KONU TESTİ 20
Endüstri Devrimi ve sonrasında yaşanan süreç kişiye özel
ürünleri neredeyse bitirmişti. Giydiğimiz gömlekten belki bin-
lerce üretiliyor, üzerinde yemeğimizi yediğimiz ve demonte Ola-
rak satılan masadan başka binlerce evde de var. Öte yandan
diğer insanlarla ve çevremizle olan ilişkimiz, etrafımızdaki akıllı
cihazlar tarafından kaydediliyor ve bir yerlerde ham bilgi Ola-
rak duruyor. İhtiyaçlarımızın bize özel bir şekilde hatla belki de
biz farkında bile olmadan bu bilgiler kullanılarak karşılanacağı
günlerin çok da uzaklarda Olmadığı görülüyor.
Bu parçadan hareketle hangisi
A) Yakın bir gelecekte teknolojik araçların insanların yerine
karar verebileceği
B) Günümüzde kullandığımız ürünlerin aynısının birçok in-
şanda bulunduğu
C) Kişiye özel ürünlerin Endüstri Devrimi'yle birlikte artık üre-
tilmediği
D) İhtiyaç duyulan ürünlerin akıllı cihazlar tarafından üretile-
bildiği
E) İnsanlar arasındaki ilişkilerin teknolojik cihazlar tarafından
kaydedildiği
Yankı odası etkisi; aynı düşünce etrafında birleşen insanlara
sunulan bilginin 0 düşüncenin etrafında bulunan sınırlı alanda
kalması, aynı görüşteki düşüncenin pekiştirilerek hiç sorgu-
lanmadan benimsenmesi ve gerçeğin kendisinin inanılmaz bir
hâle dönüşmesidir. Böyle bir etkinin varlığında karşıt düşünce-
ler baskılanır, susturulur ya da kendilerine bir alan bulamaz.
Öte yandan Facebook gibi sosyal ağların algoritmaları da kul-
lamaların İlgilendiklerine yönelik gönderileri zaman tünelinde
göstererek bu etkinin oluşmasını destekliyor. Örneğin siz, bir
arkadaşınız köpek paylaştığında onu beğenirseniz veya yorum
yaparsanız Facebook hep köpekli paylaşımları göstermeye
başlar. Başka arkadaşlarınız kedi paylaşsa bile size göster-
mez. Sosyal medyanın sizi "mutlu etme ve içeride tutma" İsteği
aslında bir düşünce körlüğüne neden Oluyor.
Bu parçadan hareketle "yankı odası etkisi” ile ilgili aşağıda-
kilerden hangişi şğy.!engmeg?
A) Farklı görüşte olan insanları birbirinden ayıran bir yapıdadır.
B) İnsanların belli bir kalıpta kalması İçin her türlü teknolojik
aracı kullanır.
C) Sosyal medya kişilerin görüşlerine göre şekillenen bir al-
goritmaya sahiptir.
D) Bireyin düşüncesini canlı tutacak Ögeleri şık şık karşısına
çıkarır.
E) Beğeniler ve lgiler üzerinden hareket eden bir özelliği vardır.
14. BÖLÜM: PARAGRAFTA YARDIMCI DÜŞÜNCE
OEDB082E
Tıp ve edebiyat ilişkisi, tıbbın insanla olan ilişkisi gibi tarih bo-
yuna şekil değiştirmiş; her dönem yeni yaklaşımlarla genişle-
mİştİr. Tıbbın tarihi, inşan acılarının da tarihidir aslında. Ede-
biyatın İçinde kapladığı yer, diğer bilim dallarından hep daha
büyük olmuştur tıbbın. Hastalık ve savaş ilişkisi, salgınlar,
distopya anlatılarındaki tehlikeli virüsler, mekânla olan ilişkisi
ekolojideki yeri, ırk ve etnisite bağı... Gittikçe büyüyen, geniş-
leyen bir evrendir tıp edebiyatın içinde. Oysa tıbbın edebiyatla
Olan İlişkisi hiç de dışarıdan değildi. Düşünün ki İki disiplinin
de ana konuşu hep inşan Oldu. Freud bilinçaltını açıklamak
için edebiyattan yardım aldı. Baba katlini "Oedipus Kompleksi"
diye adlandırırken Sophokles'in oyunundan, Dostoyevski'nin
Karamazov Kardeşler romanından güç aldı. Oliver Sacks nö-
r010jİ profesörüydü ve nöroloji rahatsızlıklarını müthiş edebî
lezzetteki kitaplarıyla anlattı. Irvin D. Yalom da Sackştan farklı
değildi. Divan'ındaki hastaları roman kalıbıyla anlatıyordu me-
raklı okurlara.
Bu parçadan hareketle tıp ve edebiyat İlişkisi hakkında
aşağıdaki önermelerden hangisi
A) Bazı doktorlar aynı zamanda edebiyatçıdır.
B) Tıp diğer bilim dallarına göre edebiyatla daha iç içedir.
C) Tıbbın, edebiyatın İçindeki yeri giderek artmaktadır.
D) Her iki alanın da ortak paydası insandır.
E) Edebiyat, tıptan daha çok psikoloji alanından faydalan-
maktadır.
Japon eşek arısı, bir Japon bal arısı kovanına girer ve diğer
arkadaşlarını da kovana yönlendirecek olan feromonlarını sal-
gılamak için hazırlanır. Bu sürede bal arıları da kendi araların-
da İletişim kurmaya ve saldırıya başlar. Önce İçlerinden birkaç
tanesi kendini feda ederek eşekarısının Önüne atlar. Eşek arışl
bu intihar timine saldırdığı anda da etrafını yüzlerce Japon bal
arısı sarar ve kanatlarını kullanıp vücutlarını çok hızlı bir şe-
kilde titretmeye başlar. Kısa bir süre için eşek arısı birkaç bal
arısını öldürebilse de titreşim sonucu sıcaklık artmaya başlar.
Sıcaklık 47 derece civarına geldiğinde eşek arışl Ölür çünkü
vücutları en fazla 45 dereceye kadar dayanabilmektedir. Ja-
pon bal arıları İse 48 - 52 derece arasındaki sıcaklıklara karşı
dayanabilirler, yani sıcaklığı biraz daha artırsalar kendileri de
ölecekken tam yeterli sıcaklıkta tutmayı bir şekilde başarırlar.
Koloninin devamı için kendini feda eden birkaç bal arısınının
dışında koloni ciddi bir zarar görmez. Eşek arısı, feromonlarını
salgılayacak zaman bulamadığı İçin de diğer eşek arıları kova-
nın yerini bulamaz.
Bu parçadan hareketle Japon bal arılarıyla İlgili aşağıdaki-
lerden hangisi söylenemez?
A)
B)
C)
D)
E)
Başka bir arı saldırışına karşı birlikte savunma İçgüdüsü-
ne sahiptir.
Koloniyi Japon eşek arılarına karşı korumak İçin ısıyı kul-
lanır.
Türün devamlılığı için birkaç tanesi kendisini feda edebilir.
Titreşimle ISIYI artırma savunmasını Japon eşek arılarına
karşı uygular.
Japon eşek arılarına göre ışıya daha dayanıklıdır.