@KuasarNemesis
ccccc
gün
Kontrol Çaprazlaması
KALITIM
TARA
İZLE
Genotipi bilinmeyen baskın özellikli bir bireyin genotipinin hom02i90t
mu, heter02i90t mu olduğunu beli rlemek için yapılır.
Fenotipinde baskın özelliği gösteren (A), ama genotipi tam bilinmeyen
bireyin genotipinj öğrenmek _ için çekinik hom02i90t (aa) bireyle
çaprazlanmasına kontrol çaprazlaması denir
A—
x aa
Eş Baskınlık
Bir karaktere etki eden iki baskın genin eşit şiddette fenotipe etki
göstermesidir. HN ve AB kan grupları örnektir
Eş baskınlık sonucunda;
Genotip ayrışım oranı z Fenotip ayrışım oranı
I]
ı
I
KAP
GEÇ
%100 Aa
oluşturuyorsa
— (bilinmeyen alet)
oluşturuyorsa
— (bilinmeyen alet)
a'dır.
AA
AB
AA
1
(112 • ı)
x
AB (eş baskın)
x
AB
A'dır.
KAP
GEÇ
ÖR-
NEK
a) BbEeTtÜü11
b) BbeeTtÜü11
AB
1
Kontrol çaprazlamanın çekinik özellik gösteren birey
ler için yapılmasına gerek yoktur. Çünkü çekinik özel-
lik gösteren bireyin fenotipi a ve genotipi kesin addır
BeTÜl fenotipli bir bireyin kontro çaprazlama
sonucunda;
geno+ipli bireylerden hangisi oluşabilir?
x bbeeftüüll
BbeeTtÜüll oluşur yani b
Fenotip ayrışım oranı z 1 A), 2 (AB), 1 (B)
Fenotip çeşidi 3 (A. AB, B)
Genotip ayrışım oranı -M (AA), 2 (AB)" (BB)
Genotip çeşidi z 3 (AA, AB, BB)
GEÇ
Biyoş
mmyawmım
Soruda sana fenotip ayrışım oran" 42 • 1 diyorsa
kesinlikle eş baskınlık aklına gelsin. Ancak soruda
sana genotip ayrışım oranı 1 : 2 • 1 diyorsa eş baskın
birey de olabilir, monohibrit çaprazlama da olabilir
ee burada ayırt edici bilgi. Çekinik bireyler için kontrol çaprazlamasına
ihtiyaç yoktur.
Eş baskınlığa MN kan grubu sistemi de örnektir. İnsanlarda Al B, AB
0 kan gruplarının yanında H, N, HN kan grupları da vardır ancak bunlar
bağışıklık sistemimizde antikoroluşumuna neden olmadığı için ifade"
edilmez.
AB ve HN kan grupları için kontrol çaprazlaması ap-
KAP
GEÇ
maya gerek yoktur.
Bir karaktere ikiden daha fazla alel genin etki etmesi durumudur.
n(n+l) ile hesaplanır.
Genotip çeşidi sayısı z
2
+Fenotip çeşidi sayısı z Ale sayısı + Eş baskınlık sayısı ile hesaplanır
Ayrıca soruda sana 1 : 2 • ? ayrışım oranı verildiyse şıklarda iki hetero
2i90t bireyin çaprazlandığını aramalısın.
iğ
NEK
8iyov0
Bir canlıda A karakteriyle ilgili 5 farklı alel vardır
Bundarın birbirine baskınlıkları Al A2 z A3 AA z
şeklindedir
Buna göre fenotip ve genotip çeşidini hesaplayın.
n(n+l)
Genotip Çeşidi S ısı z
2
5(5+1)
15
2
Fenotip Çeşidi Sayısı z Alel Sayısı + Eş Baskınlık Sayısı z 5 + 2 7
Aq klaması:
(Bunu sadece
mantığını
anlamanız
için yapıyorum.)
AIAI
AlA2
Al
Al
AlA3 —ş Al
AlAq
Al
AlA5 Al
A 2A2 A2
A2A3 —ş A2A3
A3A3 —ş A3
A3Aq —ş ¯
A9A5 AqA5
Koyu Gri
Kısıtlı Noktalı
www.betulbigoloji.com
Açık Gri
Chinchilla
2
Albino