FELSEFENİN TEMEL PROBLEMLERİ FELSEFESİ) - 3
2.
Sartre'a göre öncesiz sonrasız doğrular yerine olsa olsa
çağın doğrularından söz edebiliriz. Ahlaki doğru; bir çağ-
da yerleşik olan görüşlerle uyuşan şeydir Çağla birlikte
o doğrularda sona erer. Çünkü yeni dönemler, yeni çağ-
lar, yeni ahlaki doğrular yaratır. Bu günün doğruları yarının
yanlışlarıdır
Sartre, yukarıdaki düşünceleriyle aşağıdakilerden
hangisine karşı çıkmaktadır?
A) Evrensel ahlak yasasına
B) Ahlaki değerlerin topluma göre değiştiğine
C) Ahlaki yasaların sübjektif özellik taşıdığına
D) Bireylerin çağa uygun yetiştirilmediğine
E) Ahlaki değerlerin yeni kuşaklara aktarılmadığına
Ahlak felsefesine özgürlük sorununu anlatan öğretmen
ögrencısıne sormuş:
Öğretmen: Selen, bugün istediğin kıyafeti özgürce gi-
yerek mi geldin?
Öğrenci: Evet öğretmenim.
Öğretmen: Peki bu gün giydiğin bu kıyafetleri seçerken
hava koşullarını dikkate aldın mı?
Öğrenci: Evet öğretmenim.
Öğretmen: Peki kıyafetlerinin model ve renklerinde top-
lumun etkisi var mı?
Öğrenci: Evet öğretmenim.
Öğretmen: Peki giyebileceğin kıyafetler, evde var olan-
lafla sınırlı mı?
Öğrenci: Evet öğretmenim.
Öğretmen: Peki bu kadar sınırlılık içinde hala özgür ol-
duğunu, özgürce kararlar verebildiğini düşünüyor mu-
sun?
Öğrenci: Bu durumda, Hayır Öğretmenim.
Parçada öğrencinin ulaştığı özgürlük durumu aşağı-
daki kavramların hangisiyle anlatılmaktadır?
A) Determinizm
B) İndeterminizm
C) Fatalizm
D) Utulitarizm
E) Liberteryanizm
Günce' Anunm ViDeOLAR1
"OCALARA "İDİK
3.
4.
Evrensel ahlak yasasının varlığını kabul etmek demek, ki-
şiden kişiye, çağdan çağa, toplumdan topluma değişme-
yen mutlak ve nesnel bir yasanın varlığına inanmak de-
mektir_ Böyle bir bakış açısı için, insanın değişmeyen bir
öze sahip olduğu düşüncesine benimsemiş olmak gerekir.
Aşağıdaki yargılardan hangisi evrensel ahlak yasası-
na ters düşer?
A) Öyle davran ki senin davranışlarının yasası, aynı
zamanda başka insanlar içinde bir ilke ve yasa olsun.
B) Öyle davran ki eyleminin ilkesi senin iradenle, sanki
genel bir doğa yasası haline gelebilsin.
C) Öyle davran ki senin davranışların sana en büyük
mutluluğu verebilsin.
D) Öyle davran ki bu davranış için koyduğun ilkeler, her-
kes için geçerli yasalar olabilsin.
E) Öyle davran ki insanlığı, hem kendi hem de başkaları
için bir amaç olarak görebilesin.
Kant, ahlaki eylem için herkesi kapsayacak bir yasanın ol-
ması gerektiğini savunur Bu yasa bir buyruktur. Bu buyruk
hiçbir amaca yönelik olmayıp, amacı kendisinde bulunan
bir yapıdır ve iyi niyetle oluşabilir. Bu buyruk kişi tarafından
içselleştirildiğinde ödev haline gelir.
Aşağıdakilerden hangisi Kant'ın ödev ahlakına uygun
bir davranıştır?
A) Bir devlet memurunun görev bilinciyle iş yerinde çalış-
ması
B) Bir şoförün ceza yememek için trafik kurallarını ihmal
etmemesi
C) Sınıfa yeni gelen bir öğrencinin arkadaşlarına iyi gö-
rünmek için çay ikram etmesi
D) Bir firmanın daha fazla satış yapabilmek için promos-
yon dağıtması
E) Maçı kaybeden futbolcunun, biz kötü oynadık, galibi-
yeti hak etmemiştik demesi
65