Göz merceği, göz uyumu adı verilen adaptasyon ile yakına ve uzağa
bakıldığında net görmeyi sağlar.
Yakındaki bir cisme bakıldığında damar tabakadaki silli (kirpiksi) kas-
lar kasılır, göz merceğini tutan asıcı bağlar gevşer, göz merceğinin kırı-
cıllğl artar ve küresel bir şekil alır. Göz bebeği küçülür.
Uzaktaki bir cisme bakıldığında ise silli kaslar gevşer, damar tabaka
genişler ve asıcı bağlar gerilir; mercek yassılaşır ve merceğin kırıcılığı
azalır. Göz bebeği büyür.
Yakına bakıldığında
Ağ Tabaka
Gözün en iç tabakasıdır.
Uzağa bakıldığında
Göze giren ışık, mercek tarafından kırıldıktan sonra camsı cisimden ge-
çerek retinaya ulaşır.
Retinada ışığı algılayan koni ve çubuk reseptörleri bulunur:
Koni reseptörleri renkleri ayırt etmeye yardımcı olur ve özellikle sarı
benek bölgesinde yoğunlaşmıştır. Kırmızı, yeşil ve mavi olmak üzere 3
tip koni hücresi vardır.
Çubuk reseptörleri ise düşük ışık koşullarında siyah-beyazı görmeyi
sağlar ve retinanın diğer bölgelerinde daha fazladır. A vitamini varlığında
rodopsin üretir. A vitamini yetersizliğinde gece körlüğü oluşur.
Görme sinirlerinin gözden çıktığı kör nokta bölgesinde reseptör olmadığı
için bu bölgeye düşen görüntüler algılanmaz.
iki göz birlikte yaklaşık 170 derecelik bir görme alanını kapsar.
Görme korteksi, her iki gözden gelen görüntüleri birleştirerek üç boyutlu
bir görüntü ve derinlik algısı sağlar.
Bu derinlik algısı sayesinde nesnelerin konumları hakkında bilgi edinilir.
Sağ ve sol gözden gelen optik sinirler, beyin korteksinin altındaki optik
kiyazmada buluşur.
Sol görme alanından gelen görüntüler beynin sağ tarafına, sağ görme
alanından gelenler ise beynin sol tarafına iletilir.
Optik sinirlerin bazı aksonları optik kiyazmada çapraz yaparak her iki
görme alanının bilgilerini ilgili beyin bölgelerine taşır.
Sol göz
Sağ göz
Optik kiyazma
27
ÇÖZELİM
Yakındaki bir cisme odaklanırken gözde ger-
çekleşen olaylarla İlgili olarak, aşağıdakilerden
hangisi doğrudur?
A) Mercek incelir, kirpiksi kaslar gevşer.
B) Mercek kalınlaşır, kirpiksi kaslar kasılır.
C) Mercek incelir, göz bebeği küçülür.
D) Mercek kalınlaşır, göz bebeği genişler.
E) Mercek kalınlaşır, göz kasları gevşer.
Yakındaki bir cisme bakıldığında damar tabakada-
ki silli (kirpiksi) kaslar kasılır, göz merceğini tutan
asıcı bağlar gevşer, göz merceğinin kırıcılığı artar
ve küresel bir şekil alır. Göz bebeği küçülür.
Doğru cevap (B) seçeneğidir.
SIRA SENDE - 2
Aşağıdakilerden hangisi optik kiyazmanın İşle-
vi ile ilgili doğru bir açıklamadır?
A)
B)
C)
D)
E)
Optik kiyazma, görme korteksine gönderilen
görüntüleri netleştirir.
Optik kiyazma, sağ ve sol gözden gelen optik
sinirlerin çaprazlaşarak beyin bölgelerine iletil-
meşini sağlar.
Optik kiyazma, göz merceğinin şekil değişti-
rerek yakın ve uzak cisimlere odaklanmasını
yönetir.
Optik kiyazma, ışığın gözde kırılmasını sağla-
yan ilk yapıdır.
Optik kiyazma, retina üzerindeki ışık algılayıcı
hücrelerin yerleşiminden sorumludur.