Golgi aygıtındaki fonksiyon bozukluğu hücre içi yıkıma neden
olarak Alzheimer ve kistik fibrozis gibi hastalıkların oluşması-
na neden Olur.
Kistik fibrozis; solunum, sindirim ve üreme sisteminde yer
olan salgı hücrelerinin fonksiyon bozukluklarıdır.
Alzheimer; daha çok yaşlılarda ortaya çıkan ve nöron bozuk-
luklarına bağlı ortaya çıkan bunama hastalığıdır.
LİZOZOM
Lipoproteh zar
Sindirim enzirnleri
71
[2
[2
İçinde sindirim enzimleri bulunan keseciklerdir.
Lizozom, hücre dışı sindirime katılmaz.
Gelişmiş bitki ve mantar hücrelerinde yoktur.
Bitkilerde merkezi koful lizozom görevi görür.
İlkel bitkilerde fitolizozom vardır.
Olgun alyuvarlarda yoktur.
Lizozom enzim sentezi yapmaz.
Herhangi bir etki sonucu lizozom zan parçalanırsa enzimler
sitoplazmaya dağılır ve hücre kendini sindirir. (OTOLİZ)
OTOLİZ
Kontrollü olabilir. (Apoptozis)
Kurbağa larvalarının erginleşirken kuyruklarının kopması
Embriyonik gelişimde insanın parmak arası perdelerinin
Kanserleşmiş hücrelerin yok edilmesi
Hastalık veya ölüme bağlı olabilir.
DİKKAT
Aşrı soğuk ve sıcağa maruz kalan deri hücrelerinde ya-
nıkların oluşmasının sebebi lizozomun parçalanmasıdır.
Ljzozomdaki fonksiyon bozuklukları bazı hastalıklara ne-
den olur. Örneğin; Tay-Sachs denen sinir sistemi hastalı-
ğında sinir hücrelerinin lizozomlarında lipitleri sindiren en-
imler eksiktir. Zamanla biriken bu lipitler nöron fonksiyon-
lannı bozar.
Lizozom faaliyetleri sonucu parçalanması gereken mad-
deler parçalanmazsa lizozomda birikir ve yaşlılık pigment-
terine (lipofuksin) dönüşür. Bu durum deride kahverengi
lekelerin oluşmasına neden olur.
KOFUL
Çekirdek zarı
Hücre İçi sindirimden sorumludur. (Besin ve yaşlanmış orga-
neller burada enzimlerle parçalanır.)
DİKKAT
Hücre içinde bozulmuş veya yıpranmış yaşlı organellerin
lizozom tarafından parçalanıp ortadan kaldırılmasına ctofaji
denir.
Savunmada görev yapar. (Fagositoz olmuş bakteri ve virüs-
leri parçalar.)
Ll Spermin yumurtaya girrnesini sağlar.
Hücre zan
Golgi
Lizozom
tarafından üretilen tek zarlı Organeldir.
Koful zan
(Tonoplast)
Turgor basıncını
(Bithi hücresinde koful)
