Katı Cisimlerin Sıvıdaki Denge
Durumları
Cisimler sıvıda yüzebilir, askıda kalabilir ya da bata-
bilir. Cismin özkütlesine, sıvının özkütlesine, cismin
içinde hava olup olmayışına bağlıdır. İçi dolu cisim-
lerden özkütlesi sıvının özkütlesinden küçük olanlar
sıvıda yüzer. Özkütlesi sıvınınkine eşit olan cisimler
sıvıda askıda kalır. Özkütlesi sıvınınkinden büyük
olanlar dibe batar.
1. Yüzme Durumu
Durgun sıvıya bırakılan bir cismin bir kısmının sıvı
içinde bir kısmının da sıvı dışında kalacak biçimde
dengede kalması durumuna
denir.
Sıvı yüzeyinde dengede kalan (yüzen) cisimlere etki
eden kaldırma kuvvetinin büyüklüğü cisimlerin ağır-
ilkları büyüklüğüne eşittir.
- IĞI
dc•g
dg da olduğundan
Vb V c Olur.
— — Olur.
Sıvı
Yüzme durumunda ağırlaşma:
kaptaki ağırlaşma cismin
ağırlığı kadardır. Yeri de-
ğişen sıvının hacmi cismin
batan hacmi kadar, yeri
değişen sıvının kütlesi cis-
min kütlesi kadardır.
Taşırma kabında yerdeğiştiren sıvının hacmi,
cismin batan hacmi kadardır, kütlesi cismin küt-
leşi kadardır.
Yeri değişen sıvı (taşan sıvı) kaldırma kuvveti ka-
dar olduğtmdan kap ağırlaşmaz.
Hacimsel olarak cismin batan hacmi kadar taşan
Sıvının kütlesi, cismin kütlesi kadardır. Dolayısıy-
la taşan sıvının ağırlığı kaldırma kuvveti kadardır.
25
örnek -3
Tatildeki Fırat. oyuncak gemisini tamamen dolu yüzme
havuzunda yüzdürdükten sonra aynı sıcaklıktaki dur-
• İgun denizde de yüzdürüyor. Fırat geminin denizde
: havuzdakine göre suya daha az battığını fark ediyor.
: Buna göre oyuncak geminin denizde daha
ibatma nedeni,
K, L, M cisimleri sıvıda yüzdüğü için özkütleleri sıvı.
mn özkütlesindon küçüktür. Batma Qıanı en yüksek
olan cismin özkütlosi en büyüktür.
Bu nedenle ds dl. dK dM Olur.
sıva
UYARI
• Yüzme durumunda yorçokimi ivmesinin değişmo•
si kaldırma kuvveti vo cismin ağırlığını aynı oran-
da etkilediği için batan hacim miktarını etkilemez.
• Yüzme durumunda açık hava basıncının değiş]-
mi sıvı tarafından cismin alt yüzeyine de aynen
iletileceğinden cismin batma miktarı değişmez.
Kaldırma kuvveti de değişmez.
FiziN EASiK1jLLEni
II.
III
Denizin gemiye uyguladığı kaldırma kuvvetinin su.
yun gemiye uyguladığı kaldırma kuvvetinden büyük
Havuzdaki suyun özkütlosinin denizdekine göre kü-
çük olması
. Denizdeki Su miktarının havuzdakine göre daha
çok olması
verilenlerden hangisidir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) ı ve III
E) l, ve III
Kaldırma Kuvveti