HAREKET ve KUVVET
Bir cismin zamanla konumunu değiştirmesine hareket denir.
I. Konum (x)
Seçilen bir referans noktasına göre cismin yönlü uzaklığıdır. Biri-
mi Sl'da metredir. Vektörel bir büyüklüktür.
O refrenas noktasına göre şekildeki araçların konum vektörleri XI ,
Ç' & tür.
2. Yer Değiştirme (Ak)
Son konum ile ilk konum arasındaki farktır. Birimi Sl'da metredir.
İlk konumdan son konuma doğru çizilen vektördür.
Xson ¯ Xük
Ax
— 3 konumundan 4 konumuna giden cismin yer değiştirmesi yu-
kandaki gibi Ax 4 — (—3) 7 birimdir.
3. Alınan Yol (0
Hareketlinin geçtiği noktaların birleştirilmesiyle elde edilen yörün-
genin uzunluğudur. Skaler bir büyüklüktür. Birimi metredir.
Bir araç K noktasından oklan takip ederek L noktasına gelirse al-
diğl yol; 300 + 100 - 400 m olur.
Yer değiştirme büyüklüğü ise; Ax 200 m dir.
300 m
Ax 200 m
26
4. Hız (ü)
Hareketlenin birim zamanda yer
değiştirmesidir. Vektörel bir büyük-
lüktür. Birimi mis din
At
5. Ortalama Hız (şort)
Ax
Hareketlinin yer değiştirmesinin toplam süreye oranıdır.
Ax
DİKKAT
Ortalama hızı bulurken cisimlerin bekleme süresi de toplam
süreye dahildin
UNUTMA
Cismin artıyor veya düzgün azalıyorsa ortalama
hız, aritmetik ortalama ile bulunabilir.
ort ¯
VI V
2
6. Sürat (v)
Hareketlinin birim zamanda aldığı yoldur. Skaler bir büyüklüktür.
Birimi mis dir.
Alınan yol
Sürat (v) z
Geçen süre
7. Ortalama Sürat (vort)
Hareketlinin aldığı yolun toplam süreye oranıdır.
Alınan toplam yol
Ortalam sürat
Geçen toplam süre
Araçlarda hız göstergesi kmjsaat (km/h) yi gösterir. Sorularda
sonuçlar metre, saniye cinsinden sorulursa km/h yi mis ye dö-
nüştürmek gerekir. Örneğin 90 km/saat kaç mis dir denirse,
km
90 —
saat
90.000 m
3600 s
900 m
— 25 — bulunur.
36 s
