//./hite [POPÜLASYON KOMÜNİTE EKOLOJİSİ
60
40
45.
46.
47.
Örnek Sorular
Komünite içindeki bir türün kilit taşı tür ola-
rak kabul edilmesinde,
I. üreme potansiyelinin yüksek olması,
II. ihtiyacı olan organik besinleri üretebilmesi,
III. ekolojik nişi nedeniyle komünitedeki bi-
rey sayısını etkilemesi
özelliklerinden hangileri etkilidir?
B) Yalnız III C) I ve II
A) Yalnız I
D) ı ve III
E) II ve III
Komünite ve tür çeşitliliği ile ilgili olarak
aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Komüniteler, farklı türlere ait popülasyonlar
içerir.
B) Kutup bölgelerindeki komünitelerde tür çe-
şitliliği azdır.
C) Komşu komüniteler arasındaki geçiş böl-
gelerinde tür çeşitliliği azalır,
D) Süksesyon (sıralı değişim), komünitenin tür
kompozisyonunu değiştirir.
E) Komünitenin habitat çeşitliği arttıkça tür
çeşitliliği de artar.
(2014 - LYS)
Bir denizel kıyı ekosisteminde su samurları,
denizkestanelerini yiyerek beslenmektedir.
Denizkestaneleri de çok hücreli alglerden olan
kelpleri besin olarak tüketmektedir. Kelpler bol
olduğunda pek çok tür için uygun habitatlar
sağlamaktadır. Bu ekosistemde katil balinala-
rın su samurlarıyla yoğun olarak beslendikleri
dönemlerde, kelplerin miktarının çok azaldığı
ve birçok türün ortamdan kaybolduğu gözlen-
miştir.
Buna göre,
Sayısal olarak az olmalarına rağmen, ekolojik nişleri nedeniyle komünitelerin
yapısını çok kuvvetli bir şekilde kontrol eden türlere kilit taşı tür denir.
Aşağıdaki grafiklerde, Kuzey Pasifikte kilit taş türü olan su samurunun sayısal
değişimine bağlı olarak deniz kestanesi biyokütlesi ve su yosunu yoğunluğun-
daki değişimler gösterilmiştir.
100
80
20
0
(a) Su samuru bolluğu
400
300
200
ö 100
(b) Denizkestanesi biyokütlesi
10
8
04
1972 1985 1989 1993
Yıl
(c) Toplam su yosunu yoğunluğu
1997
Besin
zinciri
II.
III.
IV.
Kelpler bu komünitenin endemik türüdür.
Su samurları bu komünitenin kilittaşl tü-
rüdür.
Denizkestaneleri bu komünitede birincil
tüketicidir.
Katil balinaların başka besin kaynakları-
na yönelmesi, bu ekosistemdeki biyolojik
zenginliğin azalmasına neden olacaktır.
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
A) ive II
C) II ve III
B) ive III
D) III ve ıv
E) II, III veıv
(2015 - LYS)
c
Katil balinaların su samurlarını aşırı avlaması, su samuru sayısının azalmasına
neden olur (a). Bu durum deniz kestanesi biyokütlesinin aşırı miktarda artma-
sıyla sonuçlanır (b). Deniz kestanelerinin su yosunlarını aşırı tüketmesi, bu can-
Ilların yoğunluğunda ciddi bir azalışa neden olur (c).
Komüniteler kendilerine yetebilen dinamik sistemlerdir. Ancak çevre kirliliğinin
artması komüniteleri olumsuz yönde etkilemekte, komünitelerin yapısının bo-
zulmasına neden olmaktadır.
İstilacı tür, başka bir bölgeden bilerek ya da bilmeden getirilen ve getirildikleri
yerde hızla yayılarak yerli türlerin habitatını işgal eden türlerdir.
Nil levreği istilacı türlere örnek olarak verilebilir. Çok büyük tatlı su balıklarından
biri olan Nil levreği yoğunluğu hızla artan inşan popülasyonlarının besin ihti-
yacını karşılayabilmek için Doğu Afrika'daki Victoria gölüne sokulmuştur. Bu
bölgede hızla sayısı artan bu balık, bu göle özgü olan daha küçük vücutlu 200
türü ortadan kaldırmıştır.
42
c
224