İZOMERİ
Kapalı formülleri aynı, açık formülleri farklı olan bileşiklere
izomer denir.
Yapı İzomerliği
• Yalnızca atomların bağlanış biçimleri farklı olan molekül-
lerdir.
Yapı izomerleri, kapalı formülleri aynı olmasına rağmen
farklı bileşiklerdir.
• Fiziksel ve kimyasal özellikleri farklıdır.
• Karbon sayısı arttıkça yapı izomerlerinin sayısı da artar.
İzomeri
Yapı izomeriği
1. Zincir - dallanma İzomerliği
2. Halka - zincir izomeriği
3. Konum izomerliği
4. Fonksiyonel grup izomerliği
Geometrik izomerlik
(cis - trans İzomeriği)
ı. ZİNCİR - DALLANMA İZOMERLİĞİ
Kapalı formülüleri aynı olan hidrokarbonlar, düz zincirli hâlde yazılabildiği gibi
dallanmış olarak da yazılabilir. Bu şekilde oluşan İzomeriğe zincir-dallanma
izomerliği denir.
CsH12 kapalı formülüne sahip üç
yapı izomeri yazılabilir.
ÖNEMLİ
CH3CH2CH2CH2CH3
Pentan
(n-pentan)
Karbon atomlarının farklı taraflara yönelmeleri formülü değiştirmez.
Aşağıda verilen tüm formüller n-pentan bileşiğine aittir. İzomer değillerdir.
CH2CH2CH2CH3
CH3
n-pentan
CH3
CH2CH2CH2CH3
n-pentan
CH3CH2CH2CH2
CH3
n-pentan
CH3CH2CH2CH3
Bütan
(n-bütan)
CH2CHCH2CH3
CH3
2-MetiIbütan
(izopentan)
CH2CH3
CH3CH2CH2
n-pentan
CH2CHCH3
2-MetiIpropan
(izobütan)
CH3
CH3CCH3
CH3
2,2-DimetiIpropan
(neopentan)
CH2CH3
CH2CH2
CH3
n-pentan
2. HALKA - ZİNCİR İZOMERLİĞİ
Kapalı formülleri aynı olan hidrokarbonlar açık zincirli ya da
halkalı yapıda olabilir. Bu bileşikler halka-zincir izomerleridir.
CH2 CHCH2CH2CH3
1-penten
siklopentan
Aynı sayıda karbon içeren;
• Sikloalkan-alken birbirinin izomeridir.
• Sikloalken-alkin birbirinin İzomeridir.
CH CCH2CH2CH3
1-pentİn
(C5H8)
siklopenten
(C5H8)
ORBİTAL YAYINLARI
KİMYA SORU BANKASI
AYT - ORGANİK