Kaybedilen toplam enerji artar.
Bir bireyin vücudundaki zehirli madde birikimi artar.
Ureme potansiyeli azalır.
Besin piramidinde yer alan basamakların her birine trafik dü-
zey (beslenme basamağı) denir.
Üreticiler güneş enerjisini kimyasal bağ enerjisi olarak de-
Tüketicilerde üreticileri ve birbirlerini yiyerek enerji sağlar-
lar.
Enerji akış tek yönlüdür. (Üretici —+ tüketici)
Ayrıştırıcılar besin piramidinin her basamağında görev yapar.
Ekosistemde besin maddeleri, ayrıştırıcılar sayesinde geri dö-
nüşümlüdür.
Her bir trafik düzeyden bir üst trafik düzeye aktarılan enerji,
o düzeye giren enerjiden azdır. (z % 10 kuralı)
Enerji bir formdan başka bir forma dönüştürülebilir.
Bir canlı, besinindeki enerjinin z % 90'ını ışı, metabolizma
da harcanan enerji ve sindirilmemiş atıklar şeklinde kay-
Geriye kalanz% 10'unu biyokütle halinde depolar ve bir
üst basamağa beslenme yoluyla aktarır.
DİKKAT
Trofik düzeylerde yer alan canlıların toplam ağırlıklarına biyo-
kütle (biyomas) denir. Biyokütle üreticiden tüketiciye doğru
azalır.
DİKKAT
Beslenme biliminde kalori yerine kullanılan enerji birimi Jou-
le'dir. (J)
Doğada dönüştürülemeyen çeşitli zehirli maddelerin, değişik
trofik düzeylerde artarak birikip zararlı konsantrasyon düze-
yine ulaşmasına biyolojik birikim denir.
Besin zincirinin üst basamaklarına doğru birikim artar. (En çok
yağ dokuda birikir.)
Biyolojik birikime neden Olan maddeler:
Pestisiüer (böcek ve ot öldürücüler)
Radyoaktif maddeler
Ağır metaller (kurşun, cıva, bakır gibi)
ppm: Milyonda bir parçacık olmak üzere
Martı 124 ppm
Alabalık —ş 4,83 ppm
Gümüş balığı -+ 1 ppm
Zooplankton —4 0, 123 ppm
Fitoplankton —ş 0,025 ppm
Bazı özel sucul ekosistemlerde besin piramidi terstir.
Üretici olan alglerin kütlesi bun-
ların üzerinde beslenen zoop-
lanktonlann kütlesinden daha
Alg
küçüktür.
Alglerin kütlesi daha küçük olmasına karşın üreme ile ken-
dilerini yenileme hızlarının yüksek olması sayesinde daha
büyük kütleye sahip zooplanktonlara yetebilirler.
Parazit besin zincirlerinde de besin piramidi ters olabilir.
Canlılann vücut büyük-
lüğü azalır.
Bil
Canlıların birey sayısı
d) Madde Döngüleri (Karbon - Su — Azot)
Ekosistemi oluşturan canlı ve cansız bileşenler arasında sü-
rekli bir döngü mevcuttur.
Doğada yaşamın sürekliliği için azot, karbon, şu, oksijen, kü-
kürt ve fosfor gibi maddeler döngüsel olarak kullanılır.
Canlılar ihtiyaç duydukları bu maddeleri yaşadıkları ortamdan
alır, kullanır ve sonra bir şekilde ortama geri verir.
Maddelerin ekosistem içindeki bu dolaşımına madde döngü-
sü denir.
Madde döngüsü maddelerin tekrar tekrar kullanılmasını sağ-
lar. Böylece madde israfını önlemiş Olur.
