KONFÜÇYANİZM
(Konfiiçyiisçiilük)
Konfüçyüsçülük, Çin'in büyük bilgin-
lerinden ve Konfüçyüs'ün fikirlerinden
doğmuştur.
MÖ. 6. yy. da (MÖ. 551'de Olduğu dü-
şünülüyor) Modern Çin'in Şandong eya—
Jetinde dünyaya gelir. Esas adı Kong
Qui 'dir; daha sonra "Üstat Kong" anlamı-
na gelen Kong Fuzi ünvanını kazanmıştır.
Kinizmi anlatırken değindiğimiz gibi dö-
nemin egemeni Zhou hanedannın hü-
kümdarlan, yetkilerini göğün vesayeti
altında doğrudan Tanrı'dan aldıklarına ve
"ren" (İnsaniyet) niteliğinin yalnızca ege-
men sınıflara özgü bir nitelik olduğuna
İnanıyorlardı.
Konfüçyüs bu fikri eleştiri konusu yapar
ve ilk kez ahlaki üstünlüğün ilahi bir ayn-
callk mı, yoksa İnsanlığın temel bir özellİ—
ğİ mi olduğunu sorgular.
Konfüçyüs de göğü ahlaki düzenin kay-
nağı olarak görür. Ama göğün bağışlayı-
cılığının herkese açık olduğunu ve ren ni-
teliğini herkesin edinebileceğini savunur.
Gök dılakİ düzenin kaynağıdır.
Düzen iyilikle sürdürülür.
İyilik bir niteliktir.
Bu İYİ Olabilir,
Erdem gökten gönderhez.
Konfüçyüs için erdem soylu doğmaktan
değil, kendi kendini yetiştirmekten kay-
naklanır. Ren'i oluşturan ciddiyet, cö-
nw-tlik, içtenlik, çalışkanlık ve nezaket
geliştirmek herkesin görevidir, öğrenile-
Konfüçyüs'e göre insan her türlü boş
şeylerle uğraşmaktan, maddi çıkarlar pe-
şinde miskince koşmaktan uzak durma-
ildir. Namuslu inşan ancak kendi kendini
geçmeye uğraşır. Kötü giyinmiş, karnını
iyice doyuramamış olmaktan utanmaz.
Yaşamak için para kazanmak gerekir
ama, para kazanmak İçin yaşamamak
