KONUM
105
111
Enlem
Paralel)
erecesi
İki meridyen
arasındaki
uzaklık (km)
111,3
109,6
104,6
96,4
85,3
71,6
55,8
38,1
19.3
Şekil 9 • Tablo 2: Ardışık İki meridyen arasındaki uzaklığın Ekvator'dan kutuplara
doğru değişm
Bir paralel üzerinde birbirlerhden uzaklıktadırlar.
Bir meridyen yaymı tam çernbere tanwnlayan karşımdaki mgMyen
yayına anti meridyen denir. Örneğin, Başlangıç Meridyeni'ni tam
Çembere tamamlayan karşısındaki nwridyen yay IW meridyerM. Bu
nedenle 1800 meridyeni (Y meridyeninin antl meridyenkür.
300 Doğu meridyeninin antl meridyeni:
180• - 30• -15Y Batı meridyenidir.
Bir
Çember
Bir
İki merdyen aramda 4 yerd saat vardır.
sonuç; Dünya'nın ekseni çevresinde bir tam dönüş süresinh dakikaya
çevrilip, meridyen sayışma bölünmesiyle bulunur.
24 x60 1440 dakika
4' (dakika)
360 360 meridyen
Coğrafya 1-2 Konu Anlatmı / Soru.BankaS1
ÖRNEK SORU:
120' Doğu meridyenhin anti meridyeni
, İle Batl meridyeni arasında kaç de-
fark' bldunur?
12T doğu meridyeni umamhyan
mırWen rneridyenkfr.
araşmü 50' lik meridyen fark' bukmur.
YANIT: C
ÖRNEK SORU:
yer X Y
X nwrkezi, başlangıç meridyenine Y
rrwkezm göre yakmth.
Yukarıdaki bilgilere göre, Y merkezl 110
ugm,
l. EkvW•a
M. Yer şekiüeri
III. Oğlak Dönencesi'ne daha yakındır.
M Om yer ahı.
yargılarmdan hangileri keskidir?
A)lvell B)lvolll C) liveıu
Djnverv
, E)mverv
X Y Kimy Yarımküre'de althğma
Y merkezi başlangç mermerine thha
uzak OMuğum göre, Y merkezj
Dönencesrne daha yakmdJr. Bu
kutuphra doğru
İGİüdr.
YANIT: B
—26—
COĞRAFİ KONUM
MATEMATİK KONUMUN ETKİLER
Enlemin Etkilerl
Dünya y«İn, belkür.
yere *ürün "İsiyle
edeme bağb dağlhş göderir. Bu durum aşağıdaki faktörleri etkiler;
Sıcaklığı ve sıcaklık dağdışnı.
Bitki tülermİ ve çeşitMİğinİ,
Hayvan türlerini ve çeşit*li.
İnşanlarm
Gölge ve gölp
D" sc*hğuu ve
ve yap mazernelerirü.
ve yerleşmeyi,
alt
Tanrnsd çeşidini.
türlerini.
Akarsu rejirnini,
Kalı kar (toktağn kar) wunnı.
Ornwl üst sgwmı.
Yukar"kl f*törlerin *unlan kmjarda Çin burada
olarak enlenin bitki örtüsüne olan etkisi
Bitki Örtüşü, İklim koşLMarma bağlı gelişk Ve pşRlenir. İKim
be ya da enlern fark" ve yerşekWerine baX.
Enler. farkı fazla olan bölge ya da ülkelerin iklimi ve dolayısıyla bitki çeşitli-
fiği Örneğh; 18•.55• Gürm enlerrMrİMe yer alan ŞWde hem
kuŞ.-*1 rastlam* mümkündür. Oysa.
kum-güney doğnjtusunda dar bir ülkede bitki çeşitliliği yalnızca yerşekü-
Boylamm Etkileri
Y" saa tar"arnı oluşturur.
dur.
Matematik konumun sonucu Olan bir
durum aym enlemdeki tüm noktalarda
ÖRNEK SORU:
Aşağıdakilerden hangisi matematik ko-
numun sonuçlan arasında gösterilemez?
A) Kenya'da insanların içinde kalm
giysiler giyme ihtiyacı duymaması
B) Norveçle gündüz süresi 24 saat Ola-
bilen merkezlerin olması
C) Hindistan'da temmuz ayındaki yağış
miktarının ocak ayındakinden fazla Ol-
D) Türkiye'de dört mevsimin belirgin Ola-
yaşanması
E) Arpntin'de güneyden esen rüzgarmn
sıcaklığı dûşûrmosi
C seçeneğinde. Hindistan'ın Asya'nın gü-
neyinde bir ülke Olması vo güneyinde Hint
Okyanusu'nun yer almaşı bu duruma
neden olmaktadır. Bu açrdan bu durumun
matematik konumk bir yoMur.
Ayrıca, aym enlemde yar alan diğer bölge-
'erde aym şekilde gerçekleşmeyen bir
durum matematik konumla açıklanamaz.
YANIT: C
Coğraöıa I -2 Konu Anyatıml' I Soru genkaş!
—27-
