Örnek Soruyu Değiştir

@KuasarNemesis BÖLÜM 22 İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı TEST ET 1 4 z fen 50 (I) Türklerin tarihte kullanmış olduğu alfabeler arasında Kök- türk, Uygur, Arap, Latin ve Kiril alfabeleri başlıca önem arz edenlerdir. (II) Bunlardan biri de Yenişey Anıtları diye bilinen Kül Tigin, Bilge Kağan ve Tonyukuk Abidelerinde kullanılan Göktürk alfabesidir. (III) Göktürk alfabesi 38 harften oluşmak- tadır. Bunlardan 4'ü ünlü, 31'i ünsüz, 3'ü çift ünsüz sesler için kullanılır. (IV) Bengü taşlardaki yazı 1893 tarihinde Danimar- kalı bilgin W. Thomsen tarafından çözülmüş ve okunmuştur. (V) Yazının çözülmesiyle anıtların Türklere ait olduğu kanıt- lanmıştır ve 1825'ten beri Türkçenin en eski yazılı metni ola- rak bilinen Kutadgu Bilig'in yerini, 1893'te bu yazıtlar almıştır. Bu parçada numaralanmış yerlerin hangisinde bilgi yan- yapılmıştır? 4. 5. z z 6. Aşağıdakilerden hangisinde bir bilgi yanlışı vardır? A) B) C) D) E) C) III D) ıv Sekiz Yükmek, Uygurlar arasında yayılmış olan Maniheizm dininin öğreti, düşünce veya inancını başkalarına tanıtmak, benimsetmek ve yaymak amacı ile yazılmış bir eserdir. Prens Kalyanamkara ve Papamkara Hikâyesi adıyla meşhur olan "Edgü ögli Tigin ile Ayıg ögli Tigin” Uygur Türkçesinin en tanınmış hikâyelerinden biridir. Bir fal kitabı olan Irk Bitig, Türkçenin Uygur Türkçesi Dö- nemi'ne aittir. Türk dilinin yazılı ilk eserleri; Kültigin, Bilge Kağan, Tonyu- kuk Yazıtları olup Göktürkçe olarak yazılmıştır. Orhun Abideleri, Türkçenin tarihsel süreçteki gramer yapısı ve bu yapının değişimiyle ilgili bilgiler verdiği gi- bi Türklerin devlet anlayışı ile yönetimi, kültürel ögeleri, komşuları ve soydaşlarıyla olan ilişkileri ve sosyal yaşan- tısıyla ilgili önemli bilgiler içermektedir. 2. 3. (I) Çinceden çevrilen Sekiz Yükmek'te Burkancılığa ait dinî-ahlaki inanışlar ve bazı pratik bilgiler vardır. Uygurlar arasında çok yayılan bu eser; kısa cümleleriyle, içten anlatı- mı ve zengin söz varlığıyla dikkati çeker. (II) Uygurcaya çev- rilen, Budizm'le ilgili bir başka kitap da Altun Yaruk'tur. Uy- gurların dinî inançlarını, dil zenginliğini ve ulusal özellikleri- ni göstermesi bakımından, bir çeviri olmasına rağmen kültü- rei değerlerimiz arasında sayılmaktadır. (III) Tahminen 930 yılında Uygur harfleriyle kaleme alınmış olan Irk Bitig, Ma- ni muhitinde yazılmış önemli bir eserdir. İçinde dine ait un- surlar bulunmakla beraber dinî bir eser değildir; bir fal kitabı- dır. (IV) Prens Kalyanamkara ve Papamkara Hikâyesi adıy- la meşhur olan "Edgü Ögli Tigin ile Ayıg Ögli Tigin" (İyi Dü- şünceli Şehzade ile Kötü Düşünceli Şehzade) Uygurlar Dö- nemi'nin en tanınmış hikâyelerinden biridir. (V) Uygurlara ait diğer bir eser de "Çeştani Bey Hikâyesi" adıyla bilinen Bay- kal Gölü'nün güneyinde VIII-XII. yüzyıllarda hüküm sürmüş Uygurların beylerinden Çeştani'nin maceralarını anlatır. Yukarıda numaralanmış parçaların hangisinde bir bilgi söz konusudur? Uygur Dönemi'nin en tanınmış hikâyelerinden biridir. Kansu vilayetindeki Bin Buda mabetlerinde bulunan bu eserde, iyi yürekli bir şehzadenin bütün canlılara yardım etmek ve can- lıların birbirlerini öldürmelerine engel olmak üzere çok de- ğerli bir mücevheri ele geçirmek için çıktığı maceralı yolcu- lük anlatılır. Gemilerle yapılan yolculukta bin bir türlü tehlike vardır. Şehzadenin sahip olduğu mücevher kötü yürekli kar- deş tarafından gözleri oyularak çalınır. Fakat sonunda ada- let yerini bulur ve iyi yürekli şehzade Buda'ya dönüşür. Bu parçada aşağıdakilerin hangisinden bahsedilmektedir? A) B) C) D) E) C) III D) ıv Kalyanamkara ve Papamkara Hikâyesi Irk Bitig Altun Yaruk Türeyiş Destanı Sekiz Yükmek Göktürk Devleti'nin yıkılmasından sonra kurulan Uygur Tonyukuk Anıtı 725 yılında Vezir Tonyukuk tarafından ya- zılmış ve diktirilmiştir. Bilge Kağan Anıtı 735 yılında Bilge Kağan öldükten sonra diktirilmiştir. Yazarı Yolluq Tiqin'dir. Kültiqin Anıtı 732 yılında Vezir Tonyukuk tarafından ölen kardeşi için diktirilen anıttır ve Yollug Tigin yazmıştır. Bu parçadaki numaralı yerlerin hangisinde bilgi yanlışlı- ğ! vardır? hanlıklarından kalma eserlerdir. (II) Daha çok Buda ve Mani dininin esaslarını anlatan metinler Turfan yöresinde yapılan kazılarda ortaya çıkarılmıştır. (III) Kalyanamkara ve Papam- kara, Altun Yaruk ve Sekiz Yükmek adlı eserler, Budizm'i an- latan dinî metinlerdir. (IV) Irk Bitig adlı eser ise bir fal kitabı- dır. (V) Uygurlar, bu eserleri 21 harfli Uygur alfabesiyle yaz- mışlardır. Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır? C) III D) ıv C) III D) ıv