bir nokta vardır. Bu noktaya odak noktası denir. Odak nok-
r uzaklığına Odak
tası aynaya — , merkeze — uzaklıktadır. —
uzaklığı denir ve f ile gösterilir.
Çukur
Özel Işınlar
A. Çukur Aynada Özel Işınlar
1. Asal eksene paralel gelen Işın odaktan geçerek yansır.
F
M Asal
M
Asal
2. Odaktan geçen Işın asal eksene paralel olarak yansır.
M
Asal
F
M
Asal
F
DİKKAT
M
3. Merkezden gelen Işın, kendi üzerinden geri yansır.
F
M
Bir küresel aynanın Odak uzaklığı (f); yalnız küresel yüzeyin
yarıçapına bağlıdır. f odak uzaklığı; Işığın renginden, ortamın
Işığı kırma indisinden bağımsızdır. Yani bir çukur veya tümsek
aynanın Odak uzaklığı havada ve suda aynıdır.
4. Tepe noktasına gelen Işın, asal eksenle eşit açı yaparak
yansır.
UNUTMA
İster çukur, ister tümsek
ayna olsun gelen Işığı
yansıma kurallarına gö-
re yansıtır. Gelen Işının
M merkezinden çizilen
normalle yaptığı açı,
yansıyan şının normalle
yaptığı açıya eşittir. a 8
M
Asal
M Asal
eksen
eksen
Gelen işm