Isının Yayılma Yolları
Enerİi İletim Hızı
Isının Yayılma Yolları
Isı, sıcaklıkları farklı sistemler arasında transfer edi-
len enerjidir. Sistemler arasındaki enerji iletimi, sis-
temlerdeki maddelerin cinsine, fiziksel haline ve bu-
lundukları ortama göre değişiklik gösterir. Isı iletim,
Işıma ve konveksiyon yollarıyla yayılır.
"sının Yayılma Yollar!
Madde içindeki taneciklerin bu şekilde yer değiştir-
meşine ısının
. denir.
1. İletim
2. Işıma
3. Konveksiyon
1. Isının İletim Yolu ile Transferi
İletim yolu ile ISI aktarımı birbirine çok yakın madde
atom ve moleküllerin titreşim hareketini birbirlerine
aktarmayla gerçekleşir. Sıcaklığı artan maddenin
atom ve moleküllerinin titreşimi artar. Titreşimi artan
maddeler yakınındaki taneciklere çarparak onlara
enerji kazandırıp titreşimini sağlar. Bu şekilde ISI
enerjisi iletilmiş Olur.
• Sıcak çay dolu bardağa konulan soğuk metal ka-
şlğın ısınması
Soğuk metal tepsi üzerine konulan sıcak tence•
renin tepsiyi Işıtması ısının iletim yoluyla transfe•
rina verilen örneklerden bazılarıdır.
Isının Konveksiyon Yolu İle Transferl
2.
Sıvı vo gaz hâlindeki
maddelerin tanecikleri,
katı maddelerin tanecik-
lerine göre daha serbest
hareket ederek madde
içinde yer değiştirebilir.
TYT Fizik VİDEO ANLATIM FASİKÜLLERİ
Isı alan demlikte bulunan sıvının sıcaklığı konveksi-
yon yolu ile ısı iletimi sayesinde sıcaklığı her yerde
artar. Demlth tabanında ısınan sıvının hacmi artar.
Hacmi artan sıvı taneciklerinin özkütlesi azaldığın-
dan sıvı yüzeyine çıkarlar. Böylece sıcak ve soğuk
tanecikler demlik içinde sürekli yer değiştirir.
• Isının konveksiyon yolu de iletimi içüı maddesel
ortama ihtiyaç vardır.
Kaloriler peteklerinden yayılan ısı enerjisinin
odanın sıcaklığını arttırması
Aralarında uzaklık bulunan sıcaklıkları farklı
maddelerin ısı alışverişi ısının konveksiyon yolu
ile iletimi sayesinde gerçekleşebiür.
3. Isının Işıma Yolu İle Transferi
Sıcaklığı O K (—2730C) üzerindeki varlıklar Işıma
yapar. Maddelerin ısı enorğsinin Işınlarla yayılma-
Si sonucu Işının ışıma yoluyla transferi gerçekleşir.
Maddelerin yaptığı ışmalan gözle göremeyebiliriz.
Termal kameralarla bu Işımalar görünür hâle getiri-
lebilmektodir.
• Odun ateşinin çevresine yaydığı ISI enerjisi
Güneş'in Dünya'yı ısıtması ısının Işıma yoluyla
transferine örnektir.
Siyah vo mat renkli maddeler beyaz vo parlak
olanlara göre ışınımı soğurur vo daha iyi yayar.
İtfaiyecilerin kıyafetleri ISIYI daha az soğurması
için parlak vo yansıtıcı malzemolordon yapılır.
• Hab0J10şnw uythlarımn günwşton enerji alması,
nükrodalga fırınlarda ışınım yoluyla ISI aktarılır.
Isınm maddesel ortalama girdiği konveksiyon ve bazı
durumlarda da işma yolu ile ISI transferi gerçekle-
şobilir.
- Sıcaklık
