KAVRAYALIM
Test
İNORGANİK MADDELER
Su molekülünün fazları arası geçişlerinde görülen ısı
değişimleri ile ilgili aşağıdaki şema oluşturulmuştur.
Ortamdan ISI alır Ortamdan ısı alır
sıvı
Ortama ısı verir Ortama ısı verir
Buna göre,
. Su, sıcaklığı düşerken ortama ISI verdiğinden so-
ğuk mevsimlerde yerküre normalden fazla soğu-
. Suyun SIVI halden katl hale geçmesi SONCU Olu-
Şan buz, yoğunluğu daha az Olduğundan yüzey
de kalır ve suda yaşayan canlıların donmadan ya
Şamlanna devam etmelerine olanak sağlar.
Suyun SIVI halden gaz haline geçerken ortamdan
III.
ısı alması, canlıların artan VüCUt ısısını dengeleme-
sinde rol oynar.
İfadelerinden hangileri söylenebilir?
2.
3.
4.
Organizmalar sulu ortamlarındaki PH değişiklikleri-
ni en aza indirmek için ne gerekiyorsa yaparlar. Bu-
nu yapmak için önemli araçlardan biri tamponlardır.
Tampon, zayıf bir asit ile bunun eşleniği bazdan olu-
Şan bir çözeltidir. Örneğin, karbonik asit (H2C03) ve
bikarbonat iyonlarından (HCOâ) Oluşan tampon şişte-
mi İnşan kanının PH değerinin korunmasında önemli-
dir. Bu süreçte aşağıdaki tepkimeler gerçekleşebilir.
+ HC03- H2C03
2
Buna göre, 1 ve 2 numaralı Oklar yönünde gerçek-
leşen olaylarla İlgili,
Kandaki asitlik artacak olursa 1 numaralı ok yö-
nündeki tepkime gerçekleşir.
. 2numaraIıok yönündeki tepkime ile karbonik asi-
din daha fazla oluşturmak üzere iyonize olma-
si, kanın bazikleşmeşine neden Olur.
III.
2 numaralı tepkimenin gerçekleşmesi sonucunda
kana hidrojen iyonları verilirse asitlik artar.
açıklamalarından hangileri doğru verilmiştir?
CANLILARIN TEMEL
BİLEŞENLERİ
İnorganik bileşikler, genel ola-
rak canlı vücudunda sentezlen-
meyen, canlılar tarafından dl-
şandan hazır olarak alınması
gereken maddelerdir,
Organik bileşikler, canlı vücu-
dunda üretilen, karbon ve hidro-
jen içeren maddelerdir, Çoğun-
da oksijen de bulunur.
inorganik
bileşikler
-su
- Asitler
- Bazlar
- Tuzlar
- Mineraller
Organik
bileşikler
- Karbonhidratlar
- Lipitler
- Proteinler
- Enzimler
- Hormonlar
- Vitaminler
- Nükleik asitler
A) Yalnız I
D) II ve III
B) Yalnız II
E) l, II ve III
C) ive III
A) Yalnız I
D) ive III
B) yaınız II
C) yaınız III
Kohezyon, şu moleküllerinin gerilime tabi tutuldukla-
tında, birbirlerinden ayrılmaya karşı gösterdikleri di-
renç kapasitesi olarak tanımlanır.
Suyun kohezyon gücü ile ilgili,
I. Bitkilerde topraktan alınan suyun yer çekimine zıt
olarak yapraklara kadar taşınmasında etkili olur.
II. Su moleküllerini bir arada tutan hidrojen bağların
dan kaynaklanır.
III. Aynı ortamdaki şu moleküllerinin bir arada kalma
[arını sağlar.
İfadelerinden hangileri söylenebilir?
Çeşitli minerallerin İnşan vücudundaki etkileriyle
ilgili,
III.
Kalsiyum ve flor, kemik ve diş sağlığının korunma-
sında ortak olarak görev alır.
Cıva, tiroit bezinden salgılanan tiroksin hormonu-
nun yapısında bulunduğundan homeostazi için
önemlidir.
Klor, hücre içi ve hücreler arası sıvıda su dengesi
ve mide özsuyu oluşumunda görev alır.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
A) Yalnız I
D) ive III
B) yanız II
C) yanız III
E) ı, ııveııı
PARAF YAYINLARI
E) II ve III
Suyun Özellikleri
Canlı yaşamı suyun varlığına
bağlıdır, Bu nedenle de hem
canlıların hem de dünyanın bü•
yük bölümü sudan oluşmuştur,
Suyun dört temel özelliği canlı-
lar için özellikle önemlidir.
Su donarken hacmi artar, özgül
ağırlığı küçülür. Bu sayede buz
kütleleri suyun üzerinde yüzebi•
lir, Bu durum şu canlılarının, don-
muş hâldeki yüzeyin altında ya-
şamalarına olanak sağlar,
Su moleküllerinin birbirini çek-
kohezyon denir. Suyun
meşine
başka bir molekülü çekmesine
adhezyon denir. Bu iki kLNvet Su-
yun bitkilerde köklerden yaprak-
lara taşırynaşmda etkilidir,
Suyun öz ısısı yüksek olduğun-
dan terleme ile su kaybı sırasın-
da ısı kaybını sağlayarak vücut
sıcaklığını korur.
Su by'İ bir çözücü Olduğu Çin, bit-
kilerin topraktan mineralleri al-
maşını, insanların ve diğer bir-
çok canlının kan yoluyla besin
ve atıkları bir yerden başka bir
yere taşıyabilmesini sağlar.
15
