KONU TESTİ 24
Polisiye roman yazmanın saygın bir iş olduğu konusunda bir-
çok yazar hemfikirdir. Özellikle edebiyat var olduğu günden
beri polisiye roman en önemli edebî türlerden biri olmuştur.
Onu bu denli önemli kılan, suçu anlatmasıdır. Suç, tıpkı insan
DNA'sı gibi birçok bilgiyi içinde barındırır. işlenen bir suçu in-
celeyerek çağını, inşanı ve toplumu anlatabilirsiniz. Örneğin
Dostoyevski bir polisiye roman yazarıdır ve Suç ve Ceza da
Karamazov Kardeşler de çok nitelikli birer polisiye romandır.
Bu parçaya göre polisiye romanla İlgili aşağıdakilerden
hangisine
A) Bir toplumun geçirdiği evrelerin neler Olduğu hakkında bil-
gı verır.
B) Birçok suçun kaynağının aydınlatılmasında önemli bir
araçt r.
C) İnsan davranışlarının altında yatan sebeplere ışık tutar.
D) Toplumları ve bireyleri analiz etmKle en etkili roman türüdür.
E) Eserdeki Suçun işlendiği dönem hakkında ipuçları sunar.
Kalemin içindeki yazmamıza yarayan siyah malzeme kurşun
değildir. Kurşun kalemin İçi, grafit ve kil karışımının yüksek ISI-
da sıkıştırılması İle elde edilir. Cumberland Kalem Müzesinin
kayıtlarına göre 16. yüzyılda İngiltere'de (Borrowdale) çıkan
şiddetli bir fırtına sonrasında devrilen ağaçların altında siyah
bir maddenin biriktiği görülür. Bu madde aslında grafittir ve kur-
şundan daha kullanışlı bir maddedir. Ancak görünümü itibarıy-
la kurşuna benzediğinden bu maddenin bir tür kurşun Olduğu
sanılır. Yaklaşık 200 yıl boyunca süren bu İnanç, bugün neden
hâlen bu kaleme, kurşun kalem dediğimizi açıklar. Daha son-
ra bu maddenin yumuşak bir karbon türü Olduğu anlaşılmıştır.
Bu madde İle yapılan en İyi ve en Önemli İş "yazmak" Oldu-
ğundan maddeye Yunanca "yazmak" anlamına gelen "grafite"
kelimesinden esinlenerek grafit denilmiştir. Kalem kelimesi İse
dilimize Arapçadan geçmiştir. Arapçaya İse Yunanca "karnış"
anlamına gelen "kalamos" kelimesinden dönüşerek geldiği
düşünülmektedir. Latincesi İse "küçük kuyruk" anlamına gelen
"pencilluş"dur.
Bu parçada kurşun kalemle İlgili olarak,
l. Kurşun kalem gerçekten kurşundan mı yapılmıştır?
II. Kurşun kalem, sözcük kökeni olarak nereden gelmiştir?
III. Kurşun kalemin bulunmasıyla insanlık tarihinde nasıl bir
değişim yaşandı?
IV. Kurşun kalem yapımında kullanılan madde, başka hangi
alanlarda kullanılmıştır?
sorularından hangilerinin cevabi Y..Qk.Q!?
14. BÖLÜM: PARAGRAFTA YARDIMCI DÜŞÜNCE
CEFACA 70
Tıraşın kesin tarihi bilinmemekle birlikte pek çok uzman, vücut
kıllarından kurtulma çabasının yaklaşık olarak MÖ 100.000 ci-
varında mağaralarda yaşayan atalarımız arasında başladığını,
bu İş İçin taş parçaları ve deniz kabukları kullandıklarını Öne
sürmektedir. Bu tarihten yaklaşık 70 bin yıl sonra atalarımızın,
taşı keskinleştirmenin ateş yakmanın yanı Sıra tüyleri nazikçe
kesebilmeye imkân verdiğini keşfettikleri tahmin edilmektedir.
Erken dönem tıraş bıçakları ise metal işleme ve madencilikte-
ki gelişmelerle ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte tıraşın gerçek
tarihi, Mısır uygarlığıyla başlar. Mısır'da vücut kıllarından kur-
tulmak saplantılı bir hâl almıştır. Saçlar da dahil olmak üzere
tepeden tırnağa bütün tüylerinden kurtulmaya çalışan Mısırlı-
lar, kireç ve arsenik gibi kostik maddelerden ilkel tüy dökücü
kremler ve tıraş losyonları üretmişlerdir.
Bu parçada tıraşla İlgili olarak aşağıdakilerden hangisi
A)
B)
C)
D)
E)
Kimi toplumlarda kimyasal maddelerle yapıldığı
İlk defa yapıldığı dönemde taşlardan yararlanıldığı
Madenleri işleme ile birlikle gelişim gösterdiği
Mısırlılardaki tıraş anlayışının psikolojik etmenlere dayandığı
İlk insanlardan bu yana aynı anlayışla varlığını sürdürdüğü
Refleks, canlıların diş uyaranlara tepki olarak gerçekleştir-
dikleri hızlı ve istemsiz tepkilerdir. Dış uyaran ile kastedilen
canlı organizmanın ortamında vücuduna etki eden şartlardaki
ani değişikliktir. Refleks tepkilerinin ortaya çıkması Çin bilinçli
eylemlerimizde Olduğu gibi beynimizi kullanmamız gerekmez.
Örneğin farkında olmadan sıcak bir nesneye dokunduğunuzda
sıcak nesneye değmenizle elinizi çekmeniz bir Olur. Oysa he-
nüz bilinciniz, sıcaklığı fark etmemiş ve kaslarınıza elinizi sıcak
nesneden çekmeniz gerektiğini bildirmemiştir. Reflekslerimiz,
sinir hücrelerinin koordineli bir etkinliği sonucu ortaya çıkar.
Refleksin ortaya çıkması İçin bu sinyallerin beynimize gitme-
si gerekmez. Bu sayede refleksler çok hızlı bir şekilde ortaya
çıkabilir. Refleks hareketi, doğrudan sinir yayı adl da verilen
bir sinir yolu tarafından gerçekleştirilir. Sinir yayı, reseptörlerin
uyarımı ile devreye girer. Reseptörler omuriliğe duyu nöronları
ile sinyal gönderir. Sonuç olarak kaslarımız uyarılır ve refleks
aksiyonu ortaya çıkar.
Bu parçadan hareketle reflekslerle İlgili aşağıdakilerden
hangisi çıkarılamaz?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) II ve III
A)
B)
C)
D)
E)
Düşünme eyleminden önce gerçekleşen bir yapıya sahiptir.
Dış uyaranlarda meydana gelen hızlı değişimlere bağlı
olarak gerçekleşir.
Sinir hücrelerinin, beyni uyarması sonucu ortaya çıkar.
Hareketin ortaya çıkmasında duyu nöronlarının kaşları
uyarması etkilidir.
Bilinçli faaliyetlerden bağımsız olarak gerçekleşen tepki-
sel hareketlerdir.
E) III ve ıv
