Felsefi Bilgi, Felsefenin Özellikleri, İşlevleri
1.
5.
6.
Bölüm 3
Felsefeye düşünce hakkında düşünce denebilir
ifadesi ile kendi etkinliğini yani düşünme etkinli-
ğini de sorguladığından söz edilmektedir. Düşün-
me sürecinin her aşamasında yer almak felsefe-
nin bir özelliği değildir.
Yanıt C
Ahlak kurumu olmadan ahlak felsefesinden,
bilim olmadan bilim felsefesinden söz edileme-
memedir. İnsanoğlunun yaşantısı yeni kurumlar,
kültürel ögeler, yeni değerlerle sürekli değişmek-
te ve genişlemektedir. Buna bağlı olarak felsefe-
nin ilgilendiği konular da genişlemektedir. Dönem
ve çağların değişen sorunlarına göre filozofların
ilgilendiği sorular da değişmekte ve genişlemek-
tedir. Belki birkaç yıl öncesine kadar zihin felse-
fesi diye bir alt daldan söz etmezken bugün
önemli sayılabilecek bir disiplin haline gelmeye
başlamıştır.
Yanıt D
Bölüm 3
2.
3.
4.
ÖSS SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
Felsefe yapmanın koşullan arasında D
seçeneğinde yer alan 'yönlendirmelere açık
olma' yer almamaktadır. A seçeneğinde yer alan
'özgürce soru sorabilme' Ve C seçeneğinde yer
alan 'sorularını cesaretle dile getirme', parçada,
'her soruyu dile getirme cesareti' ifadesi ile yer
almıştır. B seçeneğinde yer alan Olaylara her-
kesten farklı bakabilme', parçada, 'doğal kabul
edilen şeyleri tekrar göz önüne getirmek ve
onlara sorun muamelesi etmektir' İfadesi ile yer
almıştır. E seçeneğinde yer alan 'saplantılardan
uzak durabilme', parçada, 'felsefe yapabilmek
için avare Olmalıdır tin(ruh)' ifadesi İle yer almıştır.
Yanıt D
Kesin doğruya ulaşılmaması. E ve B yanlış yargı-
lardır,
Yanıt C
Parçada, gerçek dağcı, olanca varlığı ile dağda
yaşadığı zamanı üstün tuttuğu İfadesi yer aldı-
ğından doğru yanıt A seçeneğidir.
Yanıt A
Filozofun Sorduğu soruların çözümlerinde farklı-
İlklar olsa bile bir problemin çözülmesi soru sor-
maktan geçer. Kesin bilgi üretmeyen, öznel olan,
7.
8.
Felsefe; evreni, İnsanı ve yaşamı kesit Olarak
değil, bütün olarak sorgular. Filozofların görüşle-
ri öznel Olsa da akil ilkelerine uygun ve bütünü
sorgulayan niteliktedir. Dünyanın anlamını, yaşa-
mın amacını sorgulayan bireye, farklı görüşler
sunarak sorgulama yapmasına yardımcı olur. Bu
tür sorulan soran kişiler kendi sentezlerini yapa-
bilirler. Söylenmek istenen herhangi bir filozofu
taklit etmek, 0 filozofu model almak değildir.
Yanıt D
Felsefede sorular yanıtlardan daha önemli oldu-
ğu gibi aynı soruya farklı filozofların farklı yanıt-
lar vermesi de felsefenin özelliklerindendir. Kök-
te verilen örnekler bu nitelikle ilgilidir.
Yanıt C
2.
3.
4.
ÖYS SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
'Aklın Işığında doğrular araştırılmış olura ifadesi,
filozof Kant'ın doğrulan arayan düşünme etkin-
iği olan felsefenin niteliği hakkında düşüncelerini
açıklayıcıdır.
Yanıt B
Soru kökünde sorulara cevap bulunabildiği
ancak kesin cevaplar bulunamadığı vurgulan-
mıştır. Kesinlikten söz edebilmek için nesnel ölç-
me yapmak gerekir, Felsefe ölçme yapan bir
etkinlik değildir. Ölçme bilimin işidir. Felsefede
düşünsel, zihinsel, mantıksal kurgu söz konusu-
dur. D seçeneğine dikkat 'felsefede cevaplardan
daha çok sorular önemlidir' bilgisi tersten yazıl-
mıştır. Bu ve benzer şıkları doğru olarak algıla-
yanların soru Okuma yöntemlerini gözden geçir-
melerinde yarar vardır.
Yanıt E
Anlama ve gerçeği görme İhtiyacını giderme, fel-
sefenin temel işlevlerindendir. Bu işlev kökte,
evrenin yapı ve düzenini, yaşamın değer ve ama-
Cini, madde ve ruh ilişkisini, İyi, güzel Ve doğru-
nun niteliklerini bilmek biçiminde açıkça ifade
edilmiştir. B, D ve E seçenekleri tamernen günlük
problem alanına ilişkindir. C seçeneğinde mutlu
Olmayı öğretmek ifadesi, felsefenin mutluluğu
sorgulayan niteliği gereği aldatıcı görünmektedir.
Ancak felsefe kimseye mutlu olmayı öğretemez,
mutluluk kavramını sorgulamayı öğretebilir.
Yanıt A
Kökte yer alan 'akıl onları ne çözebiliyor ne de
yadsıyabiliyor' ifadesi metafiziğin ilgilendiği
konular için kullanılmaktadır. Verilen örnek prob-
temlerin bir kısmı diğer disiplinlerle ilgili görünse
bile kapsamları yeterli değildir. (Metafizik: Doğa
ötesi - Herhangi bir yolla ölçme yapılamayan,
insan bilincine bağlı kavramların kurgusuna
dayalı olan felsefe disiplini)
Yanıt A
5.
6.
7.
ölçme yapmayan kurgulara dayalı olan felsefede
sorunun önemli olmasının gerekçesi problemle-
rin çözümüne Işık tutmasıdır. Bu durum felsefe-
nin önemli işlevlerinden biridir. Uyarı: Doğru soru
kavramının 'yerinde soru' olarak düşünülmesi
yararlı olur. Bilindiği gibi soru tümceleri doğru ya
da yanlış değer almaz. Doğru ya da yanlış değer
alan tümcelere önerme denir. Sonuna Soru işare-
ti konulan her tümce felsefi soru niteliği taşmaz.
Bazen gündelik soru niteliği bile taşımaz. Kısaca
'doğru soru' bir problemin çözümüne Işık tutan
sorudur.
Yanıt A
36
YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
YGS - LYS • FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
Felsefi Bilgi, Felsefenin Özellikleri, İşlevleri
Felsefi bilgi öznel ve mantık ilkelerine uygundur.
Akıl ve mantık ilkelerine uymayan yargılar felsefi
sistemler içinde yer almazlar. Her felsefi sistem
kendi içinde tutarlı bir bütün oluşturur.
Yanıt D
Bilimler Olayları anlama, açıklama (neden-sonuç
bağı kurma), öngörüde bulunma amaçlarına
ulaştıktan sonra olayları kontrol altına almaya
çalışır. Kontrol altına alma (denetleme) iki yönlü
düşünülmelidir. İstenen bir durum ya da Olayı
artırma, istenmeyen bir durum ya da olayı azalt-
ma. Örneğin sıtma hastalığının neden-sonuç
bağı kurulunca bulunulan öngörü doğrultusunda
hastalık yapan neden ortadan kaldırılarak kontrol
altına alınır. Nüfus arttıkça beslenmek için gere-
ken yumurtayı artırmak için tavuk cinsi İslah edi-
lerek kontrol altına alınır, Doğa olaylarını her iki
anlamda da kontrol altına alabilmek için temelde
neden—sonuç bağı kurmak gerekir ki bu durum
ölçme yapmadan saptanacak bir durum değildir.
Tüm bu saydıklarımız bilimin İşidir. Felsefenin
ilgilendiği bir konu değildir, D seçeneğinde zorla-
nanlann bilim felsefesi bölümünü çalışmaları
gereklidir.
Yanıt B
Ahlak Ve hukuk sosyolojisi sosyolojinin alt dalla-
ndır. Sosyoloji pozitif bilimlerdendir. Pozitif bilim-
ler, olanı olduğu gibi inceler. Olgulara dayalıdır.
Olması gerekeni, ideali aramaz. Felsefe bilim
değildir. Felsefe ise olması gerekeni, ideali sor-
gular. Felsefe, bilim olmaması ile sosyolojiden
ayrılır. Ayrıca B ve D seçenekleri tamamen bilim-
lere ait özelliklerdir.
Yanıt E
37