İKLİM (ğYCÂüLü()
Yıllık Ortalama Sıcaklık Dağılışı
Harita•12: Yıllık ortalama sıcaklık dağılışı
Harita incelendiğinde Şu yargılara ulaşılabilir:
Kuzey Yarımküre, Günay Yarımküre'den daha sıcaktır. Bu, Kuzey Ya-
nmküre'de karaların yüzölçümünün genişliğinin sonucudur.
v' Kuzey Yarımküre'de —10 'C eğrisi görülebilirken Güney Yarımküre'de
yoktur.
Kıtaların doğu kıyılan, batı kıyılarına oranla daha sıcaktır. Bu durum, Ok-
yanus akıntılarından kaynaklanır.
Her meridyenin en sıcak noktalarını birleştiren çizgiye termik ekvator
denir, Termik Ekvatorun, Yer Ekvatorumdan farklılık göstermesi, kara-
salllk ve okyanus akıntıları gibi nedenlerden kaynaklanır.
Sıcaklık Kuşakları
UK KUŞAK
iLitĞÂFf
SICAK KUŞAK
Harlta•13: Sıcaklık Kuşakları
Sıcak, Ihman ve soğuk kuşak sınırlarım, 0' ve 20 oc İzoterm eğrileri belirler.
Harita İncelendiğinde Şu yargılara ulaşılabilir:
Sıcaklık kuşakları, maternatik İklim kuşakları gibi enlemle sınırlı de-
ğİldir, Sınırlar Okyanus akıntıları Ve karasalhk gibi faktörlerin etkisiyle gi-
rintİIİ - çıkıntılı bir yapı gösterir.
Kuzey Yarımküre'de Ilıman kuşak, okyanuslar üzerinde sıcak şu akıntıla-
rının etkisiyle genişlerken, karalar üzerinde daralmıştır.
Güney Yarımküre'de Ilıman kuşak soğuk su akıntılarının etkili olduğu
kesimlerde genişlemiştir.
Kuzey Yarımküre'de, soğuk kuşak İle Ilıman kuşak, Güney Yarımküre'de
İse Ilıman kuşak İle sıcak kuşak arasındaki sınırlar çok girintili çıkıntılıdır.
Türkiye Ilıman kuşağın sıcak kuşağa yakın kesimlerinde yer almaktadır-
Cağ* 7-2 Konu AnlafrmJl I Soru Bankası
İKLİM (SICAKLFM)
ÖRNEK SORU:
Aşağıda indirgenmiş yıllık omlarna sıcak-
İlk dağılış gösterilmiştir.
Haritaya göre, aşağıdaki ülkelerden
hangisinin indirgenmiş yıllık sıcaklıkları
10 •C İle 20 arasında gösterilebilir?
A) Hindistan B)N0rveç C)
D) Brezilya E) İlViMere
ÇÖZÜM:
Haritaya göre Hindistan ve Brezilya sıcak
kuşakta yer alıp, indirgenmiş ydhk Sıcakhk
Ortalamaları 20 'C'nin üzerindedir. Noraç
ve İngiltere'de ise bu değer r ile 10 •CW
YANIT: C
ÖRNEK SORU:
Aşağıdaki haritada sıcaklık kuşakları gös•
Aşağıdakilerden hangisi Ihman Kuşa•
ğm Güney Amerika'nın batışında ge-
nişlemeslni sağlayan soğuk şu akm-
5.
6.
7.
8.
TEST ı
Aşağıdaki tabloda aynı enlemlerde yer alan beş merke-
zin ocak ve temmuz ayı sıcaklık Ortalamaları verilmiştir.
Ocak ayı
Temmuz ayı
Merkez
sıcaklık Ort. C C
2.
3.
Karasak iklim koşullarının yaşandığı bir merkezde
a*ağldakilerden hangisi gözlenir?
A) Sıcakhğm büün yıl 0 CC' nin üzerinde olması
en ayda
C) Yıllık hrkımn fazla olması
D) Kış mevsüninin geç başlayıp, erken bitmesi
E) Havanm gün İçinde geç EJmp, geç soğuması
Ege kıyılarında ağustos ayında haşat edilen aynı
tür bitkinin Avustralya'nın güney kıyılarında şubat
ayında haşat edilmesi aşağıdakilerden hangisiyle
açıklanabilir?
A)
Enlemle
B)
Mevsim koşunanyla
C)
Kara denizlerin farklı ısınma Özellikleriyle
D) Bakı Özellikleriyle
E)
Yükseltiyle
Nenün Olduğu yerlerde ISımna ve soğuma fazla
olurken. nem omurun yüksek yerlerde az
Aşağıdakilerden hangisi buna örnek Olarak göste-
rllebIllr7
11
111
-8.9
-3,4
22,7
19,4
23,3
21
27,9
Tablodaki bilgilere göre, bu merkezlerden hangi-
sinin daha karasal olduğu ileri sürülebilir?
q III
Aşağıdaki ülkelerden hangisinde kalıcı karların
yükselti Sınırı daha fazladır?
A) Kenya
B) Türkiye
D) Avusturya
C) çın
E) Norveç
Yıl boyunca kuzey yamaçları, aym yükseltideki
güney yamaçlarından daha fazla ısınan bir dağın
matematik konumu aşağıdakilerden hangisidir?
A)
B)
C)
D)
Kış mevsiminde havanın buluÜu olduğu günlerin,
bulutsuz olduğu günlere oranla daha ılık geçmesi
Türkiye'de dağların güney yamacında karların
daha çabuk erimesi
Yazın deniz suyu sıcaklığının kışa göre daha yük-
sek olması
Yazın yüksek yaylalara çıkan insanların kışın deniz
kıyılarında yaşamayı tercih etmesi
Türkiye'de gündüz Süresinin kışa olması
A)
B)
C)
D)
E)
Enlem
40' Kuzey
13' Güney
370 Kuzey
320 Güney
14• Kuzey
410 Doğu
150 Doğu
118' Batı
220 DOğü
900 Batı
Aşağıdaki şekildeki 452 600 ve 901 enlemlerinde
kalıcı karların yükselti sınıflan gösterilmiştir.
Enlermi MYüksâltiı
A) Gulfştream
C) Peru
B) Kalifornip
D) Bengü*
45
60
90
5500
2750
1250
Aşağıda X ve Y merkezlerinin ocak ve temmuz ayi
Sıcaklık ortalamaları, enlemleri, yükselti değerleri, yıllık
yağış tutarları ve hakim rüzgar yönleri gösterilmiştir.
29,8 5' 25 2350 Kuzeydoğu
Yukarıdaki tabloda gösterildiği gibi Y merkezinde
yıllık sıcaklık farkının Xten daha az olmasının ne-
deni aşağıdakilerden hangisidir?
E) Labrador
Güney Arnerjka•mn batışında etkili
soğuk su akıntısı Peru'(Humbolt) dur.
YANIT: C
Kalıcı (toktağan) karların yükseltisinin Ekvator'dan
kutuplara doğru azalması aşağıdakilerden hangi-
şlyle açıklanabilir?
A) Denize göre konum
C) Basınç
E) Yerşekü
B) Enlem
D) Boylam
A)
B)
C)
D)
E)
—147—
Alçak basınç merkezi durumunda olması
Sürekli rüzgar kuşağında yer almaşl
Buharlaşmanın şiddetli olması
Güneş Işınlarının geliş açısının az değişmesi
Zengin bitki Örtüşüne sahip olması
Coğrafya 7-2 Konu Anlarım" f Soru Bankası
