@KuasarNemesis
TARA
İZLE
KALITIM
nnnnr.nnnnnnnn
ccccc
gün
Sağlıklı insanlarda (dişi ve erkeklerde) otozom ve
gonozom sayıları eşiffr. Gonozom çeşitleri farklıdır.
1 Fenotipik Eşey Tayini II II İt II İt
Gametlerde tek çeşit gonozom vardı r.
Cinsiyetin belirlenmesinde çevresel faktörlerin etkili olmasıdır
(Canlının vücudunda erkek ve dişi olma genleri var bunlardan biri baskı- _
Lanıyor.) Örneğin bazı kaplumbağa yumurtalarının sıcaklığı 39 oc olursa _ :
dişi, 30 oc olursa erkek olması gibi (Değerler +2, -2 değişebilir.)
Genotipik Eşey Tayini
Cinsiyetin kromozomlarla belirlenmesidir
Kromozomlar; eşey ve vücut kromozomları olmak üzere 2'ye ayrılır
Eşey kromozomlarına gonozom, vücut kromozomlarına otozom adı
verilir.
İnsanda 2n z
96 kromozom vardır. Bunun 91-1 tanesi otozom, 2 tanesi
Homolog
Bölge I
X' in Homolog
Olmayan
Bölgesi
Homolog
Bölge II
Sentromer¯
Kırmızı Yeşil
Renk Körlüğü
Hemofili
Homolog
Bölge I
Y' in Homolog
Olmayan
Bölgesi
Homolog
Bölge II
gonozomdur.
Dişi
22 +X
22 + x
Kmmozomu
Y Kromozomu
Erkek
22 +
22 + Y
X'in Y ile homolog olan bölgesindeki hastalıklar hem dişide hem de erkekte
görülür. Bu bölgedeki genlerden biri anneden diğeri babadan gelir
I + Y'nin X ile homolog olmayan bölgesindeki hastalıklar sadece babadan
gelen genlerle Ğelirlendiği için sadece erkeklerde görülür. Baskın ya da
çekinik olsa da mutlaka fenotipte etkisini gösterir. Örnek: Kulak kıllılığı
Sayı ile ifade edilen kısımlar otozom, X ve Y ile ifade
edilen yerler gonozom olmuş oluyor.
8iYOLO
+X'in Tile homolog olmayan bölgesindeki hastalıklar hem dişi hem deM
erkeklerde görülür. Çünkü X kromozomu hem dişide hem de erkekte
vardın Bu bölgede taşınan hastalıkların erkeklerde görülme ihtimali _
daha fazladır
Dişi
xaxa hasta
XAxa taşıyıcı
XAXA sağlam
Eşey
Dişi
Erkek
Genotip
xRxR
xRxr
xrxr
Erkek
KOY hasta
'(AY sağlam
KENDİME
NOT
9iYOLO
Fenotip
Sağlıklı
Taşıyıcı
Kırmızı Yeşil
Renk Körü
Sağlıklı
Kırmızı Yeşil
Renk Körü
Dişide — ihtimalle hasta, erkekte — ihtimalle hasta olabilme durumu
olduğu için
— » — erkekte görülme ihtimali fazladır diyoruz
Bu bölgedeki hastalıklar•
Hemofili (çekinik taşınır.)
Kırmızı yeşil renk körlüğü (Çekinik taşınır.)
Bozuk dentin (Baskın taşınır.)
I X'in Y ile Homolog Olmaym Bölgesindeki Hastahklar (Xe Bağh Kalıtım) I II
Kırmızı - Yeşil Renk Körlüğü
XR: Normal Görme Geni xr: Kırmızı Yeşil Renk Körlüğü Geni
Kırmızı - yeşil renk körlüğü geni X kromozomunda çekinik taşınan bir
hastalık olduğu için;
Erkek çocuk hasta ise X genini sadece anneden alacağı için anne ya
hastadır ya da taşıyıcıdır
Anne hasta ise doğacak tüm erkek çocuklar da hasta olur
Ki 2 çocuk ise babadan ve anneden hastalık genini taşıyan X kromzomunu
alacağı için babası kesin hasta, annesi de hasta ya da taşıyıcı olur
Renk körlüğü genini, k12 çocuklar hem anneden hem
Ğabadan alır. Erkek çocuklar ise renk körlüğü genini
BİYOL
sadece anneden alır
Bu hastalığa sahip kişiler kırmızı ve yeşil
xry
renkleri ayırt etmekte güçlük çekerler
104
xRxr
www.betulbigoloji.com