.ıAhMA
İHTİLALLER ÇAĞI-SÖMÜRGECİLİĞİN KÜRESEL ETKİLERİ
SANAYİ DEVRİMİ VE ENDÜSTRİYEL ÜRETİM
18. yüzyılda, önce İngiltere'de, buhar ve makinenin birleşiminin ortaya çıkardığı Sanayi Devrimi, önemli ekonomik, siyasal
ve toplumsal dönüşümlere neden olmuştur.
Sanayi Devrimi: İnsan ve hayvan gücüne dayalı üretim tarzından makine gücüne dayalı üretim tarzına geçiştir.
• Sanayi Devrimi'ni İngiltere başlatmıştır: XIX. yüzyıl ortalarına gelindiğinde İngiltere; maden, tekstil ve demir-çelik
sanayini geliştirmiştir. Avrupa'da tarım toplumundan sanayi toplumuna geçiş sağlanmıştır. Avrupa'da işçi sınıfının
ortaya çıkmasıyla usta-çırak kavramının yerini patron-işçi kavramı almıştır.
• Geleneksel üretim tarzı değişerek endüstriyel üretim tarzına geçilmiştir.
• Avrupa'da işçi sınıfının ortaya çıkmasıyla usta-çırak kavramının yerini patron-işçi kavramı almıştır.
SANAYİ DEVRİMİ'NİN SONUÇLARI
Sanayi Devrimi ile, gelişmiş fabrika sistemlerindeki çalışa-
cak iş gücüne ihtiyaç duyulmuştur. İşsizlik sorunu kırdan
şehre göç ile çözülmüştür. Böylece Batı Dünyası bir şehir
toplumu hâline gelmiştir. Sanayi Devrimi, Avrupa'da bur-
juva sınıfının yapı değiştirmesine ve yeni bir işçi sınıfının
doğmasına yol açmıştır. Sanayi Devrimiyle;
• Avrupa'da üretimde artış sağlanmış ve ekonomik bü-
yüme yaşanmıştır.
• Geçimlik anlayış terk edilmiş ve ekonomide kâr etmek
amaç olmuştur.
• Makineleşme sonucunda işçi sınıfı ortaya çıkmıştır.
• Sanayinin geliştiği yerlerde kentleşme başlamıştır.
• Yeni ham madde ve pazar arayışı Avrupa devletleri arasında rekabete neden olmuştur.
SÖMÜRGECİLİĞİN KÜRESEL ETKİLERİ
Batılı sömürgeci devletler, sömürdükleri bölgelerin kaynak-
larına, iş gücüne, pazarlarına el koyar ve aynı zamanda
sömürgeleri altındaki halkın sosyokültürel, dinî değerlerine
baskı uygularlar.
• Ham madde ve pazar arayışı, dünya ticaret dengesini
değiştirmiştir.
• Avrupalı güçler birer sömürge imparatorluğu hâline
gelmiştir.
• İnsan ve doğa kaynakları sömürülmüş veya katledil-
miştir.
• Sanayinin geliştiği yerlerde kentleşme başlamıştır.
• Avrupalılar, sadece ekonomik sömürüyle yetinmemiş asimilasyon hareketine başlamıştır.
KRİTİK BİLGİ
Fransız İhtilali ile eşitlik, özgürlük, ulusçuluk, ulusal ege-
menlik, demokrasi, laiklik, adalet gibi düşünce akımları ve
kavramlar; Avrupa'ya yayılmıştır.
TARİH - TYT-AYT
KRİTİK BİLGİ
Sanayi Devrimi ile, Avrupa'da işçi sınıfı ortaya çıkmasıyla
usta-çırak kavramının yerini patron-işçi kavramı almıştır.
MEBİ KONU ÖZETLERİ
137
