Filozof-Bilim Adamı
7.
8.
Birçok filozof kendinden önce gelenlerin görüş-
lerinden farklı, kimi zaman onlara zıt bir görüşle
ortaya çıkmış; kendinden sonra gelen filozoflar
tarafından reddedilme kaderiyle de karşılaşmış-
tır. Bir bakıma, filozofun, felsefede kendisine
kadar olan gelişmeleri ve savlan gözden geçire-
rek yeni bir felsefe sistemine ulaşma çabası için-
de olduğu söylenebilir..
Bu parçada aşağıdaki görüşlerden hangisi
vurgulanmaktadır?
A) Felsefi görüşler, evreni ve varlığı bir yönüyle
değil bütünüyle açıklamaya çalışır.
B) Her felsefe sistemi Onu oluşturan düşünürün
kişiliğini yansıtır.
C) Her felsefe akımı kendi içinde düzenli ve
tutarlı bir bilgi bütünüdür.
D) Felsefede üretilen bilgiler, doğruluğu ya da
yanlışlığı tartışılmaz niteliktedir.
E) Filozoflar, felsefedeki bilgi birikimini sorgula-
yarak kendi görüşlerini oluşturmaya çalışırlar.
(1999-ösş)
İlk Çağ düşünürlerinden biri olan Xenophanes
mitolojiyi eleştirerek şöyle demiştir: "İnsanlar
sanıyorlar ki tanrılar da kendileri gibi doğmuşlar-
din Kendileri gibi giyinirler ve kendileri İle aynı
biçimdedirler. Nitekim Habeşler tanrılarını kendi-
leri gibi kara ve yassı burunlu, Trakyalılar İse
sarışın ve mavi gözlü olarak düşünürler. Bu
düşünceyi biraz daha ileriye götürerek diyebiliriz
ki atlann, aslanların elleri olup da resim yapabil-
9.
Bölüm 4
15. yüzyıl başlarında Floransa Cumhuriyetinin
güç kaybettiği bir dönemde iktidara gelen Medi-
ci ailesi yüzyıllar süren parlak bir dönemi başlat-
mıştır. Mediciler, sanatçı, bilimadamı ve düşü-
nürlere kanat germiş, onların rahat ve serbestçe
çalışmasını sağlamışlardır. Mediciler olmasaydı,
belki de Floransa'da Leonardo, Galilei, Machi-
avelli, Toricelli gibi birçok öncü kişi yetişmeye-
cektİ.
Bu parçada, sözü edilen dönemdeki düşünsel
gelişme aşağıdakilerden hangisine bağlan-
mıştır?
A) Akıl ilkelerine öncelik verilmesine
B) Doğal ve toplumsal sorunların birlikte ele
alınmasına
C) Eski değer Ve bulguların önemini yitirmesine
D) Olguların çok yönlü ele alınmasına
E) Özgür ve hoşgörülü bir çalışma ortamının
sağlanmasına
(1997-ösş)
Leonardo Da Vinci dini yasaklara ve yaptırımlara
aldırmadan, değişik türden elliye yakın kadavra
üzerinde çalışıp yanlış inançları yıkmaya çalıştı.
Sonraki bulgular Leonardo'yu haklı çıkardı. Gali-
Bölüm 4
II. Filozof hem eserlerinde hem de yaşantısında
önyargılardan uzak durmaya çalışan, içinde
yaşadığı çevrenin inançlarını, tutkularını ve alış-
kanlıklarını sorgulayabilen kişidir.
Bu cümlede filozofun hangi özelliği vurgulan-
maktadır?
A) Mutlak bilgiye ulaşmaya çalışması
B) Eleştirel olması
C) Düşüncelerinin birbiriyle tutarlı olması
D) Sezgilerinin güçlü olması
E) Çevresini etkilemesi
(1996-ösş)
ÖYS SORULARI
Eski Yunanlıların dilinde felsefe (philosophia)
sözcüğü "bilgelik sevgisi" anlamına gelmektedir.
Eskiçağdaki anlamıyla bilgelik, yalnız bilmeyi
değil erdemli Ve mutlu yaşam sürmeyi de içer-
mektedir. Dolayısıyla filozof, her şeyi bilen değil,
bilgiyi ve bilgeliği seven, onu ele geçirmek için
uğraşan kişidir.
Bu parçaya göre, felsefe ile bilgelik arasında
nasıl bir ilişki vardır?
A) Bilgelik felsefe yapabilmek İçin gereklidir.
B) Felsefe bilgeliğe ulaşma çabasıdır.
C) Felsefe bilgeliğe bir konum kazandırma
çabasıdır.
D) Bilgelik felsefenin gelişmesi için çaba harca-
maktır.
E) Bilgelik felsefe sevgisidir.
(1996-öyş)
YGS - LYS • FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
2.
3.
Filozof-BiIim Adamı
Newton, Galilei, Einstein gibi bilim adamları
onların yaşadığı yıllarda ünlü olan ama adları
günümüze kadar ulaşmayan bilim adamlarından
farklı bazı özelliklere sahiptir.
Aşağıdakilerden hangisi Newton, Galilei,
Einstein gibi bilim adamlarını diğerlerinden
ayıran bir özelliktir?
A) Çok sayıda ve değişik konularda araştırma
yapmaları
B) Bulundukları çağın gereksinim duyduğu
önemli konuları araştırması
C) Önceki bilimsel çalışmalardan yararlanmış
olmaları
D) Olguları yansız biçimde gözlemeleri
E) Bilime, daha büyük katkılarda bulunmuş
olmaları
(1994-ÖYS)
Aşağıdaki sorulardan hangisi, felsefeciden
çok bilim adamını ilgilendirir?
A) Mutluluk, erdem ve vicdan nedir?
B) Olgular arasında nasıl bir neden sonuç ilişkisi
vardır?
C) İnşan bilgisinin olanak ve sınırları nelerdir?
D) İnşan her şeyi doğru olarak bilebilir mi?
E) İnşan hayatının amacı nedirl
(1988-ÖYS)
CEVAPLAR
selerdi, atlar tanrılarını at gibi, aslanlar da aslan
gibi çizerlerdi."
Xenophanes bu sözleriyle aşağıdakilerden
hangisini eleştirmektedir?
A) İnsanların, tanrı düşüncesini kendi özellikle-
tiyle sınırlamasını
B) İnsanların tek bir tanrı İdeali üzerinde birleşe-
memesini
C) Tanrıların insanüstü güçlerinin olduğunun
düşünülmesini
D) İnsanların İbadet biçimlerinin birbirinden
farklı olmasını
E) Hayvanların, tann tasarımının dışında tutul-
maşını
(1998-ösş)
40
lei, Dünyanın yuvarlak olduğunu ve döndüğünü
söylediği için, engizisyon mahkemesi ondan bu
Sözlerini geri almasını istedi. Bu olay ne Dünyayı
düzleştirdi ne de Dünyayı dönmekten alıkoydu.
Bu Örnekler, aşağıdaki düşüncelerden hangi-
sini desteklemektedir?
A) Her yeni bilgi kendinden sonraki bilgilere
temel oluşturur.
B) Bilimsel çalışmaları desteklemeyen toplumlar
ilerleyemez.
C) Gelişme eski ve yeni değerlerin kaynaşma-
sıyla gerçekleşir.
D) Evrensel gerçeklerin ortaya çıkması önlene-
mez
E) Bilimsel bilginin günlük yaşama uygulanması
zaman alır.
(1997-ösş)
YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
yas
ÖSS
ÖYS
8.
10. D 11. B
41
