2./Jnite [ENDOKRİN SİSTEM
Örnek Sorular
Diyabet hastalığı ile ilgili,
37.
38.
39.
III.
Tip I diyabette yeterince insülin salgılana-
maz.
Kandaki glikoz miktarının normalin üzeri-
ne çıkmasına neden olur.
Tip II diyabet hedef hücrelerdeki insülin
bağlanacağı reseptörlerin bozulması ya
da sayısının azalması sonucu oluşur.
yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız II
D) II ve III
B)lvell
C) I ve III
E) l, II ve III
İnsan vücudunda gerçekleşen hormonal
olaylardan bazıları şunlardır:
II.
III.
Glukagon hormonu miktarının artırılarak
kanda glukoz miktarının artırılması
Aldosteron hormonu miktarının azaltılarak
vücuttan sıvı kaybının sağlanması
Vazopressin hormonu miktarının artırıla-
rak vücutta su tutulmasının sağlanması
Bu olaylardan hangilerinin gerçekleşmesi,
yüksek kan basıncının normal düzeyine geri
dönmesini sağlar?
A) Yalnız I
D) I vell
B) Yalnız II C) Yalnız III
E) II ve III
(2009 - ÖSS Fen-2)
•
•
Doğumdan sonra süt üretimini sağlar.
Böbreklerde su geri emilimini hızlandırır.
Metabolizma hızını ayarlanmasında gö-
revlidir.
Rahim kaslarını uyararak doğuma hazır-
lar.
Yukarıdaki olayların düzenlenmesinde aşa-
ğldaki hormonlardan hangisi görev yap:
maz?
A) Oksitosin
C) Kalsitonin
48
B) Vazopressin
D) Prolaktin
E) Tiroksin
E
36
c
b. Tip II Diyabet
Pankreastan salgılanan insülin hormonunun hedef hücrelerde etkili olamama-
sından kaynaklanır. Bu duruma, hedef hücrelerdeki insülinin bağlanacağı resep-
tör sayısının azalması ya da reseptörlerin yapısının bozulması neden olur.
Tip II diyabette, hedef hücreler kandan glikozu alamadıkları için kandaki gli-
koz düzeyi sürekli yüksek kalır. Genellikle 40 yaşndan sonra ortaya çıkan bu
hastalık aşırı kilolu, hareketsiz ve genetik yatkınlığı olan kişilerde daha sıklıkla
gözlenir. Tip II diyabet, sağlıklı beslenme ve düzenli egzersiz ile kontrol altına
alınabilir.
6. EŞEYSEL BEZLER
Eşeysel bezler dişilerde yumurtalık (ovaryum), erkeklerde ise testis olarak ad-
landırılır.
Bu bezlerin salgısı hipofiz bezinde üretilen FSH ve LH hormonları ile denetlenir.
I. Ovaryum (Yumurtalık)
Yumurtalıktan östrojen ve progesteron hormonları salgılanır. Bu hormonlar dişi
bireylerdeki adet (menstruasyon) döngüsünü düzenler.
a. Östrojen
Salgılanması hipofiz bezinde üretilen FSH ve LH hormonları ile kontrol edilir.
• FSH hormonunun ovaryumdaki folikül keselerini uyarması sonucu salgısı artar.
• LH hormonunun ovaryumdaki sarı cisimciği (korpus luteum) uyarması sonu-
cu salgısı devam eder.
Östrojen hormonu mitoz bölünmeyi uyararak döl yatağının iç çeperinin kalınlaş-
maşını sağlar. Ayrıca dişilere ait ikincil eşeysel özelliklerin (göğüslerin büyümesi
gibi) oluşmasına neden olur.
Progesteron
Adet döngüsü ve hamileliğin ilk aylarında sarı cisim adı verilen yapıdan; hamile-
liğin 5. ayından itibaren plasentadan salgılanır.
Rahimi uyarıp mitozla kalınlaşmasını ve kılcal damar bakımından zenginleşme-
sini sağlar. Böylece rahim embriyoyu tutabilecek hale gelir.
II. Testis
Hipofizen salgılanan FSH ve LH hormonu etkisiyle testislerden testosteron sa-
gılanır.
Testosteron
Testislerin içinde bulanan leydig hücreleri tarafından üretilir.
Spermlerin olgunlaşması ile eşeysel organların gelişmesini sağlar. Ayrıca erkek-
lere ait ikincil eşeysel özelliklerin (sesin kalınlaşması, kasların genişlemesi, sakal
ve bıyıkların çıkması gibi) oluşmasına neden olur.
7. EPİFİZ BEZİ
Beyin yarım kürelerinin arasında bulunur. Melatonin hormonunu salgılar.
