II.
Kurtuluş Savaşı gazisi Kır Abbas'la Eğitmen Rıza el
ele verip yoksul bir Alevi köyü olan Tozak'l bağ ve
üzüm cenneti yaparlar lakin hazine arazisi gerekçe-
siyle bürokrasi, bu cenneti cehenneme çevirir, Kır
Abbas, devlete kırılır ve yeni doğan torunununa "Ye-
şer" İsmini verir.
. İstanbul Yeşilköy'deki bir köşkte yaşayan Metha-
ret, Samim ve Besim adlarında farklı dünyaların
inşanı Olan üç kardeş üzerinden maddecilik — ma-
neviyatçılık çatışması dile getirilir. Samim'in mad-
decİ dünyadan kaçıp sığındığı hayali dünyanın adı
Simeranya'dır. Selmin, Ferhat, Feriha, Necile ise yan
karakterlerdir.
III.
Komedyen Nahit'in eşi Vedia ile yaşadığı sorunların,
tiyatro tutkusunun anlatımı olan bu roman, bireyin iç
dünyasını ve içi kan ağlarken bile seyircisini güldü-
rerek mesleğini icra eden bir sanatçının ruhsal ça-
tışmalarını konu alır, Kahramanımızın genç kantocu
Hatice'ye duyduğu aşk ve kıskançlık ise romanın en
ilginç noktalarındandır.
IV.
Paşa çocuğu olan Kâmil Bey, paşa kızı olan Ner-
min Hanım ve bu çiftin kızları Ayşe'nin Batı hayran-
lığından millî benliğe dönüşlerini ve dönüşümlerini
anlatan bu roman, Kuvayımilliye direnişine ve Millî
Mücadele'ye İstanbul'dan bir bakıştır. Üçleme olan
bu romanın son cildi Yol Ayrımı'dır.
Aşağıdakilerden hangisi numaralanmış olarak verilen
açıklamalarla ilişkilendirilemez?
A) Kaplumbağalar — Fakir Baykurt
B) Yalnızız — Peyami Safa
C) İbiş'in Rüyası — Tarık Buğra
D) Eşir Şehrin İnsanları — Kemal Tahir
E) Kalpaklılar — Samim Kocagöz
BİLELİM
12.
13.
339
Aşağıdakilerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?
A)
Osmanlı nakkaşlarını anlattığı "Benim Adım Kırmızı"
romanından başka yazılarından ve söyleşilerinden
seçmelerin ve bir hikâyesinin yer aldığı "Öteki Renk-
ler" adlı kitabı ve "Gizli Yüz" adlı film senaryosunu
yazdı. (Orhan pamuk)
B) "Aylak Adam" ve "Anayurt Oteli" adlı romanlarında
psikolojik yabancılaşma ve yalnızlık temasını başa-
rıyla işleyen bir yazar olarak tanındı ve modern Türk
edebiyatının Önde gelen yazarları arasında yer aldı.
(Yusuf Atılgan)
C)
Romanlarında bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anla
tım teknikleriyle kendine özgü bir yol bulan sanatçının
İlk romanı "Ölmeye Yatmak"tır. (Adalet Ağaoğlu)
D)
İlk eseri "Parasız Yatılı" İle 1972 Sait Faik Hikâye
Armağanı'nı kazanan sanatçı, ilk romanlarında çöküş
sürecindeki burjuva ailelerin, yeni yaşama koşulların-
dan bunalan, yurt Özlemi çeken göçmenlerin, yoksul-
lük içinde yaşama savaş veren kadınların, çocukların
dramlarını yansıtmıştır, (Nezihe Meriç)
E) "Gece"de, "Benim dilim çiçek dermek üzere eğilip kal-
kan bir gövdenin yumuşaklığına, dalgalanışına ulaş-
mail." diye yazan sanatçının dili bir mesaj iletmeye
yönelik bildirim dilinin şeffaflığına sahip değildir. "Kl-
lavuz" İse yazarın İkinci romanıdır, (Bilge Karasu)
Onun meselesi "insanı yüceltme kaygısı" şeklinde özet-
lenebİIİr. Gerek konusunu tarihten alan gerekse psikolojik
romanlarında entrik kurgu, farklı olay halkalarıyla şekille-
nir. Bütün romanlarda kişinin birey olma süreci farklı ma-
ceralarla ortaya konur. İstanbullu Hoca'dan Küçük Ağa'ya
dönüşen kişinin, Osmancık'tan Osman Gazi Han'a dö-
nüşen kişinin, Nahit ve İbiş arasında gidip gelen kişinin
ruhsal dönüşüm macerası benzer bir seyir takip eder.
Hepsindeki ortak nokta, insanın birtakım zorluklarla baş
ettiği varoluş mücadelesinde birey konumuna yükselmesi
ve bu süreçte kendisine eşlik eden değerlerdir.
Bu parçada sözü edilen yazar ve eserleri için aşağı-
dakilerden hangisi söylenemez?
Jean Paul Sartre (1908-1980) egzistansiyalizm (varo-
luşçuluk) felsefesini romanlaştıran öncü sanatçılardan-
dırı Felsefi roman yazma çığırını açmıştır, Anlamsızlık,
yabancılaşma, bulantı (tiksinti) ve felsefi yalnızlık onun
romanlarının özünü oluşturur. Bulantı, Varlık ve Hiçlik,
Duvar, Sinekler, Kirli Eller, Şeytan ve Yüce Tanrı onun
bazı eşerlerdir.
v/ BİLELİM
Albert Camus (1913-1960) egzistansiyalizm (varoluşçu-
lük) ve absürdizm (saçma bulma) akımlarının J. P. Sartre
ile birlikte en tanınmış temsilcisidir. Yabancı, Veba, Düşüş
gibi ünlü romanları vardır. 1957'de Nobel'i almıştır. MO-
demişt Türk romancılarını çokça etkilemiştir,
A)
B)
C)
D)
E)
Sözü edilen sanatçı "Oğlumuz", "Yarın Diye Bir Şey
Yoktur", "iki Uyku Arasında" hikâyelerinin sahibidir.
Sözü edilen sanatçının "Ayakta Durmak İstiyorum",
"Akümülatörlü Radyo", "Yüzlerce Çiçek Birden Açtı"
adlı Oyunları vardır.
Mehmet Reşit Etendi'nin yaşadığı dönüşüm üzerin-
den Kuvayimilliye'yi anlattığı Küçük Ağa'nın geçtiği
mekân, ağırlıklı olarak Akşehir'dir.
Güzeı Avrat Otu adli hikâye kitabıyıa 1961 TDK
Armağanı'nı, Ona Sevdiğimi Söyle ile de 1985 Sait
Faik Hikâye Armağanı'nı kazanmış bir sanatçıdır.
Sözü edilen sanatçı, Osmancık adlı romanında, os-
manlının kuruluş dönemini işleyen Tarık Buğra'dır.
o
