h•1AYALl BEY
Fuzûfi ile Bağdat'ın fethi sırasında tanıştığı,
ona nazirelu yazdığı bilinmektedir.
Bâkîden Önce devrinin en büyük şairi Ola-
rak tamnmış; şiir kabiliyeti dolayısı ile kendi-
sine "Diyâr-l Rûm'un Sultânu'ş-Şuarâsı•
(Anadolu'nun Şairler Sultanı) ve Hayâfi-i
Meşhûr (Meşhur Hayâm gibi unvanlar veril-
mİştİr.
Taşawuftan etkNenen ve derviş tabiatlı Olan sanatçının "Cihân•
ârâ cihân içindedür ârâw bilmezler I Ol mâhİler ki devâ İçre-
dür bilmezler' dizeleri ünlüdür.
SEYDİ ALİ REİS
-j Matematik, coğrafya, astronomi ve denizci-
tikle ilgilenen şeydi Ali Reis; divan nesrinin
gezi yazısı türündeki önemli temsilcilerin.
Basra donanmasının başında kaptanıderya
olarak yer alan yazarın Miram "-MernâWk isim-
li eseri, edebiyatımızın ilk gezi yazısı olarak kabul edilir. Eser,
divan edebiyatında sade nesrin başarılı Örneklerindendir.
LATİFİ
Kastamonu'da doğan sanatçı, 1546'da tamamladığı Latifi
TezkiresÎnİ Kanuni'ye takdim etmiştir.
Aşıl adı Tezkirem ve Tabşjratü Olan eser,
yazıldığı dönemden itibaren hem tertip tarzı hem de içeriği
açısından büyük ilgi görmüştür. Türk tezkirecilik geleneğinde
çığır açmış. Özellikle ele aldığı İsimleri alfabetik sıralaması yö-
nüyle vazgeçilmez bir tertip tarzı oluşturmuştur.
16.YUZYlLlN DİĞER SANATÇILARI
Sanatçı
Babür Şah
Sehi Bey
Piri Reis
Âşık Çelebi
Heşt Behişt
KRab-1 Bahriye
Meşâiru'ş-Şuara
Tür
Anı-Gezi Yazısı
Tezkire
Denizcilik kitabı
Tezkire
17. YÜZYIL
NEFİ
Divan edebiyatının en büyük kaside ustası
Olan sanatçının aşıl adı Omer'dir.
Şiirlerinin en belirgin özelliği, gür ve ahenk-
li söyleyişidir. Sebkhindi akımının etkisiyle
sanatlı ve ağır bir dil kullanmış, tasavvuftan
etkilenmemiştir.
Methiyeleri, hicviyeleri ve kendini çok lazla yücelttiği fahriye-
lerjyle tanınmıştır.
Övgü ve yergilerinde son derece abartılıdır. Şiirlerinde kendi-
ni övmesiyle bilinir.
Yasaklanmasına rağmen hiciv yazmaya devam etmiş, Sadra-
zam Bayram Paşa'yı hicvettiği için boğdurularak öldürülmüştür
-j "Kaza, kader okları" anlamına gelen Sihdm-l Kaza, ağır hiciv-
lerİnİ topladığı eserinin adıdır,
Türkçe ve Farsça Divan'l vardır. Mesnevi yazmamıştır,
NABİ
Urlalı olan sanatçının asıl adı Yusuftur.
Divan şiirinin en Önemli didaktik şairidir,
Hikemi gazel olarak adlandırılan tarzın en
Önemli temsilcisidir.
Osmanlı Devleti'nin Duraklama Dönemi'nde
yaşayan şair, İdari ve toplumsal bozukluklara şahit Olmuş, şi-
irlerinde bunları eleştirmiştir.
Şiirlerinde duygu, hayal ve kelime oyunlarından çok, bilge bir
kişinin sosyal eleştirileri ve yol gösterici öğütleri yer alır.
Şiir ve düşünceyi birleştirerek oluşturduğu şiir anlayışı
hikemi tarz veya Nâbi tarzı olarak bilinir.
Sanatçının eleştirel dille kaleme aldığı "görmüşüz' redifli ga-
zeli ünlüdür.
ESERLERİ
Türkçe Divan, Fars-ça Divan
Hayriyye: Oğlu Ebu 'l-Hayr Mehmet Çelebi'nin şahsında döne-
minin gençlerine Öğütler verdiği, pedagojik nitelikler taşıyan
bir mesnevidir.
Hayrabad: Aşk konulu bir mesnevidir, Feridüddün Attar'ın
İlâhînâme'şinden esinlenerek yazılmıştır. Yer yer masal üslü-
buna başvurulmuştur.
91
