KONU
ÖZETİ
TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
HALK şiiRi 2
ÂŞIK EDEBİYATI SANATÇILARI
Türk edebiyatında İslamiyet'ten sonra, halkın anlayabileceği sade bir dille, din dışı konularda ve genellikle saz eşliğinde şiir
söyleyen aşıkların oluşturduğu şiire âşık tarzı halk şiiri denir.
Bu dönemde birçok âşk yetişmiştir.
16. Yüzyıl
17. Yüzyıl
18. Yüzyıl
19. Yüzyıl
Köroğlu
Yüzyıllara Göre Âşık Tarzı Halk Şiirinin Temsilcileri
Köroğlu
Karacaoğlan, Âşık Ömer, Kayıkçı Kul Mustafa, Ercişli Emrah
Gevheri
Dadaloğlu, Dertli, Erzurumlu Emrah, Seyrani, Bayburtlu Zihni, Sümmani, Ruhsati
16. YÜZYIL ÂŞIK EDEBİYATI SANATÇILARI
Şiirlerinde başta yiğitlik olmak üzere aşk, doğa sevgisi, gibi konuları coşkun bir söyleyişle, yalın ve akıcı bir dille
İşlemiştir.
Şiirlerinde sadece hece ölçüsünü kullanmıştır.
Divan şiirinden etkilenmemiş, dinî ve tasavvufi konulara pek ilgi duymamıştır.
Koçaklama türündeki şiirleriyle ünlüdür.
17. YÜZYIL ÂŞIK EDEBİYATI SANATÇILARI
Karacaoğlan
Toroslar ve Güney Anadolu'da yaşamış, gezgin şairlerdendir.
Âşık edebiyatının en lirik şairlerinden biridir. Şiirleri aşk ve doğa üzerinedir; gurbet, sıla özlemi ve ölüm temalarını
da sıklıkla işlemiştir. Tasawufi konulara şiirlerinde rastlanmaz.
Yalın bir dille, gözleme dayalı somut ve gerçekçi benzetmeler yapmış.
Divan şiirinden etkilenmemiş, şiirlerini sade bir dille söylemiştir.
Türk şiirine yepyeni bir söyleyiş getirmiş ve kendinden sonraki birçok ozanı etkilemiştir.
Âşık Ömer
Âşık tarzı halk şiirinin önde gelen isimleri arasında yer alır, geniş halk kitleleri tarafından benimsenmiştir.
Kendisinden sonra gelen âşıklardan birçoğunu etkilemiş, çağında ve sonrasında diğer şairler tarafından "üstat”
olarak görülmüştür.
Kendisinden önce gelen âşıklardan farklı olarak divan şiirinden etkilenmiştir.
Âşık Ömer dışında "Derviş Nihan?' ve "Adli” mahlaslarını da kullanmıştır.
Şiirlerinin büyük çoğunluğunu aruz, bir kısmı da hece vezniyledir. Şöhretini hece vezniyle söylediği şiirlere
borçludur.
MEBİ KONU ÖZETLERİ
36
TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI - AYT