Filozof-Toplum
Bölüm 5
10. 'Yaşamla ilgili temel gereksinimleri karşılayıp' ifa-
desi üretim fazlası şıkkını doğru kılar. Üreti
fazlası kavramı artı ürün olarak da kullanılmakta-
dır. M.Ö. 4.000'lerde yaklaşık Olarak nüfusun
%10'una yakını kentlerde, 9690'ı kırsalda yaş-
yor olarak genel kabul görür. %90'ın ürettiği
temel gereksinimler 96100'ü beslemeye yetmek-
tedir. Nüfusun %10'u başka uğraşlar için Olanak
bulabildiklerinde felsefenin ortaya çıkışını hazır-
layan koşullar oluşmaya başlamıştır.
Yanıt C
B ve C Seçeneklerinde yanlış yargı tümceleri yer
almıştır. D Ve E'de toplumsal yaşamı etkileyen
durumlardan söz edilmiştir. Soruda felsefe akım-
lanm ortaya çıkaran toplumsal yaşam örnekleri
verilmiştir. Felsefe akımları doğdukları çağın
yaşam koşullarını yansıtır yargısı doğrudur.
Yanıt A
YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ
Bölüm 5
5.
6.
7.
8.
9.
50
Kökte yer alan 'herhangi bir otoriteye ters düştü-
ğü gerekçesiyle reddetmek yerine, mantık ve
deneyimlere aykırı olduğunu göstererek çürüt-
meye çalışmalarıdır' ifadesi 'akılcı gerekçelere ve
olgulara dayalı eleştiriye' yargısını doğru kılmak-
tadın (Bilindiği üzere olgular duyum, deney,
deneyimlerle ölçülebilir.)
Yanıt A
6.
7.
8.
Bilim tarihinin temel amacı bilimin doğuşunu Ve
gelişimini incelemektir. A seçeneğinde bilim tari-
hinin amaçlarından biri yer almaktadır, ancak
kökte söz edilen temel amaç bu değildir. B seçe-
neği bilim felsefesinin konu kapsamındadır. D ve
E bilimsel kurumların (Örneğin üniversiteler)
işlevlerindendir.
Yanıt C
Kökte verilen örneklerde kişisel birikim ve yaşan-
tllann düşünce sistemini etkilediği açıkça vurgu-
lanmıştır,
Yanıt E
Kültürler arası etkileşimin yarattığı kültü?el zen-
ginlik kökte açıkça verilmiştir. B'de yer alan
düşünürlerin yönetime katılmasından, C'de yer
alan eğitime önem verilmesinden, D seçeneğin-
de yer alan ulaşım araçlarının çeşitlenmesinden,
E seçeneğinde yer alan girişimci kişiliğin yaşam
tarzına yansımasından kökte hiç söz edilmemiş-
tir.
Yanıt A
A, C, D ve E seçeneklerinde yer alan yargılar
başka sorularda da karşılaşılabilinecek nitelikte-
dir. Kökte verilen iki durumu olumlu va olumsuz
gelişmelerin bir arada olduğunun vurgulandığı B
seçeneği desteklemektedir,
2.
3.
4.
5.
ÖYS SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
B seçeneği doğru bir yargı olmakla beraber soru
kökünde felsefenin ele aldığı konuların sayısal
artışından söz edilmemiştir. Toplumsal olaylarla
felsefenin ele aldığı konuların nitelikleri arasında
bağlantı kurulmuştur. Bu bağlantı D seçeneğinde
doğru olarak ifade edilmiştir. A ve E soru kökü
ile ilişkisizdir. C soru ile ilgili olmadığı gibi tartış-
maya da açıktır.
Yanıt D
A seçeneğine egemen görüşlerden farklı düşün-
celer ileri sürmesiyle, B seçeneğine ölümü göze
almasıyla, C'ye Kopernik'ten de ileri giderek
evrenin sonsuz olduğunu savunmasıyla, D'ye
kendinden önce çalışan Kopernik'ten yararlan-
maşıyla ulaşılabilinir. Soru kökünde bilimsel bil-
ginin yayılması için yaptığı herhangi bir etkinlik-
ten söz edilmemiştir.
Yanıt E
Voltaire'in bu sözü baskıcı yönetimlerden kalma
eleştiriye kapalı bakış açısına bir eleştiri niteliğin-
dedir. Günümüzde ulaşılan düşünce Ve İfade
özgürlüğü Voltaire gibi birçok düşünürün çalış-
malanyla elde edilmiştir.
Yanıt E
Felsefi bilgi bir tavır olarak kuşkucu ve sorgula-
YICI ifadesi ile felsefenin eleştirel olma özelliği
anlatılmaktadır.
Yanıt C
Tasavvuf akımının önen-JIİ düşünürlerinden olan
Mevlana için Tanrı, evren ve inşan bir bütündür.
Sorudaki ifadeyle Tanrısal öz taşıdıkları için
bütün insanlar değerlidir. Diğer yargılar Mevla-
Yanıt B
na'nın düşünceleri ile ilgili değildir.
Yanıt B
„ YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
Filozof-Toplum
İkinci öğretmen Farabi'dir.
Yanıt C
Tanrıyı, evreni ve insanı bir bütün olarak gören
akıma tasavvuf adı verilir.
Yanıt C
Tamamen bilgi sorusu Olup tanrının akılla değil
imanla bilinebileceğini söylediği için yanıt Gaza-
li'dir.
Yanıt B
Üss SORUSUNUN çözüMÜ
Skolastik felsefe, hristiyanllk felsefesi ile antik
çağ felsefesinin uzlaştırma çabalarından doğ-
muş felsefedir. Bu felsefe kilisenin doğrularının
dışına çıkılmasına izin verrrıez. Kilisenin doğrula-
tından hareketle tümdengelim yoluyla günlük
yaşamın düzenlenmesini şart koşar. Böylece
gözlem ve benzerleri yoluyla ulaşılabilinecek
genellemelere kapalıdır. Bunun sonucu olarak
doğaya kapalıdır. Doğaya kapalı olunan bir
dönemde de pozitif bilimler gelişemez. Skolastik
dönemde bilimlerin gelişememesinin gerekçesi
bu mantıkta saklıdır. Bu dönemde bilginin kay-
nağl akıldır. Bilindiği üzere gerçeklikten beslen-
meyen akıl yanlış çıkarımlar yapabilmektedir.
Skolastik felsefenin günümüzde de iyi irdelen-
mesi gereklidir. Çünkü İnsan aklının sınırlarını,
aklın hatalarını sorgulamadan kullanılan bilginin
güvenirliği tartışma konusu.olur. Bu konuda Kri-
tisizmin temsilcisi İ. Kant'ın görüşlerini bilmek
yararlı Olur. Not: Kıyas, tümdengelim yoluyla akıl
yürütmenin önemli araçlarından biridir.
Yanıt D
51