/6./Jnite / BİTKİLERİN YAPISI
Peridermis — Emici tüy
Parankima — Epidermis
28.
29.
30.
Örnek Sorular
Aşağıda bazı doku hücreleri ve bu hücrele-
rin farklılaşması sonucu oluşan yapılar ve-
rilmiştir. Bu eşleştirmelerden hangisi doğ-
rudur?
A)
B)
C)
D)
E)
II.
III.
Sklerenkima — Kollenkima
Epidermis Lentisel
Kambiyum — Floem
Yapraklarda bulunan ve suyun sıvı olarak
atılmasını sağlayan yapı.
Mantar kambiyumundan oluşan koruyu-
cu doku.
Canlı hücrelerden oluşan ve organik be-
sin taşyan iletim dokusu.
Bitkilere ait yukarıdaki özelliklere sahip yapı-
lar aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?
Bitkinin metabolizma ürünlerini bitkiye zarar vermeyecek şekilde kimyasal de-
ğişime uğratıp depolayan ve dışarı veren hücreler, hücre toplulukları, tüyler,
cepler ve kanallar salgı elemanlarıdır.
Salgı hücreleri; canlı, bol sitoplazmall, büyük çekirdekli ve golgi organeli ba-
kımından zengindir. Bu hücreler tek tek ya da gruplar halinde diğer dokuların
arasına dağılmıştır.
Salgı maddelerinin başlıca işlevleri aşağıda özetlenmiştir:
Reçine ve tanenli salgılar, bitkileri zararlı mikroorganizmalar ve hayvanlardan
I.
korur.
Çiçeklerde bulunan koku ve bal özü salgısı böcekleri çekerek bitkinin tozlaş-
2.
maşına yardımcı olur.
3.
Hormonlar bitkilerin büyüme, gelişme, çiçek açma ve çimlenme gibi olaylarını
düzenler.
4.
Isırgan otu gibi bitkilerde salgı üreten yakıcı tüyler bitkinin korunmasını sağlar.
Böcekçil bitkiler protein sindirici enzim salgılar.
5.
B. KOK
Kök, bitkiyi toprağa bağlayarak topraktan su ve suda çözünmüş minerallerin
alınmasını sağlayan organdır.
Tohumun çimlenmesi sırasında embriyonik kök (radikula), yer çekimi yönünde
büyüyerek ana kökü oluşturur. Ana kökün dallanması ile toprak altında yan
A)
B)
C)
D)
E)
Stoma
Kütikula
Hidatot
Stoma
Hidatot
Peridermis
Epidermis
Peridermis
Epidermis
Epidermis
Floem
Ksilem
Floem
Floem
Ksilem
Stoma ve lentisel hücreleri için,
kökler oluşur.
a. Kökün boyuna kesiti:
Kök ucu; kaliptra, hücre bölünme
bölgesi, uzama bölgesi ve olgun-
laşma bölgesi olmak üzere dört
bölümde incelenir.
Kaliptra, kök toprağın içinde
ilerledikçe, kökün büyümekte
olan narin yapılı bölgeleri-
ni korur. Bu yapı ayrıca kök
ucunun temas ettiği toprağı
kayganlaştıran bir salgı (mu-
kopolisakkarit) salgılar. Ka-
liptra hücreleri çoğunlukla za-
rar görür ve aşınarak dökülür.
Bu nedenle hücreleri sürekli
olarak yenilenir.
Hücre
olgunlaşma
bölgesi
Hücre
uzaması
bölgesi
Bölünür
hücreler
bölgesi
III.
IV.
gaz alış verişi gerçekleştirme,
yaprak gibi otsu kısımlarda bulunma,
epidermis hücrelerinin farklılaşması so-
nucu oluşma,
bitkinin diş yüzeyinde bulunma
Epidermis
Kök tüyleri
Uç meristem
Kaliptra
Kökün boyutuna kesiti
özelliklerinden hangileri ortaktır?
B) I ve ıv
C) II ve III
E) III ve ıv
•
Hücre bölünme bölgesi kök ucunun merkezinde bulunan uç meristem
hücrelerinden oluşur. Kökün boyca uzamasını sağlar. Bu bölgenin uç kıs-
mına büyüme konisi denir.
25
c
-y
26
27
322
