İSLAM MEDENİYETİNDE ESTETİK
İnşan yaşammı belirleyen bir başka de-
ğişle İnşanın yöneldiği, peşinden koştuğu
üç temel değer vardır.
Bunlar;
hakikat (doğruluk)
iyilik ve
güzelliktin
Bu değerler hem
ayrı disiplin-
hem de tek
bir disiplin tara-
findan ele alınıp
incelenmektedir.
Fe[s+ Ve din bu
değerleri incele-
yen disiplinlehn
başında ge[ir.
• 130
Sanatın geneliyle ilişkili olan din,
kimi sanat dallannm gelişimine
doğrudan etki yapmıştır. Öm*in
Hristiyanlık ilk ortaya çıktığında
bastırılmış, kolay kabul görmemiş,
dolayısıyla büyük bir gizlilik içinde
yayılmıştır. Bu durum Hristiyan-
lığı kabul etmiş kişilerin arala-
rmda iletişim sağlamak amac94a
sembolik bir dil yaratmalarına yol
açmtştır. Bu dil de resim
olmuştur_ Kili* süsle-
yen resimler de bu durum
Tarihsel süreç içinde
bir loplumun estetik
anlayışına en belirle-
yici etkiyi yapan ku-
rum dindir. Her din
sanatla, toplumun
estetik anlayışı ya-
kından ilişkili Olmuş-
tur. Şanal da dinin
sembolü Olmuş hem
ondan beslenmiş
hem de ona etki et-
mİştİr, Resim, müzik
ve mimari bu etkileşi-
min en açık görüldü-
ğİİ sanallardır.
İslamin doğuşunda Hristiyanlık-
taki gibi bir muhalefet Din İ
mesajın iletilmesi İçin kutsal[ann
yerine geçecek sembolik bir dile,
imgelere ihtiyaç duyulmamıştır.
Mesajlar doğrudan, kutsat kitabın
kendi dilb'le aktarılabilmiştir. Bu
yüzden, İslamiydte başka bir kül-
türde karşılığı olmayan hat sanatl
çıkmıştır.
İslam'm ibadet mekanı Olan ca-
milenle, kiliselerde Olduğu gibi
resimler bulunmaz. Allah'ın Müs-
lümanlara yönelik mesajla n kutsal
kitap Kuiandan alıntılarla akta-
Mİmayİ ve müzik de dinin sanat-
etkisinin açıkça görüldüğü
alanlardır. klasik müziğinin
kaynağında kiliselerde [cra edilen
müziğin olduğu söylenebilir. Kla-
sik Türk müziğinin kaynağında da
tasawgf müziğinin etkileri açıkça