Katalizör
Reaksiyonu başlatmaz.
Reaksiyona enerji vermez.
Başlamış reaksiyonu hızlandırır.
Reaksiyon sonunda değişmeden çıkar.
Örnek: Demir, platin, enzim
Lj Baz reaksiyonların başlayabilmesi için sadece ISI yeterli iken,
bazılarında hem ısı hem de ATP gereklidir.
[LI Ortam ISISI artarsa aktivasyon enerjisi düşer. Ancak canlı or-
ganizmalar ısı artışından olumsuz etkilenir. Bu yüzden enzim-
ler kullanılır.
Z.) Canlı hücrelerde biyokimyasal reaksiyonların gerçekleşme-
sinde görev alan biyolojik katalizörlere enzim denir.
Enerji düzeyi
aküvasyon enerjisi
Reaksiyona
giren molekül
o o çıkal mal"
(ürün)
Tepkirnenin yönü
Enzimler aktivasyon enerjisini düşürürler ancak katalizlediği
tepkimede açığa çıkacak enerji miktarını değiştirmezler.
Enzimler biyokimyasal reaksiyonların aktivasyon enerjisini dü-
şürürler.
Enzimsiz reaksiyon
Enzimli gerçekleşen reaksiyon
(Enzimli ve enzimsiz reaksiyon grafiği)
Enzimlerin yapısı
Basit Enzim
Sadece proteinden Oluşur.
Örnek: Pepsin, tripsin, kimotripsin
ESAS KISIM (Apoenzim)
Proteinden oluşur.
Büyüktür.
Organiktir.
Bileşik Enzim
(Holoenzim)
Örnek: DNA polimeraz
RNA polimeraz
Enzimin etki ettiği maddeye substrat denir.
Enzimler substratlanna özgüdür.
Tepkimenin sonunda ortaya çıkan maddelere ürün denir.
Enzimin substratına geçici olarak bağlandığı ve etki ettiği
bölgeye aktif merkez denir.
Enzimler geçici olarak şekil değiştirirler.
Enzimler tekrar tekrar kullanılabilirler.
YARDIMCI KISIM (Kofaktör)
Protein içermez.
Küçüktür.
Organik veya inorganik olabilir.
Çeşidi azdır.
Değişik (çok fazla) apo enzim çeşitleri İle çalışabilir.
Enzimin esas iş yapan kısmıdır.
ORGANİK (Koenzirı)
Vitamin (B grubu)
NAD
FAD
NADP
İNORGANİK
• Mineraller
— Mg
Çeşidi çoktur. (Genlerin kontrolünde sentezlenir.)
Sadece bir çeşit yardımcı kısımla çalışır.
Enzimin hangi maddeye etki edeceğini belirler. (substratl tanır)