KONFERANS
• Bilim, sanat vb. konularda uzman
kişilerin, düşünürlerin, sanatçıların bir
dinleyici topluluğu karşısında yaptığı
hazırlıklı ve planlı konuşma türüne
konferans denir.
• Sanat, edebiyat, bilim olmak üzere
kayda değer her alanda verilebilir.
• Net olma ve inandırıcılık oldukça
önemlidir.
• İfadeler açık ve sade olmalıdır.
• Dil, göndergesel işlevde kullanılır.
• Konferans veren kişi monotonluktan
uzak olmalı, jest ve mimiklerine dikkat
etmeli, aynı zamanda kılık kıyafetine
özen göstermelidir.
• Konu ilgi çekici ve izleyici kitlesinin
seviyesine uygun olmalıdır.
• Konuşmacı iyi bir kaynak taraması
ve araştırma yaparak konuşmayı
hazırlamalı ve dinleyicilerin sorularına
hazırlıklı olmalıdır.
• Konuşmacı, bayağı ve argo
sözlerden kaçınmalıdır. Arada bir
fıkralarla, ilginç örneklerle dinleyicilerin
ilgisini canlı tutmalıdır.
• Uzunluğu bir saati geçmemelidir.
SÖZLÜ ANLATIM TÜRLERİ
AÇIK OTURUM
• Toplumun çoğunluğunu ilgilendiren bir konunun, uzmanlarınca bir başkan yönetiminde dinleyici
grubu önünde tartışıldığı türe açık oturum denir.
• Geniş salonlarda kalabalık topluluklar karşısında yapılır. Seyircisiz şekilde radyodan da yapıldığı
görülür.
• Konuşmacı sayısı 3-5 kişi arasında değişir.
• Amaç, meselelere yeni bakış açıları getirmektir.
• Açık oturum, yapı ve yöntem bakımından panel türüne çok benzemektedir. Çoğunlukla da ikisi
karıştırılır. Aralarındaki en önemli fark üsluptur. Açık oturumda daha ciddi ve mücadele ruhunun ön
planda olduğu bir üslup söz konusuyken panelde daha samimi bir üslup söz konusudur. Ayrıca açık
oturumda konuyla alakalı farklı fikirler tartışılırken panelde yalnızca bir konunun farklı taraflarından
bahsedilir.
PANEL
• Bir konu ya da sorun üzerinde bir başkan ve birkaç
konuşmacının düşünce alışverişinde bulunmasına
panel denir.
• Sanat, edebiyat, bilim olmak üzere kayda değer her
alanda düzenlenebilir. Ancak çoğu zaman konular,
güncel olaylardan seçilir.
• Konuşmacılar, uzmanı oldukları konunun farklı birer
yönünü işler.
• Konuşmacıların sayısı en az 3, en çok 6 kişidir.
• Amaç bir sorun üzerinde karara varmak değil,
konuyu birçok açıdan değerlendirmektir.
• Yarışma havası yoktur.
• Panelin sonunda başkanın izniyle dinleyiciler panel
üyelerine soru sorabilirler.
• Panelde açık, akıcı, samimi bir dil kullanılır.
FPRUM
• Toplumu ilgilendiren bir konuda farklı gruplar-
dan oluşan dinleyicilerin yaptıkları tartışmalara
forum denir.
• En Önemli Özelliği kamuoyuna mal olmuş
sosyal bir sorunun geniş kitleler önünde bütün
ayrıntılarıyla tartışılması ve bu tartışmada
dinleyicilerin de aktif olarak yer almalarıdır.
• Amaç, belli kararlara ulaşmak değil; konuyu
farklı anlayış ve boyutlarıyla ortaya koymaktır.
• Daha çok açık oturumun devamında yapılır.
• Yönetilmesi güç bir toplantıdır.
• Sonunda dinleyiciler, konuşmacılara soru
sorabilir.
TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
MÜNAZARA
• Daha çok okullarda uygulanan, iki karşıt düşüncenin bir jüri önünde
tartışılmasına münazara denir.
• İki grup, bir başkan ve jüriden oluşur.
• Konuşmacı gruplar 3 ya da 4 kişiden oluşur.
• Amaç, savunulan tezi kanıtlamak, karşı tarafın tezini çürütmektir.
• Bir tez ve antitez vardır.
• Yarışma havası vardır ve bir kazanan grup ortaya çıkar.
• Konuşmacılar, başkan tarafindan verilen süreyi aşmamalı, jest ve
mimiklerine dikkat etmeli, konuyu gereksiz yere uzatmamalı veya konu
dışına çıkmamalıdır.
• Konu saptırılarak kişisel sataşmaya dönüştürülmemelidir.
• Öğrencilerin eleştirel düşünme ve analiz yetenekleri gelişsin diye
sınıflarda uygulanan bir türdür.
SÖYLEV
• Herhangi bir topluluğa düşünce ve duyguların aşılanması amacıyla
yapılan konuşmalara söylev (nutuk) denir.
• Tiyatro türüyle birlikte doğmuştur.
• Amaç, karşıdaki kitleyi coşturmaktır ve kendi düşüncesinden yana
çekmektir.
• Akıcı, sade ve coşkulu bir dil kullanılır.
• Hatip (konuşmacı), hedef kitlesinin seviyesini ve kültürel özelliklerini
bilmeli; jest ve mimiklerini uygun şekilde abartıya kaçmadan
kullanmalıdır.
• Dil, alıcıyı harekete geçirme ve heyecana bağlı işlevinde kullanılır.
• Siyasi, askerî, dinî, hukuki, iktisadi ve akademik olmak üzere türleri
vardır.
SEMPOZYUM
• Belli bir konuyu aydınlatmak amacıyla, bilim adamı ve araştırmacıların bir araya geldikleri ve konuşmacıların konunun belirli bölümlerini sundukları, tartışmalı toplantılara sempozyum (bilgi şöleni) denir.
• Bilimsel ve ciddi bir havası vardır.
• Amaç, işlenen konunun çözüme kavuşturulmasıdır.
• Özel dinleyiciler bulunur ve bu dinleyiciler davet usulüyle çağrılır.
• Sunulan bildiriye sempozyum bildirisi denir.
• Konuşmacıların sayısı en az 3, en çok 6 kişidir.
• Konuşmacıların belli süreleri vardır. Bu süre 5-15 dakika arasında değişir.
• Bir gün sürebileceği gibi birkaç gün de sürebilir.
• Bitiminde alınan kararlar kamuoyuna duyurulur ve bu kararlar basılarak dağıtılır.